Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՐ
(-ոյ, -ի, -ից, -աց)
«առասան, բոկ, պարան, ուղղալար, երկարութեան չափ՝ մղոն, ասպարեզ, թակարդ, նվագարանի թել, լար, նվագարան, մի տեսակ օձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *wel-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *wlərօ-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լարել,
լարաբաժին,
լարագիր,
լարախաղաց,
լարախաղացութիւն,
լարախեղդ,
լարաձիգ,
լարաչափ,
լարան,
բազմալար,
թանձրալար,
կարմրալար,
ուղղալար,
կրկնալար,
տրտմալար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
εύληρα
«սանձ»
լատ.
lōrum
«առասան, բոկ, պարան, սանձ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 267;
Pok. IEW 1143
Էջ 292, սյունակ 1
ԼԱՒ
(-ի, -աց)
«լավ. օգտակար, շահաւետ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *labh-
«բռնել, ունեցվածք, կալվածք»
արմատից: Հնարաւոր է համարւում նաեւ համեմատութիւնը հնդեւրոպական *lē(e)-/ləi- «ցանկանալ» արմատից ծագող հուն. λώϊος «աւելի լավ» բառի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաւախաւս,
լաւանալ,
լաւիմաց,
լաւութիւն,
անլաւ,
բարելաւ,
քաջալաւութիւն,
լաւատեսակ,
բարելաւել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
lābha
«ձեռքբերում, օգուտ, շահ»
հուն.
λαφύρον
«ավար, կողոպուտ»
լիտվ.
lōbis
«հարստութիւն, գանձ»
լիտվ.
lābas
«բարիք. բարի»
լատվ.
labs
«լավ, բարի»
պրուս.
labs
«լավ, բարի»
Մատենագիտություն
H. AG 451;
Աճ. ՀԱԲ 268;
Ջահ. ՀԼՊ 135;
Աճ. ՀԱԲ 268
Տե՛ս նաեւ
Էջ 294, սյունակ 1
ԼԵԿՐ-
«մի տեսակ դեւ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրութիւն՝ լեկրոտ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լեկրոտ
Էջ 296, սյունակ 1
ԼԻԲԱՆՈՆ
(լիբանօն, լեբանան, լիբանան)
«մի տեսակ կնդրուկ, խունկ, լիբանոս ծառի խեժ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λίβανον
փոխատու լեզու՝ եբր. ləbōnā
Մատենագիտություն
H. AG 352;
Աճ. ՀԱԲ 280
Էջ 296, սյունակ 1
ԼԻԲԵՌՆ(Ե)ԱՅ
«մի նավատեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λίβερνα
Մատենագիտություն
H. AG 352;
Աճ. ՀԱԲ 280
Էջ 296, սյունակ 1
ԼԻԲԻՏՈՆ
(դեբիտոն, վրիպակով՝ լիբիմն)
«մի տեսակ անթեւ վերնազգեստ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λεβίτων
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 281
Էջ 296, սյունակ 1
ԼԻԳՈՆ
«փայտ, ճիպոտ (՞)» կամ «աբրահամածառի տնկարան (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λύγιον
փոխատու լեզու՝ հուն. λύγων
ա) λύγος-ը չի նշանակում «ուռիէ պսակ», այլ «աբրահամածառ»։ բ) ավելի հավանական է բխեցնել ոչ թե λύγος-ից, այլ ածանցյալ λύγιον կամ λύγων ձեւից:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 281 (ճշտված)
Էջ 300, սյունակ 1
ԼՈՅՍ
(-ոյ)
«լոյս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *leuk'-
«լուսաւորել, լուսաւոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *leuk'o-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լուսաբեր,
լուսազարդ,
լուսակերպ,
լուսամուտ,
լուսանալ,
լուսատու,
լուսարան,
լուսաւոր,
լուսաւորիչ,
լուսածել,
ինքնալոյս,
մշտալոյս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
roká-
«լոյս»
հուն.
λευκός
«լուսաւոր, փայլուն. սպիտակ»
լատ.
lūx
«լոյս»
կիմր.
llug
«փայլ»
ռուս.
луч
«ճառագայթ»
Էջ 301, սյունակ 1
ԼՈՐՁՆ
(-ին, -ունք, -անց, ուշ՝ լորձ, -ոյ, լորձիք)
«լորձ, լորձունք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)lend(h)-
«սահել»
ոչ ռնգական ձեւ
հ.-ե. արմատ՝ *(s)leu-
«թոյլ կախուել, թոյլ»
*-r- ածանցով
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական ծագման, բայց բուն աղբիւրի վերականգնումը առայժմ քիչ արդիւնաւէտ է. եթէ հնարաւոր է վերականգնել *(s)lend(h)- «սահել» արմատն (Pok. IEW 1, 901), ապա թերեւս կարելի է բխեցնել ոչ ռնգական ձեւից. Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 298) հայերենից է բխեցնում վրաց. lorco «լորձանյութ» բառը, բայց քարթվելագէտները (տե՛ս Климов, ЭСКЯ 189) փորձում են վերականգնել *porco «լորձ, լորձունք» քարթվելական արմատը եւ lorco-ն կապել նրա հետ։ Քիչ հաւանական է կապ տեսնել հնդեւրոպական *(s)leu- «թոյլ կախուել, թոյլ» արմատի հետ, որտեղից *-r- ածանցով՝ մ. վ. գ. slier (<*sleura) «տիղմ, կաւ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լորձնային,
լորձնատեսակ,
լորձնատեսակութիւն,
լորձնաթաղանթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
lumbricus
«ճիճու»
<*lonabr-īko
վրաց.
lorco
«լորձանյութ»
մ. վ. գ.
slier
«տիղմ, կաւ»
<*sleura
Մատենագիտություն
Pok. IEW 901;
Աճ. ՀԱԲ 298;
Климов, ЭСКЯ 189
Տե՛ս նաեւ
Էջ 303, սյունակ 1
ԼՈՒՔ
II
(լօք, լոք, լաք, լէօք)
«մի տեսակ խեժ, ներկանյութ, լայքա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. luk
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։