Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված
· Էջ 220 / 466
Էջ 387, սյունակ 1
ԿԱՍԵԼ
(-իլ)
«հետ կանգնել, դադարել»
Փոխառություն (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *kak-
Աղբյուր՝ իրանական *kas
(հավանաբար)
«փոքրացնել, նվազեցնել»
Կասկածելի են համարում Հյուբշմանը (AG 12) եւ Աճառյանը (ՀԱԲ 531-532). սակայն հմմտ. ավելի նոր` Bailey, DKS 57:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կասեցուցիչ,
կասումն,
անկասելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
kasu «փոքր, չնչին»
պ.
kastan «փոքրացնել, նվազեցնել, պակասեցնել»
Մատենագիտություն
AG 12;
ՀԱԲ 531-532;
Bailey, DKS 57
Տե՛ս նաեւ
Էջ 387, սյունակ 1
ԿԱՍԼԻԿ
«մի բույս»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
կասլայ-ի նվազական ձեւը
Էջ 387, սյունակ 1
ԿԱՍԿ
I
«(մաքրված) գարի, գարու կորկոտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
Աղբյուր՝ պ. kask
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կասկաջուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
kask
Մատենագիտություն
H. AG 515;
Աճ. ՀԱԲ 533
Էջ 388, սյունակ 1
ԿԱՍՈՒԼ
(կասել, այլեւ կալսել՝ կալ-ի ազդեցութեամբ)
«մանրել, մանրացնել, ջարդել»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ ավ. kasu
(կասկածելի)
«փոքր, չնչին»
Աղբյուր՝ պ. kāstān
(կասկածելի)
«փոքրացնել, նուազեցնել, պակասեցնել»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից։ Կասկածելի են համարում Հիւբշմանը (AG 12) եւ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 532):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կասիչ,
անկաս,
դիւրակաս
Մատենագիտություն
AG 12;
Աճ. ՀԱԲ 532
Տե՛ս նաեւ
Էջ 388, սյունակ 1
ԿԱՏԱԿ
II
(կատիկ), -ի, -աց
«ծաղր, կատակ, կատակաբանութիւն, ծաղրածու, խեղկատակ»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷet-
«խօսել, ասել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷed-)
Աղբյուր՝ մ. պ. kalak < *kataka- «բերդ, ամրոց», թուրֆ. qdg, պ. kada «տուն, բնակարան»
(կասկածելի)
«քաղաք»
Կասկածելի է բխեցումը հնդեւրոպական *gʷet- «խօսել, ասել» արմատի *gʷed- տարբերակից. - Աճ. ՀԱԲ 2, 536 (ըստ Լիդենի)։ Եթե կապուած է Ներսեսովիչի կալաք «կատակ» բառի հետ, ապա հաւանական է բառի իրանական ծագումը. t/l յարաբերութեան համար հմմտ. մ. պ. kalak (հայ. քաղաք) < *kataka- «բերդ, ամրոց», թուրֆ. qdg, պ. kada «տուն, բնակարան»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կատակել,
կատականք,
կատակութիւն,
խաղակատակ,
այպանակատակ,
հացկատակ,
ծաղրակատակ
Նոր՝
կատակարան, կատակախօս, կատակասէր, կատակերգու
կատակարան, կատակախօս, կատակասէր, կատակերգու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gadati «ասում է»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 536
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏԱՐ
(-ի, -աց, -ոյ (°))
«ծայր, կատար, ավարտ, լեռնագագաթ, աքաղաղի կատար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, թեքել, կամար կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘ-od-)
Հազիվ թե ծագի սեմական աղբյուրից (հմմտ. եբր. keter «պսակ, թագ, կատար»):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կատարել,
կատարումն,
կատարելիք,
կատարած,
կատարեալ,
կատարելապէս,
կատարելամիտ,
անկատար,
լիակատար,
դժուարակատար,
երագակատար,
բերակատար,
հայրենակատար,
խորհրդակատար,
կամակատար
Նոր՝
գործակատար, յանձնակատար
գործակատար, յանձնակատար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ.
kyta «սապատ, վեր ուռած ծալք, ուռուցք»
շվեդ. բրբ.
küt «սապատ, պալար»
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏԻԿ
(զթիկ)
«կատիկ, մակալեզու»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թաթար. kadyk
«կոշտ, պինդ, ցցված»
հմմտ. թաթար. kadyk «կոշտ, պինդ, ցցված» > ռուս. кадык «ադամախնձոր»։
Մատենագիտություն
Ջահ. ԼՀԳ 20
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏԻՆԱՐ
«փականք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κατηνα < լատ. catena (հայ. տեքստում՝ «... զշղթայս կատենարին»)
«շղթա»
հայ. տեքստում՝ «... զշղթայս կատենարին»։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 539
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏԻՇԻՏԻՏ
«քրիստոնեական ուսմունքի ուսուցիչ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κατηχητής
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 539
Էջ 389, սյունակ 1
ԿԱՏՈՒ
(-ոյ)
«կատու»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ ասոր. qattu
(թերեւս)
կամ, թերեւս, մերձավոր մի այլ աղբյուր։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կատուապաշտութիւն,
կատուակ,
կատուականջ
Նոր՝
կատուախոտ, կատուաձուկ
կատուախոտ, կատուաձուկ
Մատենագիտություն
H. AG 307;
Աճ. ՀԱԲ 539-540
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։