Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«եւ» որոնման արդյունք՝ 4539 բառահոդված · Էջ 207 / 454
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՌ (-ոյ, -աւք) «ծառ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'ers- «ոլորել, ծռել, ճյուղերից, թփերից հյուսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'rso-)
ոլորել, ծռել, ճիւղերից, թփերից հիւսել» (ծառ < g'rso-)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծառանալ, ծառացուցանել, ծառատունկ, ծառաստան, ծառազարդար, ծառավերաց, մեծածառ, քաջածառ, խտածառ
Նոր՝
ծառախիտ, ծառածածկ, ծառուղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. (կրետ.) γαρρα «ցուպ, գավազան»
հուն. γερρον «ճյուղերից հյուսված բան»
հ. իսլ. kjarr «թփուտ, թավուտ, մացառուտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 446; Pok. IEW 392
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՌԱՅ (-ի, -ից) «ստրուկ, ծառա, սպասաւոր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g'ers- «պտտել, ծռել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'rsāti-)
*g'rsāti-` *g'ers- «պտտել, ծռել» արմատից, որտեղից նաեւ հայ. ծառ, ծուռ «պտտուող, շրջող» նախնական իմաստով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծառայել, ծառայանալ, ծառայական, ծառայաբարոյ, ծառայազն, ծառայակից, ծառայապատում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ. kerren «դարձնել, շրջել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՐԱԿԱՄՊՏԵԼ «?»
Անստույգ (թերեւս)
բաղկացած է *ծարակ- եւ ծպտել (տե՛ս ծպտիլ) բաղադրիչներից։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՐԱՒ (-ոյ) ««ծարաւ» (ած. եւ գոյ.)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծարաւուտ, ծարաւահատ, ծարաւկոտ, ծարաւահիւծ, ծարաւութիւն, ծարաւական, աւգտածարաւ
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՐՈՒԽ (ծայրուխ, ծարուհ, ծարուհի) «մորեխ»
Անստույգ (թերեւս)
ծագումով կապուած է թրք. čarok (> հայ. թրք. չարուխ) «մորեխ» եւ, թերեւս, հայ. տրեխ բառերի հետ, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
թրք. čarok «մորեխ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 360, սյունակ 1 Էջ 360
ԾԱՒԱԼ (-ի, -աց) «ծաւալ, սփռուածք, տարածում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *g'eu- «շտապեցնել, շտապել»
Իմաստով հեռու է հնդեւրոպական *g'eu- «շտապեցնել, շտապել» արմատից։ Միւս կողմից՝ անհայտ է հարաբերութիւնը բաւալ, տապալ, ճապաղ բառերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծաւալիլ, ծաւալանալ, ծաւալումն, բոցածաւալ, լայնածաւալ, խաղաղածաւալ, լուսածաւալ, ծաղկածաւալ, գեղեցկածաւալ, գերածաւալ, ծովածաւալ
Նոր՝
ծաւալուն, ընդարձակածաւալ, меծածաւալ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 361, սյունակ 1 Էջ 361
ԾԱՒ (ծաւիր, ծաւիկ) «ծովաչյա, կապուտաչյա, կապույտ»
Անստույգ (թերեւս)
ծով բառի ձայնդարձային եւ -ի ածանցով ձեւ: Ավելի քիչ հավանական է արմատը փոխառություն համարել հյուսիսկովկասյան «երկինք» նշանակող բառերից (հմմտ. լեզզ., դարգ. ccaw):
Էջ 361, սյունակ 1 Էջ 361
ԾԱՓ I (-ի, ուշ` նաեւ -ոյ) «ծափ»
Բնաձայն (թերեւս)
բնաձայնական կազմութիւն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծափաձայն, ծափել, ծափոց, ծափծափել, ծափահարել, ծափահարութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 450
Էջ 361, սյունակ 1 Էջ 361
ԾԱՓ II «կավե աման, կճուճ, պուտուկ, մի բույս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
ծեփ բառի ձայնդարձային ձեւ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծափծափ, ծափկոտրուկ, ծափծիլ, ծիլծափ, ծափկիկ
Էջ 361, սյունակ 1 Էջ 361
ԾԵԹԵՒԹԵԼ «սվսվախոսել, սեթեւեթել»
Բնաձայն (թերեւս)
Կրկնավոր կազմութիւն՝ պատկերավոր-բնաձայնական ծեթ արմատից։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 451