Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված
· Էջ 235 / 574
Էջ 346, սյունակ 1
ԽՈՒԶԵԼ
(խոյզ)
«խուզել, կտրել, հնձել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-
«կտրել, անջատել, քերել, փորփրել, քչփորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kheu-g'h-)
արմատից, որտեղից նաեւ՝ խզել (խուզ-) ձայնդարձային ձեւը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խուզումն,
ստորախուզել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԺ
(ուշ՝ -ի, -ից, -աց)
(եւ խուժան, խուժան)
«վայրենի, բարբարոս, խուժան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական xuž
Աղբյուր՝ հ. պ. Huža-
Աղբյուր՝ պ. Xužistan
Աղբյուր՝ պ. xuzi
Իրանական աղբյուրից: հմմտ. հ. պ. Huža-, մ. պ., պ. Xužistan, պ. xuzi:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խժարար,
խ(ու)ժական,
խժ(ա)ղուժ,
խժաբանել,
խուժային,
խուժել,
խռովախուժ,
խառնախուժ,
խուժանային,
խուժանապետ,
խուժանավարի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 414;
Ջահ. ՀԼՊ 537
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԺԴՆ
(կամ խժդն)
«համառություն»
Փոխառություն (թերեւս)
իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խժդալ
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԼ
(-ի, -ից)
«խուլ, չլսող, լուռ, անխոս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *s(k)h(e)l-
«թեքել, ծռել, հենել, ծուռ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khōl-)
«թեքել, ծռել, հենել, ծուռ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խլանալ,
խլխլել,
խլութիւն,
խուլակոյր,
անխուլ,
անխլանալ,
անխլաբար,
զանխուլ,
զանխլանալ,
զանխլաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
խեղ, շեղ, շիլ
հուն.
σκολιος «ծուռ, անարդար, խորամանկ»
հուն.
κυλλος «կաղ»
գ.
scheel «շիլ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 148
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԽ
(խոխ, խօխ, խատղ, խօղ), -ոյ
«խուխ»
Բնաձայն (թերեւս)
պատկերավոր-բնաձայնական կազմություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խօխաբերել,
խաւղամաղձական
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒԽԱՅ
-ի
«ամբոխ, աղմուկ, հարձակում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. γauγā
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 416
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒՂ
I
(հիտղ), -ի, ուշ՝ -ոյ
«հյուղ, տնակ, խրճիթ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *s(k)eu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khu-lo-)
«ծածկել, փաթաթել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խղատեղի,
խղիկ
Նոր՝
հյուղակ
հյուղակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. խոլ.
cūl «անկյուն, թաքստոց»
հ. իսլ.
skjol «ապաստան, թաքստոց»
հ. ֆրիզ.
skūl «հյուղ, խրճիթ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 416
Տե՛ս նաեւ
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒՂ
II
(մառախուղ «մեգ, մշուշ» բառում)
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *s(k)eu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khu-lo-)
«ծածկել, փաթաթել» արմատից, որտեղից՝ հայ. խուղ: Հայ. մառախուղ բառը բուն նշանակում է «մշուշապատ, մշուշածածկ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
obscūrus «մութ, խավար» («ծածկված»)
հ. անգլ.
scio «ամպ»
հ. իսլ.
skumi «մթնշաղ»
հնտ.
— «կիսախավար, կիսամութ»
Էջ 347, սյունակ 1
ԽՈՒՂԲ
(խաղբ)
«աղբ, աղտեղություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kel- (*kāl-)
«բիծ, սեւ, գորշ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khōl-)
«բիծ, սեւ, գորշ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղբախուղբ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kalana «բիծ, կեղտ»
հ. հնդկ.
kalusa «կեղտ, աղբ»
հ. վ. գ.
huliwa «խոնավություն, ճահիճ, կեղտ, տիղմ, ցեխ»
Մատենագիտություն
Джаукян, ОИДПАЯ 119
Էջ 348, սյունակ 1
ԽՈՒՃ
(խունջ)
«խրտվիլակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keud-
«նետել, հալածել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khudio-)
*k>*kh անցումով
այս նույն *(s)keu- արմատի *-k աճականով ձեւից է ծագում հ. վ. գ. sciuhen, գ. scheuchen «վախեցնել» բայը. (խրտվիլակ-ը նշանակում է «խրտնեցնող, վախեցնող»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խուճիճ,
խունջիճ,
խնջակ,
խունջակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
cōdati «քշում է, ստիպում է»
հ. հնդկ.
skundatē «շտապում է»
հ. վ. գ.
hossen, hotzen «արագ վազել»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։