Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված
· Էջ 208 / 466
ԾՂՐԻԴ
(ծղրիթ, ծղրիտ)
«ճպուռ»
Բնաձայն (թերեւս)
Թերեւս բնաձայնական կազմություն: Հմմտ. բրբ. ծղրալ «ծղրիդի ձայն հանել», այլեւ ծղրտալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծղրիդահաւ,
ծղրիդաձայն,
ծղրիդային
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 463
ԾՄԱԿ
(-ի, -աց)
«ծմակ, ստվերոտ տեղ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *tem-
«մութ»
Առայժմ հնչյունաբանորեն անբացատրելի է նմանությունը հնդեւրոպական *t-ով սկսվող *tem- «մութ» արմատից ծագող բառերի հետ, որ նկատվում է նաեւ ծմրիլ բառի դեպքում. սա զուգահեռ է թմրիլ բառին, որ ծագում է հնդեւրոպական *tem- «շփոթված, թմրած» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծմակային,
ծմականիստ,
ծմականալ,
ծմակին,
ծմակեցուցանել,
ծմակեցուցիչ,
անծմակ
Տե՛ս նաեւ
ԾՄՐԻԼ
«լքվել, վհատվել, տխրել»
Անստույգ (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *tem-
«շփոթված, թմրած»
Կապ ունի՞ թմրիլ բառի հետ, որ ծագում է հնդեւրոպական *tem- «շփոթված, թմրած» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծմրաբարձ,
ծմրդել
Տե՛ս նաեւ
ԾՆՈՏ
(-ի, -ից)
(ծնօտ)
«ծնոտ, եզերք, եզրազարդ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'enu-
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'enu- (կամ *g'enǝu-d°))
*-ատ ածանցով
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *g'enu + -ատ ածանց (կամ *g'enǝu-d°):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծնոտաբակ,
երկայնածնոտ
Նոր՝
ծնոտակալ, ծնոտափակ
ծնոտակալ, ծնոտափակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
hánu
ավ.
zanu
հուն.
γένος
Մատենագիտություն
H. AG 456;
Աճ. ՀԱԲ 466
ԾՈՄ
(ուշ՝ -ոյ)
«պաս (պահք), պասի (պահքի) տեսակ (օրը մեկ անգամ ուտելը)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. sōm(ā)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծոմել,
ծոմական,
ծոմապահք,
ծոմապահություն,
ծոմագան
Մատենագիտություն
H. AG 306;
Աճ. ՀԱԲ 467
ԾՈՊ
(-ի, -ից, ուշ նաեւ -աց)
(ծուպ, ծոփ, ծուփ)
«զգեստի ծայր, փունջ»
Ծագումն անհայտ է
Պատկերավոր բնաձայնական կազմությո՞ւն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծոպաձեւ,
ծոպատոր,
ծպել
ԾՈՎ
(-ու)
«ծով, արեւմուտք (ըստ աստվածաշնչի)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'ob-
«ծով»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծովագույն,
ծովալիճ,
ծովախոր,
ծովակ,
ծովակալ,
ծովական,
ծովածածուկ,
ծովակողմն,
ծովակուլ,
ծովացուլ,
ծովափնյա,
ծովեզր,
ծովեզերեայ,
ծովընկեցիկ,
երկծով,
մեծածով
Նոր՝
ծովախորշ, ծովահեն, ծովանկար, ծովանկարիչ, ծովաստղ, ծովափ, ծովափրփուր
ծովախորշ, ծովահեն, ծովանկար, ծովանկարիչ, ծովաստղ, ծովափ, ծովափրփուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
go
ԾՈՐ
«ծոր, ծորվանք»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ter-
«անմաքուր հեղուկ»
Աղբյուր՝ քարթվ. *cur
(թերեւս)
«քամել»
թերեւս փոխառութիւն կովկասեան (քարթվէլական) աղբիւրից, կամ, թերեւս, վերջինիս հետ մասին մի երրորդ աղբիւրից։ Եթէ ճիշտ են թմրիլ-ծմրիլ, թոյլ-ծոյլ զուգահեռները (թ/ծ հերթագայութեամբ), ապա կարող է գալ հնդեւրոպական արմատից, որտեղից՝ թոր, թորել, թարախ, եւ այս դէպքում Աճառեանի կարծիքը հնարաւոր է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծորել,
ծորածոյ,
ծորան,
ծորուն,
ծորենի,
ծո(ր)ծոր,
անծորելի,
երկնածորան,
հրածորան,
շարաւածոր,
քարափածոր
Նոր՝
ծորակ, ծորակաւոր, մեղրածոր
ծորակ, ծորակաւոր, մեղրածոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
cur
մեղր.
cur/cir
ճան.
(n)cor
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 469
Տե՛ս նաեւ
ԾՈՒԱՐ
««ծվարում, հավաքում, ամփոփում» (բրբ. ծուար «ծովախորշ»)»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *steuə-
«խտանալ, գնդվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *teuə-ro-)
Հազիվ թե ծ/թ հերթագայութեամբ (հմմտ. ծմրիլ/թմրիլ, ծոյլ/թոյլ) կապուած լինի հնդեւրոպական արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծուարիլ,
ծուարատեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
στυφρος «մածուն, ստիպպ»
հուն.
στυφω «թանձրացնել, գնդել»
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։