Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2396 բառահոդված (էջ 235/240)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 789, սյունակ 1 Էջ 789
ՔՐԻՍՈՊՐԱՍՈՍ (քրիսոպրասոս, քրիսոպրոս, քրիսոպրաս) «մի թանկարժեք քար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. χρυσόπρασος
Մատենագիտություն
H. AG 389; Աճ. ՀԱԲ 600
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՐՍԱՄՆ սեռ. -ման, գործ. -մամբ (սխալմամբ՝ քիսամ) «մի ուտելի ընդեղէն, ոսպնավիզն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. karsana
փոխատու լեզու՝ արաբ. karsana
թերեւս հայերէնին է անցել ասորերէնի միջոցով։ Նոր փոխառութիւն է քուրնայ (տե՛ս)։
Մատենագիտություն
H. AG 389; Աճ. ՀԱԲ 601
Տե՛ս նաեւ
Էջ 790, սյունակ 1 Էջ 790
ՔՐՔՈՒՄ սեռ. քրքմի, ուշ՝ -ոյ «սաֆրան, քրքում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *kurkum
փոխատու լեզու՝ պ. kurkum
փոխատու լեզու՝ պ. karkum
Իրանական փոխառութիւն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրքմաւէտ, քրքմեղ, քրքմել, քրքմագոյն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 603
Էջ 791, սյունակ 1 Էջ 791
ՖԱՆԻՏ «մի տեսակ շաքար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. fanīd
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 622
Էջ 791, սյունակ 1 Էջ 791
ՖԹՆԱՅ (ԲՀ) «մի ծաղիկ, փուլի»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 791, սյունակ 1 Էջ 791
ՖՐԱ ««եղբայր» (ունիթոռական միաբաններին տրված կոչում)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. frater
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 623
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԲԱՐ «ազատաբար, ընկերաբար, ընտանեբար, լրբաբար, մեծաբար, որդեբար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է -ա- հոդակապից եւ բուն -բար բաղադրիչից, որ բար-ք բառի արմատն է։ Վերջինս, դերանվանական հիմքին միանալով, կազմում է, այսպես կոչված, կցական բարդություններ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազատաբար, ընկերաբար, ընտանեբար, լրբաբար, մեծաբար, որդեբար, այսբար, հիբար, որբար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-(Ա)ԳԻՆ «գորովագին, դիւրագին, հիւանդագին, մոլեգին, կաթոգին, ուժգին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. -gēn
Այս ածանցը հանդես է գալիս ինչպես միայնակ, այնպես էլ -ա- հոդակապով եւ -ո- հիմքային տարրով։ Հայերենում տարածվել է իրանական փոխառությունների միջոցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գորովագին, դիւրագին, հիւանդագին, մոլեգին, կաթոգին, ուժգին
Տե՛ս նաեւ
Էջ 793, սյունակ 1 Էջ 793
-ԱԼԻ (-ելի, -իլի) «զարմանալի, իմանալի, ուտելի, ընդունելի, հեղի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-liyo- (անմիջական նախաձեւ՝ *-l(o))- + *-iyo-) բաղադրյալ ածանց
Դերբայական այս ածանցը կազմված է հիմքային ձայնավորներից (ընդ որում -ի-ն փոխարինվում է -ե-ով, իսկ -ու-ն սղվում է) եւ -լի տարրից։ Թոխարական զուգահեռը ցույց է տալիս, որ -լի, սեռ. -լւոյ ածանցը գալիս է հնդեւրոպական...
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զարմանալի, իմանալի, ուտելի, ընդունելի, հեղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
թոխ.
-lye, -(l)le
«գերունդիումի կազմիչ՝ պարտավորվածության իմաստով»
Մատենագիտություն
Тохарские языки 1959, 97
Էջ 794, սյունակ 1 Էջ 794
(Ա,Ե)ԼԻ
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
շրջանից եւ ոչ թե հայկական նորագոյացում է՝ կազմված անորոշի -(ա,ե)լ-ով եւ -ի ածանցով: Զոլտան համեմատում է լատ. -ilis ածանցի հետ (agilis, docilis եւ այլն) (Solta 1974, 64), բայց այս դեպքում չի բացատրվում -լի-ին նախորդող ձայնավորների բնույթը: -(ա,ե)լի ածանցը հանդես է գալիս նաեւ հոգնակերտ -ք-ի հետ միասին
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արբեցիք, լսելիք, բառնալիք, զարմանալիք, գտելիք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
agilis, docilis
Մատենագիտություն
Solta 64