Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված
· Էջ 214 / 574
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՇԱՐ
«ձող, ցից, նեցուկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ վրաց. xašari
(ինչ-որ աղբյուրից)
«նեցուկ, ցից»
Աղբյուր՝ արաբ. hšr
(ինչ-որ աղբյուրից)
«ի մի հաւաքել»
Փոխառութիւն ինչ-որ աղբիւրից, որտեղից նաեւ վրաց. xašari «նեցուկ, ցից»։ Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 333) Մառի հետ միասին հասկանում է որպէս «մարդկային բազմութիւն»։ Այս դէպքում կարելի է ենթադրել արաբ. վաղ փոխառութիւն՝ hšr «ի մի հաւաքել» արմատից։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
xašari «նեցուկ, ցից»
Մատենագիտություն
Աճառեան 333
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՇԸՐ
«գերի»
Փոխառություն
Փոխառութիւն, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած։
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՇԽԱՇ
(խաժխաժ)
«կակաչ»
(բուսաբանություն)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. xašxaš
Աղբյուր՝ թրք. խաշխաշաքար
Բաղադրութիւն՝ թրք. խաշխաշաքար: Փոխառութիւն՝ պ. xašxaš:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաշխաշաքար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 333
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՇՆ
(-շին, -շինք, -շանց)
«ոչխարների կամ այծերի հօտ»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Ծագումն անհայտ է (ենթաշերտային բա՞ռ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաշնադարման,
խաշնասիրութիւն,
խաշնարած,
խաշնարատ,
խաշնաւէտ,
խաշնդեղ,
խաշնտես,
խաշնահաւ
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՉ
(խայչ, խէչ), -ի, -ից
«խաչ, խաչափայտ. (փխբ.) վիշտ, չարչարանք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *khet-
«փայտ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khotiō-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k(h)ai-d/t-
«խփել, բռնցքահարել, հրել, խփել»
Աղբյուր՝ թրք. խաչագող
(թերեւս)
Աղբյուր՝ թրք. խաչդուռ
(թերեւս)
Աղբյուր՝ թրք. խաչեղբայր
(թերեւս)
Աղբյուր՝ թրք. խաչերկաթ
(թերեւս)
Աղբյուր՝ թրք. խաչմերուկ
(թերեւս)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *khotiō- *khet- «փայտ» արմատից։ Ջահուկեանը (ՀԼՊ 147) միացնում է հնդեւրոպական *(s)k(h)ai-d/t- «խփել, բռնցքահարել, հրել, խփել» արմատի հետ՝ նրա համար նշելով ձայնաւորման եւ ձայնդարձի տարբեր տիպեր։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաչական,
խաչակիր,
խաչակից,
խաչել,
խաչելութիւն,
խաչամահ,
խաչափայտ,
խաչապան,
խաչկրան,
խաչվերաց,
խաչարձան,
խաչքար,
խաչագող,
խաչդուռ,
խաչեղբայր,
խաչերկաթ,
խաչմերուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
xada «ուղիղ եւ երկար ճիւղ, ձող, կախաղան» ((հայ-իրանական զուգաբանութիւն))
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 334;
Լիդեն None;
ՀԼՊ 147
Տե՛ս նաեւ
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՊԱԼԱԽ
«մի բոյս»
(բուսաբանություն)
Փոխառություն
Փոխառութիւն, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած։
Էջ 317, սյունակ 1
ԽԱՊՈՒՆ
«կամար»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրութիւն՝ խապունայարկ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խապունայարկ
Էջ 318, սյունակ 1
ԽԱՌ
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«ոլորել, ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khr- (*khror-, *khər-))
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խառամանել,
խառոմանել,
խառնամանել,
խառան,
խառնել,
խառնածիգ,
խառիսախոտ,
խառատել,
խառատումն,
խառել,
միգախառն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κυριος «ծուռ»
հուն.
κορωνος «ծուռ, ոլոր»
լատ.
curvus «ծուռ, ոլոր»
ռուս.
сорточки «պպզած»
Էջ 318, սյունակ 1
ԽԱՌՆ
(-ի, -ից)
«խառն, անմիատարր, խառնակ, պիղծ, միասին, (հգն.) զուգավորություն»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ խեթ. harna
(թերեւս)
«շարժել, խառնել, խռովել, գրգռել»
բառից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խառնել,
խառնելիք,
խառնաբանջար,
խառնագնաց,
խառնախումբ,
խառնակ,
խառնակել,
խառնուած,
գիրկընդխառն,
ընդխառնել,
երկախառնել,
ոգեխառնել,
գիշերախառն,
նոր-խառնակից,
խառնակչութիւն,
խառնակեցութիւն,
խառնաշփոթ,
խառնաշփոթութիւն,
խառնճուկ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 314
Տե՛ս նաեւ
Էջ 318, սյունակ 1
ԽԱՏ
«գիր, արվեստով գիր կամ զարդ, զարդանկար (պատկերագործ խատերով զարդարեալ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. hatt
«գիծ, գիր, գրարվեստ»
պարսկ. միջնորդութեա՞մբ: Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 338) փոխառութիւն է համարում վրացերենից (xati «կերպարանք, պատկեր»), որ, թերեւս, նոյնպէս փոխառութիւն է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խատկել,
խատ(ը)տել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 338
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։