Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«տի» որոնման արդյունք՝ 2894 բառահոդված
· Էջ 210 / 290
Էջ 564, սյունակ 1
ՆԵԽ
(-ոյ)
«նեխում նեխած»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *nek-
«մարմնական մահացում»
(անմիջական նախաձեւ՝ *nekh-)
Քիչ հաւանական է ենթադրել հնդեւրոպական *nek- «մարմնական մահացում» արմատի *nekh-ով տարբերակ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նեխել,
նեխած,
նեխական,
նեխութիւն,
նեխավայր,
նեխուտ
Նոր՝
հականեխել, հաւանեխական, հականեխում
հականեխել, հաւանեխական, հականեխում
Էջ 565, սյունակ 1
ՆԵՂ
«նեղ, տառապյալ, ձերպ, նեղություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sner-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sner-lo-)
(*sner-lo նախաձեւի վերականգնումը հեղինակինն է):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նեղել,
նեղիչ,
նեղութիւն,
նեղածերպ,
նեղսրտութիւն,
նեղուց,
նեղանձուկ,
նեղանցուկ,
սրտնեղիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. անգլ.
nearu
անգլ.
narrow «նեղ»
Մատենագիտություն
H. AG 478
Էջ 565, սյունակ 1
ՆԵՏ
(-ի, -ից)
«նետ, կայծակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *nedo-
«եղեգ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նետալից,
նետաթափ,
նետակալ,
նետաձիգ,
նետող,
նետել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
nada «եղեգ»
Մատենագիտություն
H. AG 478;
Աճ. ՀԱԲ 440
Էջ 565, սյունակ 1
ՆԵՐ
I
(նեար, ներ), -ոյ, -ի
«տագերակին, մյուս կին»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *enéter-
(անմիջական նախաձեւ՝ *iénəter-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
yatar
հուն.
ένάτηρ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 443;
Ջահ. ՀԼՊ 130
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԱԼ
«հուսալ, սպասել»
Անստույգ
ԲՀ-ն ունի «գովել» (ներացեալ «գովեալ»), եթե նույն բառն է։
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԳԵՒ
(ներքեւ)
«նվազ, թույլ, վտիտ, տկար»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *sner-
«պտտել, ոլորել սեղմել, կնճռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *snerkeu- (*sner-k-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներգեւիլ,
ներգեւումն,
ներքեւեալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
νάρκη «ընդարմացում, թմրում, վատացում»
հ. վ. գ.
sner(a)han «կաշկանդել, կցել, կապել»
հ. անգլ.
ge-sneorkan «խորշոմել»
հ. իսլ.
snerkia «սեղմել, կնճռոտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 445
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԵԼ
(-եալ)
«ներել, դիմանալ, տոկալ, հանդուրժել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ner-
«կենսաուժ, առնական, ուժեղ»
Երկրորդ իմաստով լավ զուգահեռ ունի լատ. nero «դիմացկուն, ուժեղ» բառի մեջ, որ գալիս է հնդեւրոպական *ner- արմատից։ Այսպիսով, թերեւս ներ-ը գալիս է հնդեւրոպական այդ արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներելի,
ներումն,
ներ(ող)ութիւն,
աններելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
nero «դիմացկուն, ուժեղ»
հ. սլավ.
nraw «բարք»
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԻՔ
«վարք»
(ԲՀ)
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ner-
«կենսաուժ, առնական, ուժեղ»
Եթե հնից եկող բառ է, ապա լավ զուգահեռ ունի սլավոնական լեզուներում։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլավ.
nraw «բարք»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԿ
-ոյ
«ներկ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ խոտ.-սակ. nar
(թերեւս)
«ներկել»
Սակայն կարող է նաեւ բնիկ հնդեւրոպական կազմություն լինել՝ *ner- «ընկղմել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներկ(ան)ել,
ներկագործ,
ներկած,
ներկածոյ,
աններկ,
ծիրանաներկ
Նոր՝
ջրաներկ, ներկարար, ներկապանակ
ջրաներկ, ներկարար, ներկապանակ
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 174
Տե՛ս նաեւ
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐՁՈՒՆ
«՞»
Անստույգ (հավանաբար)
կազմված է ներ- նախածանցով՝ ձու արմատից, իսկ վերջին ն-ն հոդ է, բայց ի՞նչ է հասկանում այս բառը գործածող Մագիստրոսը ներձուն ասելով, անհայտ է։
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։