Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 228 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՍՏ (-ի) «անհնազանդ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեստել, հեստանք, հեստութիւն, հեստումն
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐ (-ոյ, -ի, -աց) «գլխի մազ»
Ծագումն անհայտ է
Նմանութիւն ունի գերմանական բառերի հետ։ կապ ունենա հնդեւրոպական *ser- «իրար կողքի շարել, կցել» արմատի հետ, որտեղից հայ․ յեռուլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերաւոր, հերարձակ, հերատել, հերատուկ, հերակործ, հերաքարշ, հերահարութիւն, գանգրահեր, դեղձանահեր, երկնահեր, ձաղկահեր, բազմահեր
Տե՛ս նաեւ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐԻՒՆ (-եան, -եամբ, ուշ՝ -ոյ, -ի, -աց) «ծակելու գործիք, բիզ, մախաթ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *per- «անցկացնել, ծակել» -իւն վերջածանցով
արմատից՝ -իւն վերջածանցով․
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. περόνη «գնդասեղ»
Մատենագիտություն
H. AG 467; Աճ. ՀԱԲ 86
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐԻՔ «բաւական, ձեռնհաս, կարող»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «անցկացնել, տանել» (անմիջական նախաձեւ՝ *periko-)
արմատից։ - Ջահ․ ՀԼՊ 143։ Օլսենը վերականգնում է *per-tuom տիպի նախաձեւ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերիքանալ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 143
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐԾ (հերծութիւն) «անուրջ, տեսիլ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *speg’- «նայել» (անմիջական նախաձեւ՝ *peg’-ro-) *peg’-ro->հերծ-
կապ ունենա հնդեւրոպական *speg’- «նայել» արմատի հետ (*peg’-ro->հերծ-):
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐԿ (-ի) «հերկ, հերկում, վարելահող»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
բայց հաւաստի ստուգաբանութիւն չունի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերկահար, հերկարար, հերկել, հերկումն, հերկագործել
Նոր՝
անհերկ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐՀԵՐ «սանտերք, բուրդ գզելու սանր»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ser- «իրար կողքի շարել»
Կապ ունի՞ արդեօք հնդեւրոպական *ser- «իրար կողքի շարել» արմատի հետ, որտեղից հայ․ յեռուլ եւ, թերեւս, հեր «մազ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերհերել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐՁ «ճեղք, ծերպ, ճեղքուածք, պատռուածք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *per-g’-
արմատից, բայց այս ձեւը, բացի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերձնուլ, հերձանել, հեղձատել, հերձումն, հերձուած, հերձուածող, հերձակ, հերձի, գաւազանահերձ, ծովահերձ, բազմահերձ
Նոր՝
հերձատամ, հերձարան
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՐՔԵԼ «դուրս անել, վանել, հերքել, մերժել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *perk- «ցնցել, ոտքով դեն հրել, թպրտալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)p(h)er-) *-k- աճականով
*-k- աճականով: հայերենից, այլ զուգահեռներ չունի. *perk'- «պատռել, ճեղքել, փորփրել» արմատը պիտի տար *հերս-, *pers արմատից ծագող փորձ բառի նախաձեւը պարզ չէ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերքիչ, հերքութիւն, հերքումն, դիւրահերքելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ. spark «ոտքով հրել»
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՑԻԿ ««հեզ» (ԲՀ)»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *seg’h- (անմիջական նախաձեւ՝ *seg’h-sk) ածանցյալ
Եթե ճիշտ է հեզ-ի ստուգաբանությունը հնդեւրոպական *seg’h-ից, ապա հեց-ը կարող է լինել սրա ածանցյալը՝ *seg’h-sk:
Տե՛ս նաեւ