Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված · Էջ 225 / 448
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅԶ ուշ՝ -ի, -ից «ողկույզ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կորացնել, կամար կապել» (անմիջական նախաձեւ՝ *geu-gh-)
արմատից. հաւանաբար սրանից են կազմուած ըն-կոյզ եւ ողկոյզ. Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 629) համարում է ողկոյզ բառի կրճատումը ստուգաբանութեամբ՝ խաղող(ոյ) ողկոյզ > խաղողոյ կոյզ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոյզկապ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ. guzak «ոտքի կոճ» ((°))
լիտվ. gùžas «կոճ, կոնգոմ, պիստակ»
լիտվ. gaužĕ «գլուխ»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 629
Տե՛ս նաեւ
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅՍ I -ի, -աց «կողմ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական kōs «կողմ»
աղբիւրից.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուսակալ, կուսակալել, կուսակալութիւն, յայսկոյս, յայնկոյս, յետ(ս)կոյս, աստուածակոյս, մեկուսի, մեկուսանալ, չորեքկուսի, քառակուսի, երեքկուսի, ծովակոյս, կուսանկեա, կուսանկատ
Նոր՝
կուսակից, կուսակցական, կուսակցութիւն, անկուսակցական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ. kōs «կողմ»
մ. պրթ. kōs (kws) «կողմ» ((Թուրֆան))
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 64; Ջահ. ՊԲՀ 184
Տե՛ս նաեւ
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅՍ II -ի, -ից «կույս, չամուսնացած աղջիկ, մաքուր, փակված, խորհրդավոր, մի կենդանակերպ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
իրանական աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կուսան, կուսանանալ, կուսանոց, կուսածին, կուսաստան, կուսաբար, կուսորդի, կուսութիւն, մշտակոյս, յաւէժակոյս, յաւիտնակոյս
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆԱՔՈՂ ««պատկերահան» (կամ «ամենակալ»?)» (ԲՀ)
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ հուն. εἰκών (թերեւս) «պատկեր»
աղավաղված, որի կոն- բաղադրիչը հուն. εἰκών (οἰκος-ի հայց. ձեւ) «պատկեր» բառն է
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆԴԱԿ I (-ի) «կարճ օրհներգ, հորդորակ, թուղթ, գրություն (այդ թվում՝ կաթողիկոսական)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κοντάκιον
Մատենագիտություն
H. AG 359; Աճ. ՀԱԲ 633
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆԴՈՐԱՏ (կոնդորած) «մատակարար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հունարեն (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Աղբյուր՝ լատիներեն (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Փոխառություն հունարենից (< լատիներե՞ն), բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՔԵՂ (կոնքել, կոնքիլ, կոնքիղոս, կոնքիլոս, կոնքելոս) «ծիրանաբեր խեցեմորթ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κογχύλη
Մատենագիտություն
H. AG 359; Աճ. ՀԱԲ 633
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՃ (-ոյ) «բռունցք» (բբ)
Անստույգ (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «հավաքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gor-s-)
Բաղադրութիւն՝ կոշել (՞): Անստույգ բառ: Թերեւս ենթադրված է կոշկոճել բայից, որ իրականում կոճ-ի կրկնավորն է՝ կ-ից առաջ ճ > շ անցմամբ: Քիչ հնարավոր է ենթադրել *gor-s- նախաձեւ՝ *ger- «հավաքել» արմատից՝ *կորշ > կոնշ անցմամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոշել
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՃԿՈՌ «խոշոր կտոր, կարծր ուռուցք»
Ստուգաբանություն (թերեւս)
թերեւս կոճ-կոռ բարդությունից (տե՛ս կոճ եւ կոռ):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՏ «գունձ, մեծ կտոր, կոշտուկ, կարծր, կոշտ»
Ստուգաբանություն