Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ամ» որոնման արդյունք՝ 3432 բառահոդված · Էջ 215 / 344
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 475, սյունակ 1 Էջ 475
ՁԻԳ «ձիգ, պիրկ, ամուր, պինդ, երկար, հիւսուածք, գործուածք, զգեստ, արորաձող, նեարդ, նետ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'hei- «քշել, արագ շարժել, նետել, շպրտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'he-gh- կամ *g'hi-u-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձգել, ձգիչ, ձգարան, ակնատաձիգ, քաջաձիգ, նետաձիգ, հրաձիգ, բացաձիգ, լիաձիգ, երկնաձիգ, ձեռնաձգութիւն, ձգձգել, ձգտել, ձգակապ, ձգափոկ, ձգողութիւն, ձգողականութիւն, առաձգական, հրաձգարան, հրաձգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. zaena «զէնք»
հ. հնդկ. haya- «նժոյգ»
հայ. ձի
Տե՛ս նաեւ
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁԻԹ (-ո) «ձյութ, կուպր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արամ. ziftā
Աղբյուր՝ ասոր. zeftā
Աղբյուր՝ արաբ. zeft
սեմական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կպրաձութ, ձութել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 154
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՄԵԼ «դիտել, սեւեռուն կերպով նայել»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *g'hel- «փայլել, շողալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hel-mo- / *g'hlu-me)
բնիկ հնդեւրոպական` *g'hel-mo-(?) (*g'hlu-me) *g'hel- «փայլել, շողալ» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. glyma «մռայլ կերպով, սպառնալից կամ դարանակուտ նայել»
արեւելափրիզ. glumen «դարանակուտ»
հայ. ձաղ (հայ-գերմանական զուգաբանություն)
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 170
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՒԽԼ (ձուլիլ) «շեղվել, խոտորվել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'huel- «շեղվել»
Ներկայացնում է ձախել (ձախ) բառի ձայնդարձը եւ ձուլիլ-ի հետ միասին ծագում է հնդեւրոպական *g'huel- «շեղվել» արմատից` լ > ղ > խ վաղ անցմամբ:
Էջ 476, սյունակ 1 Էջ 476
ՁՈՂ -ոյ «երկար փայտ, ցողուն, բուն, երկար ճյուղ, երկար շերտ, ձող»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'hel- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hol-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձողիք, ձողամբարձ, ձողաբարձ, ձողակերտ, ձողաձեւ, ձողաչափել, ձողձողել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. žúolis «հաստ փայտ, բուն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 157; Pok. IEW 434
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՈՒ (-ոյ) «ձու, հավկիթ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *iōiom- «ձու» (անմիջական նախաձեւ՝ *o(u)i-om-) նախաձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձուանեկ, ձուարդ, ձուաձեւ, ձուածին, ձուարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ. xāya
հուն. ōion «ձու» (*i>ձ անցման համար հմմտ. ձաւար, ձեգ)
Մատենագիտություն
Pok. IEW 784
Տե՛ս նաեւ
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՊՏԻԼ ««՞» (ԲՀ՝ «ձգնալ», «ձփնալ», «ձփտալ» բացատրություններով)»
Անստույգ
Ծագումն անհայտ է: լինի ժպտել (-իլ) բայի բացատրության սխալ գրություն կամ ձպրտալ բայի աղավաղված մի ձեւ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 477, սյունակ 1 Էջ 477
ՁՐՁԵԼ «կորզել, շորթել, կեղեքել, գողանալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'her- «բռնել, գրավել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'her-g'h- կամ *g'her-di-) արմատից (բաղարկված *g'her- «փոքր, մանր» արմատի հետ)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ. harati «բերում է, տանում է, բռնում է»
Էջ 479, սյունակ 1 Էջ 479
ՂԱԼԱՄ (խալամ, խալէմ) «եղեգնյա գրիչ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. gala
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 163
Էջ 479, սյունակ 1 Էջ 479
ՂԱԿՈՅՆ «մի տեսակ քամի կամ օդ»
Ծագումն անհայտ է