Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված
· Էջ 218 / 454
Էջ 378, սյունակ 1
ԿԱՄԱՅ
(-ի, -ից, -ց)
«կամայական. կամքով»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. kāmāy
հաճախ է կամայ եւ ակամայ կապակցությունը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կամայական,
կամայականութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 500;
Ջահ. ՀԼՊ 528
Տե՛ս նաեւ
Էջ 378, սյունակ 1
ԿԱՄԱՐ
II
(-ի, -աց)
«շենքի կամար»
Ստուգաբանություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կամարանի,
կամարակապ,
կամարաձեւ,
կամարակից,
կամարապատ,
կամարազարդ,
լուսակամար,
միջակամար,
երկնակամար,
կամարաշէն
Էջ 379, սյունակ 1
ԿԱՄԼԵԼ
«մեջքին կապել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gem-
«(երկու ձեռքով) բռնել (կապանք, շղթա), իրար սեղմել (գունդ), խճողել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gm-l-)
արմատից. հմմտ. հայ. ճիմ, ճմլել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
gemel «կապանք, շղթա»
նորվ.
kumla «գունդ. սեղմել»
հ. իսլ.
kamla «ճզմել. ճմլել»
լիտվ.
gumulas «գունդ»
ռուս.
гомола «գունդ»
Էջ 379, սյունակ 1
ԿԱՄՆ
(-ին, -ունք, -անց)
«կամ, կալսելու գործիք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gem-
«բռնել (կապանք, շղթա), իրար սեղմել, խճողել»
արմատից. հմմտ. հայ. ճմլել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կամնասայլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γαγγαμον «ցանց, ուռկան»
մ. իռլ.
gemel
կիմր.
gefyh «կապանք, շղթա»
հ. իսլ.
kamla «ճզմել, ճմլել»
հ. անգլ.
cimb(e) «կապ»
ռուս.
-жать (жму) «սեղմել. ճզմել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 125
Էջ 379, սյունակ 1
ԿԱՄՇ
«խստացում, կարծրացում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gem-
«(երկու ձեռքով) բռնել (շղթա), սեղմել (գունդ)»
բուն ձեւն է *կամիշ կամ *կամուշ-, որ հազիվ թե ծագի հնդեւրոպական *gem- արմատից, որտեղից հայ. ճմլել, թերեւս նաեւ կամն. հայտնի չէ -(ի/ու)շ-ի աղբյուրը (*-iskh կամ -ik’u-՞)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կամշանալ,
կամշոտ,
կամշոտիլ
Էջ 379, սյունակ 1
ԿԱՄՈՒՐՋ
(-ի, -աց)
(կամուրճ, կարմունճ, կարմուջ)
«կամուրջ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷem-
«գնալ, գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷmbhuriā- (՞))
հայ-հունական զուգաբանություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կամրջախելք,
կամրջել,
Կամրջաձոր,
նաւակամուրջ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γέφυρα
լիտվ.
gomorys «քիմք»
Մատենագիտություն
Ritter, Introducción al armenio antiguo, Madrid, 1996 17;
Աճ. ՀԱԲ 503;
Ջահ. ՀԼՊ 128;
Olsen, NBA 66
Էջ 379, սյունակ 1
ԿԱՅ
(-ի, -ից)
«կայան, տեղ, վիճակ»
Ստուգաբանություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայան,
կայանալ,
կայանանալ,
կայանաւոր,
կայարան,
կայեան,
կայուն,
կայկայել,
կակայիլ,
կայական,
մշտակայ,
հարակայ,
չկայ,
արեւկայ,
պարզկայ,
ոտնկայ,
մերձակայ,
մատտակայ,
նաւակայք,
ջրկայ,
բացակայ,
ներկայ,
ենթակայ,
երեւակայել,
գերակայ,
դիմակայ
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԱՆ
«տուն, կայարանապետ, անկայուն, կիսակայարան եւ այլն»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷā-
«գնալ, գալ»
նաեւ` *gʷem-
իմաստի յուրահատուկ զարգացմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տուն,
կայարանապետ,
անկայուն,
կիսակայարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
βάσις «քայլ, ընթացք. հիմք, կայունություն» (<*gʷmtis-)
հ. հնդկ.
gatí «քայլ, շարժում, պատճառ, հիմք, վիճակ»
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԹ
I
(-ի, -ից)
«ցատկոտում, ուրախության պար»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gēi-
«երգել, կանչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gəi-ti-)
Քիչ հավանական է ծագումը հնդեւրոպական *gəi-ti-ից` *gēi- «երգել, կանչել» արմատից։ Ավելի հավանական է կապը` կ/խ հերթագայությամբ, խայտալ բայի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայթել,
կայթին,
կայթումն,
կայթոտ,
կայթանել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԾ
(-ի, -ից)
«կայծ, խարույկ, կարկեհան, նռնաքար»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *gʷhēi-
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēidi-)
*-d ածականով
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 506) հնարավոր է համարում բխեցնել հնդեւրոպական *gʷhēi- արմատի *gʷēi- հնարավոր տարբերակից` *-d ածականով (gʷēidi- > կայծ)։ Կասկածելի է նաեւ համեմատությունը *skāi-(d)- «լուսավոր» արմատից ծագող խայտ արմատի հետ` կ/խ հերթագայությամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայծակն,
կայծակել,
կայծքար,
կայծի,
կայծոռիկ,
կայծակ,
առկայծել,
եռանդնակայծակ,
կիծուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
gaidrùs
հուն.
φαιδρός «պայծառ, լուսավոր, զվարթ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 506
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։