Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 696 բառահոդված (էջ 23/70)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 290, սյունակ 1 Էջ 290
ԼԱՄԲ «օղ, օղամանյակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel- «պտտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ulm-bhi-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լամբատր, լամպատր, լամբել, ատղալամբ, լամբակ
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1141; Աճ. ՀԱԲ 262
Էջ 291, սյունակ 1 Էջ 291
ԼԱՊԱՏ «տմարդի» (ԲՀ («անմարդ, անմաքուր»))
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 292, սյունակ 1 Էջ 292
ԼԱԶՈՒԱՐԴ (լազվարդ, լաժուարդ, լաժուրդ, լազուարդ, լազվարդ, լաճվարդ) «մի կապտագոյն թանկագին քար, գոճագմ, պարտիզաքար, լազվարդ, սրանից պատրաստուած կապոյտ ներկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրսկ. lāžvard
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 257
Էջ 295, սյունակ 1 Էջ 295
ԼԵՍՈՒԼ (ուշ՝ լոսել) «մանրել, փշրել, փոշիացնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *klek- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kel-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *klek-` *(s)kel- «կտրել» արմատից (*kel- «խփել» եւ *kel- «ծակել» արմատների կողքին)։ Աճառյանը բխեցնում է *kleik- «սեղմել, ճնշել, ճզմել» արմատից՝ ենթադրելով զուգահեռ *klek- ձեւ։ Հնչյունապես եւ իմաստով անհավանական է կապը հնդեւրոպական *lēk-/*lak- «պատռել» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լեսած, լեսան
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 276
Տե՛ս նաեւ
Էջ 297, սյունակ 1 Էջ 297
ԼԻԿԴԻՆՈՍ (լիգդինոս) «մարմարյա, սպիտակ մարմարից պատրաստված»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λύγδινος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282
Էջ 301, սյունակ 1 Էջ 301
ԼՈՐ «փասիանների կամ սիրամարգների ընտանիքին պատկանող մի թռչուն՝ լոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *lā-, *lē- «բնաձայնական արմատ» (անմիջական նախաձեւ՝ *lo-) տարբերակ
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *loro- ձեւից, որի *lo- արմատը հաւանաբար *lā-, *lē- բնաձայնական արմատի տարբերակն է. (հայ-հունական զուգաբանութիւն)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
λαρος
«որոր»
Մատենագիտություն
Pok. 650; Աճ. ՀԱԲ 297-298
Էջ 302, սյունակ 1 Էջ 302
ԼՈՒԿԱՍ
Ստուգաբանություն ()
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 302) հնարավոր է համարում բացատրել «հանկարծ, պատահմամբ» եւ դիտել որպես բաղադրություն՝ լուկ + ամ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 302
Տե՛ս նաեւ
Էջ 307, սյունակ 1 Էջ 307
ԽԱԴ I «մի տեսակ սուր (զենք)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
իրանական աղբյուրից, եթե պատահական չէ կապը հ. հնդկ. khadgá- «սուր (զենք)» բառի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
khadgá-
«սուր (զենք)»
Էջ 311, սյունակ 1 Էջ 311
ԽԱՂ III «լաց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel- «կանչել, կոչել, աղմկել, հնչել» *k/kh անցմամբ
Հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *kel- «կանչել, կոչել, աղմկել, հնչել» արմատի հետ (*k/kh անցմամբ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաղապատուիլ, խաղապատանք
Էջ 311, սյունակ 1 Էջ 311
ԽԱՂԱԽ I (խաղաղ) «նավ, նավակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. kalak «տակալաստ»
փոխատու լեզու՝ թրք. kelek
թեեւ հնչիւնական համապատասխանութիւնը սովորական չէ (հմմտ. Աճ. ՀԱԲ 2, 320)։ Քիչ հաւանական է բնիկ հնդեւրոպական ծագումը (հմմտ. լիտվ. kėlnas «լաստ. նաւակ», kėltas «լաստ», ռուս. челн «մակոյկ, փոքր նաւակ», որոնք գալիս են *kel- «բարձ-»)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
kėlnas
«լաստ. նաւակ»
լիտվ.
kėltas
«լաստ»
ռուս.
челн
«մակոյկ, փոքր նաւակ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 320