Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 725, սյունակ 1
ՏԱՐՐ
(-եր, ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից)
(տառ)
«նախաբաղադրիչ, նախանյութ, տարր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *der-
«քերթել, ճեղքել»
արմատից, որից նաեւ տեռել, տրամ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տար(ե)րական,
տարրապաշտ,
տարրատր,
տարրեղեն,
տարրանալ,
կարծրատարր,
ողորկատարր,
միատարր,
մեծատարր,
մերկատարր,
անտարր,
տառանալ,
տառատիպ,
տարերային,
տարրարանություն,
տարրագիտություն,
տարրալուծել,
տառակեր,
տառացի,
մեծատառ,
փոքրատառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dar-
«բաժանել»
աւ.
darodar-
«ճեղքել»
կիմր.
darn
«կտոր, մաս»
Էջ 726, սյունակ 1
ՏԱՓ
«տափակ, տափարակ տեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *deph-
«ծեծել, տրորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *doph-)
որտեղից նաեւ տոփել: Զահուկյանը (ՀԼՊ) կասկածով հնարավոր է համարում իրանական ծագումը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տափել,
տափան,
տափափուշ,
տափարակ,
տափարակել,
գետնատափ,
տափակ,
տափակութիւն,
տափաստան,
Տափերական կամուրջ,
Խաչատափ,
Կամրջատափ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
σέρφω
«տրորել»
հուն.
σέριγω
«տրորել»
սերբ.
depati
«խփել, բոթել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 726, սյունակ 1
ՏԵՂ
I
«առատ անձրեւ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *del-
«կաթել»
Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 392) բխեցնում է ասորերենից՝ talā «թացություն, խոնավություն»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տեղալ,
տեղատարափ,
տեղացումն,
երկնատեղաց,
կրակատեղաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. հոլ.
delt
«գոռ»
հ. վ. գ.
talg
«ճրագու»
Մատենագիտություն
Pok IEW 156;
Աճ. ՀԱԲ 392
Էջ 727, սյունակ 1
ՏԵՌ
I
«շղարշ, քող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *der-
«քերթել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *der-s-)
որտեղից նաեւ տեռ «կոշտուկ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տեռակալ,
շղաշատեռ,
խլատեռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
δέρος
«կաշի»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 395
Տե՛ս նաեւ
Էջ 727, սյունակ 1
ՏԵՌ
II
(-ի)
«կոշտուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *der-
«քերթել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *der-s-)
որտեղից նաեւ տեռ «շղարշ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տեռել,
տեռագործ,
տեռագործել,
տեռաւոր,
տեռատես,
տեռատեսութիւն,
ողնատեռ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 395
Տե՛ս նաեւ
Էջ 729, սյունակ 1
ՏԻԶ
ուշ՝ -ոյ
«տիզ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dig'h-
«խայթել»
Բաղադրություն՝ տիզկանեփատ (տզկանեփատ՝ տիզ+ կանեփատ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տիզկանեփատ,
տզկանեփատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. հոլ.
dega
«մի տեսակ բզեզ»
անգլ.
tick
գ.
Zecke
«տիզ»
Մատենագիտություն
H. AG 497;
Աճ. ՀԱԲ 405
Էջ 729, սյունակ 1
ՏԻՂՄ
-ո
(տեղմ, բ. տիլ)
«տիղմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *del-
«կաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dēl-mo-)
Բաղադրություններ՝ տղմանալ, տղմաբաթաւ, տղմատիպ, տղմային, տղմուտ։ Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 406-407) տիլ-ի հետ միասին բխեցնում է *stel- «հոսեցնել, միզել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տղմանալ,
տղմաբաթաւ,
տղմատիպ,
տղմային,
տղմուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն
տեղ
հայերեն
տեղալ
բարբառային
տիլ
«տիղմ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 118;
Աճ. ՀԱԲ 406-407
Էջ 731, սյունակ 1
Էջ 732, սյունակ 1
ՏՈՂ
II
«արտաթորանք, սեկրեցիա, մարմնի արտադրած հեղուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *del-
«կաթել»
Աճառեանը (ՀԱԲ 4, 419) բխեցնում է *stel- «հոսեցնել, միզել» արմատից, որ հնչիւնապէս կասկածելի է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տողիք,
տողուկք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 419
Էջ 733, սյունակ 1
Տ(Ո)ՐՈՄԵԼ
(տորորել)
«տորորել, ճմռել»
Ստուգաբանություն ()
հ.-ե. արմատ՝ *der-
«քերթել, ճեղքել, պատռել»
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«պտտելով տրորել, շփել»
իրանական միջնորդությամբ
Իմաստային առումով քիչ հավանական է բխեցումը հնդեւրոպական *der- արմատից, որից հայ. տոռ «կոշտուկ» եւ տեռ «շղարշ»։ Բավարար հիմնավորում չունի նաեւ միջնորդական (իրանական միջնորդությամբ) բխեցումը *ter- բառից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տրոսանք,
տորոսանք,
տրոր,
տրորել
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։