Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1906 բառահոդված (էջ 21/191)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 115, սյունակ 1 Էջ 115
ԲԱՂՏԻ «չարաբախտ, վատ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
կապ ունի բաղթ բառի հետ: Հմմտ. նաեւ բախտ, որ գրվում է նաեւ բաղդ (տեքստային իմաստի այլ մեկնությամբ):
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բախտ
որ գրվում է նաեւ բաղդ
Էջ 116, սյունակ 1 Էջ 116
ԲԱՅ -ի «որջ, արջի ձմեռային բուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bheu- «աճել, բարգավաճել, լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhūā-t-(?))
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *bhūā-t-(?)` *bheu- «աճել, բարգավաճել, լինել» արմատից։ ըստ Աղայանի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բայանալ, բայոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
bōtr
հ. իռլ.
both
«խրճիթ»
կիմր.
bod
«բնական»
լիտվ.
bùtas
«տուն, բնակարան»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 116, 160
Էջ 117, սյունակ 1 Էջ 117
ԲԱՆԳՆ (բանկն) «առասպել, հեքիաթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhā- «խօսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhōn-ō-, *bh-en-)
հայ - գերմանական զուգաբանութիւն ըստ կազմութեան. բուն *bhā- ձեւից են հայ. բայ, բան, բառ, բամ, լատ. fabula «լուր, ասելոյթ, զրոյց, պատմուածք, աւանդութիւն, հեքիաթ, առակ, հնարանք», *bh-en- ձեւից՝ հ. հնդկ. bhāṇati «խօսում է»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանկնարկեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
h. v. germ.
bannan
«հրամայել, կարգադրել, օրէնքից դուրս յայտարարել»
h. angl.
bannan
«դատի կանչել, հրամայել»
h. isl.
banna
«արգելել»
Էջ 117, սյունակ 1 Էջ 117
ԲԱՆՊՕՏ (բօնպօտին, բօնբօն) «պասպայիճ, բազմոտիկ (բոյս)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ լատ. polypodium
փոխատու լեզու՝ ֆր. polypode
փոխատու լեզու՝ անգլ. polypody
լատ. polypodium-ի (ֆր. polypode, անգլ. polypody) հետ կապուած աղաւաղուած ինչ-որ ձեւ
Էջ 118, սյունակ 1 Էջ 118
ԲԱՇՈՏ «բազեակերպ մի թռչուն»
Ստուգաբանություն ()
Թերեւս բաշ +-ոտ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 118, սյունակ 1 Էջ 118
ԲԱՌԵՂ «պատատուկ դաշտային» (բարբառային)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhar- «ցցված բան» (անմիջական նախաձեւ՝ *bhar-s-, *bhor-s-, *bhr-s-)
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *bhar-s-, այլեւ՝ *bhor-s-, *bhr-s- (*bhar- «ցցված բան») արմատից:
Էջ 119, սյունակ 1 Էջ 119
ԲԱՍԱԾԵԼ ««զատել» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն ()
բաղադրված է անծանոթ բաս ածել բաղադրիչներից
Էջ 120, սյունակ 1 Էջ 120
ԲԱՐԲԻԶԱԿ (բարբիզնակ, բարբուզան, բարբուզնա, բարբուզնաւ) «մի բոյս` ծմել (թրք.) հիրիկ» (բուսաբանական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. yarbūz
սխալ ընթերցմամբ. բրբ. ձեւը ժող. ստուգաբանութեամբ կապւում է քրդ. bari bəza «ձիւնածին» կապակցութեան հետ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 420
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐԿ «կծու, թունդ, դժնի, բարկացկոտ, ուժգին, սաստիկ, շատ, հրավառ, խիստ տաքացած»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bherg- (անմիջական նախաձեւ՝ *bhr̥guo-s-)
Pok. IEW 1, 963 (հնարավոր է համարում բերել նաեւ *bhag- «կծու» (*bhag-ro-) եւ *bh(e)reu- «հուզվել, ուժեղ շարժվել (առանձնապես եռալու ժամանակ)» հիմքերի տակ)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. յղլ.
borb, borp
«հիմար»
մ. յղլ.
borb
«կոպիտ»
շվեդ. բրբ.
bark
«կամակոր, անբարեհամբույր մարդ»
լատվ.
barkun
«դաժան, կոպիտ»
լատվ.
bargs
«ահեղ, խիստ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 963; Ջահ. ՀԼՊ 117
Էջ 121, սյունակ 1 Էջ 121
ԲԱՐՁՈՒԵՆԵԱԿ (բարձունենեկ, բարձունենիկ, բարձունիճեակ, բարձմանեակ, բացուենեկ, բացմանեակ, բարձնակ, բըրթվինակ) «օշինդր»
Ստուգաբանություն ()
հայկական կազմութիւն՝ *բարձու+ենի+ակ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 427