Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 394 բառահոդված (էջ 23/40)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՌԻ (-եայ) (կիտի) «առագաստակալ, առագաստափայտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κεραία
(տառադարձություն)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 574
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՏՍ(ՈՍ) (-այ, -է) «զարդարկղ (հատկապես Աստղիկի (Ափրոդիտեի))»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κεστός
Մատենագիտություն
H. AG 356; Աճ. ՀԱԲ 575
Էջ 402, սյունակ 1 Էջ 402
ԿԵՓԱԼ «գլուխ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κεφαλή
տառադարձութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 580
Տե՛ս նաեւ
Էջ 403, սյունակ 1 Էջ 403
ԿԹԻԼ (*գթիլ՝ շփոթվելով գայթ-ի գիթ ձայնդարձի հետ) «թուլանալ, տկարանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gei- «պտտել, ծռել (?)» (անմիջական նախաձեւ՝ *gi-t(h)-)
պահպանվել է միայն ածանցյալներով: Ավելի քիչ հավանական է (ըստ իմաստի) ենթադրել *կութ նախաձեւ եւ կապել *geu- «թեքել, ծռել, կամար կազմել» արմատի հետ, որ ունի *-t ածանցանու ձեւեր, բայց տարբեր իմաստներով («կոկորդ», «պարկ», «գրպան» եւ այլն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կթոտ, կթոտել, կթուտել, կթուցանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
keikr
«հետ թեքված մարմնով»
հ. իսլ.
kikna
«հետ թեքվել»
հայ.
կեղն
«թեք, զառիվայր» թերեւս
լատ.
gibber
«սապատավոր» (*gei-bh-?)
լիտվ.
geibti
«թուլանալ, նվաղել, տկարանալ»
Էջ 403, սյունակ 1 Էջ 403
ԿԻԴԱՐ (կիդար, կեդար) «խոյր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κίδαρις (κίταρις)
Մատենագիտություն
H. AG 356; Աճ. ՀԱԲ 566-567
Էջ 404, սյունակ 1 Էջ 404
ԿԻԹ (-ոյ) «ընտանի կենդանու տված արդյունքը (կաթ, ձու, կաթնամթերք), կթում, կթվածք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘ̯ēt- «խեժ, ձյութ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘ̯et-)
արմատից, որ կարող էր ունենալ նաեւ ավելի լայն իմաստ (հմմտ. խեժ «ծառի խեժ» եւ «անասնախեժ»)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ.
kôda
«դալ, խեժ»
նորվ.
kvoeda
«դալ, խեժ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 404, սյունակ 1 Էջ 404
ԿԻՃՈՒՃ «խառնած» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geig-՛ (անմիջական նախաձեւ՝ կէծ) ձայնդարձով
կապված է կիճ արմատի հետ ձայնդարձով՝ կէծ < *geig-՛
Տե՛ս նաեւ
Էջ 405, սյունակ 1 Էջ 405
ԿԻՆԱՄՈՄՆ «դարչին, կինամոն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κιννάμωμόν
Մատենագիտություն
H. AG 356; Աճ. ՀԱԲ 590
Էջ 406, սյունակ 1 Էջ 406
-ԿԻՏ «?»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geid- «կծել, խայթել, խուտուտ ածել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gid-) ձայնդարձ
ձայնդարձով կապված է կետ բառի հետ եւ ծագում է հնդեւրոպական *gid- ձեւից՝ *geid- «կծել, խայթել, խուտուտ ածել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ականակիտ
Էջ 408, սյունակ 1 Էջ 408
ԿԻՍ -ի, -ից «կախարդ, կախարդանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *keu- «ուշադրութիւն դարձնել, նկատել, լսել»
Համեմատութիւնը հուն. γόης «կախարդ» բառի հետ (ՆՀԲ) կասկածելի է ձայնաւորման պատճառով. հուն. բառը ծագում է հնդեւրոպական *gou- «գոռալ, կանչել» արմատից եւ չունի -e- ձայնաւորում, որպէսզի տար կիս (*gēuk > կիս): Հնարաւոր է բառի իրանեան ծագումը:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γόης
«կախարդ» կասկածելի է