Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված · Էջ 211 / 448
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 395, սյունակ 1 Էջ 395
ԿԱՒԱՍ «մի կոչում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. gawwās «նետաձիգ, աղեղնավոր, զինված ծառա»
Ըստ Աւագյանի (ՎԱԲ 142-143), տեքստը Ս. Բարխուդարյանի ընկալմամբ պետք է կարդալ ոչ թե որդի Աշոտի կաւասն..., այլ որդի Աշոտկա, վասն ոչ գոլո..., այսինքն՝ կաւաս-ը համարվում է կեղծ բառ:
Մատենագիտություն
ՎԱԲ 142-143
Էջ 395, սյունակ 1 Էջ 395
ԿԱՒԱՏ (-ի, -աց) «կավատ, միջնորդ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. qawwād
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաւատութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 269; Աճ. ՀԱԲ 562
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՇԻ
Փոխառություն
Աղբյուր՝ միջին պարսկերեն kafšak
Աղբյուր՝ պարսկերեն kafš
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաշկակար, կաշկակարութիւն, պնդակաշիկ, կոշկակարանոց, կիսակոշիկ, կրկնակոշիկ
Մատենագիտություն
H. AG 174; Աճ. ՀԱԲ 687
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՇԻԿ-Ք «վարձ»
Անստույգ (թերեւս)
նախորդ բառի հետ նույն ծագումն ունի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 687
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՓԱԿ «աքաղաղի ձագ, որձակ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *gē(i)- «երգել, կանչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gə-ph-)
կապ ունենա հնդեւրոպական *gē(i)- «երգել, կանչել» արմատի հետ (*gə-ph-՞), որտեղից` լիտվ. gaidys «աքաղաղ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. gaidys «աքաղաղ»
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՓԱՅ (կափայ) «հանգ, ոտանավորի տեսակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. qāfiya
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 563
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՓՈՒՐ (կաթոր) «մեծ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ արաբ. kabir (կասկածելի են) «մեծ»
Աղբյուր՝ եբր. gādōl (կասկածելի են) «մեծ»
նշված աղբյուրները (կաթոր < արաբ. kabir «մեծ»: - Աճ. ՀԱԲ 2, 563 եւ եբր. gādōl «մեծ»: - Ամալյան, ԲՀ 383) կասկածելի են:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 563; Ամալյան, ԲՀ 383
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՔԱՒ -ու, ուշ` նաեւ -ոյ, -ի, -աց «կաքավ, կաքավապար»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kak(k)- բնաձայնական արմատից
Աղբյուր՝ հուն. κακκάβη (թերեւս, ավելի հավանական է) «կաքավ»
Աղբյուր՝ ասոր. qaqqəwā-ից (թերեւս, ավելի հավանական է)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական *kak(k)- բնաձայնական արմատից` որպես բնաձայնություն առանց բաղաձայնական տեղաշարժի կամ դրափոխությամբ: Սակայն ավելի հավանական է փոխառություն լինելը հուն. վերոհիշյալ բառից կամ ասոր. qaqqəwā-ից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաքաւել, կաքաւիչ, կաքաւանք, կաքաւաձեւ, կաքաւարան, շնակաքաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. κακκάβη «կաքավ»
հուն. κακαζω «կչկչալ, կաքավի ձայն արձակել»
լատ. caccilare
գ. kakkeln «կչկչալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 133, 176; H. AG 307; Աճ. ՀԱԲ 563-564
Էջ 397, սյունակ 1 Էջ 397
ԿԵԱՆՔ (կեն-), -աց «կյանք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gʷei- (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷei̯u-nā-) *-n ածանցով
Համարւում է հայկական կազմութիւն կեա-ից՝ -ան ածանցով, բայց հաւանական է կեան- ձեւի անմիջական հնդեւրոպական ծագումը: Ցեղակից լեզուներում պահպանւել են բայական կազմութիւններ՝ հ. հնդկ. jinvati, լիտվ. gyve'nù:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կենակից, կենասեր, կենասիրութիւն, կենատու, անկեանք, դժուարակեանք, կենսաբեր, կենսատուր, կենսական, կենսունակ, կենսառիթ, կենսաբան, կենսագիր, կենսագրութիւն, կենսաթոշակ, կենսարթթու, կենսալից, կենսունակութիւն, կենսուրախ, կենցաղ, կենցաղական, անկենցաղ, կենցաղավարական, կենցաղավարութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. jinvati
լիտվ. gyve'nù
Մատենագիտություն
H. AG 459; Աճ. ՀԱԲ 465-466
Էջ 397, սյունակ 1 Էջ 397
ԿԵԵԴԱՏ «սրբեր» (ԲՀ՝ «սուրբք»)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ եբրայական (՞)
Տե՛ս նաեւ