Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 377 բառահոդված (էջ 20/38)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 415, սյունակ 1 Էջ 415
ԿՈԿՈՆ (-ի, -ից, -աց, -ոյ) (կոկնոմ, կոճգոմ) «բողբոջ, ծաղկակոճճակ, ուռած (աչք)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gen- «սեղմել, սեղմած, գնդված բան» կրկնավոր կազմություն
Թերեւս կրկնավոր կազմություն՝ հնդեւրոպական *gen- «սեղմել, սեղմած, գնդված բան» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
շվեդ.
knagg
«հանգույց, ելունդ»
Էջ 415, սյունակ 1 Էջ 415
ԿՈԿՈՎ I (-անք) (բրբ. կոկլվին) «ամորձի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gou-) *-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)
Կրկնավոր կազմություն՝ հնդեւրոպական *gou-ից՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» արմատից: հմմտ. *-g- աճականով ձեւերը (*gu-g-)՝ մ. վ. գերմ. kugel(e), գերմ. kugel «գնդակ», նորվ. kjuka «գունձ», լիտվ. gùgà «կոճակ, սապատ, բլուր», ռուս. гугля «ուռուցք, ելունդ, խույլ»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. վ. գերմ.
kugel(e)
գերմ.
kugel
«գնդակ»
նորվ.
kjuka
«գունձ»
լիտվ.
gùgà
«կոճակ, սապատ, բլուր»
ռուս.
гугля
«ուռուցք, ելունդ, խույլ»
Էջ 416, սյունակ 1 Էջ 416
ԿՈՂԿՈՂԻԹ «կզակ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *gel- «գնդ(վ)ել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gol-) *gol- > կող
Կրկնավոր կազմություն՝ *կող- անծանոթ արմատից՝ -իթ վերջածանցով... *կող-ը կարող է ծագել հնդեւրոպական *gel- «գնդ(վ)ել» արմատից (*gol- > կող)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
gagelɛa
«գիսատոր» <*gelgalnā-
հուն.
γαγγλιον
«ուռուցք, ելունդ»
ռուս.
желбок
«ուռուցք, խոպ, ելունդ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՁԵՂ «դուռ, դեր (բույս)»
Ստուգաբանություն ()
Բաղադրված է կոնձ- արմատից՝ -եղ վերջածանցով. կոնձ-ը թերեւս ծագմամբ կապված է կունձդ բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՃԿՈՌ «խոշոր կտոր, կարծր ուռուցք»
Ստուգաբանություն ()
թերեւս կոճ-կոռ բարդությունից (տե՛ս կոճ եւ կոռ):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՌՆ -ունք «կոթ, կոթուն»
Ստուգաբանություն ()
բրբ. կուռ «խաղողի որթի հիմնաճիւղ»
Էջ 422, սյունակ 1 Էջ 422
ԿՈՐ I «ծուռ, ծռված»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gor-)
եթե նկատի առնենք կեռ ձեւի առկայությունը, ապա ավելի քիչ հավանական է բխեցումը *gou-ero-ից կամ *gou-tro- ից` *geu- «ծռել, թեքել, կամար կազմել» արմատից, ինչպես կարծում է Յ. Պոկոռնին (IEW, 1, 397)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորանք, կորացուցանեմ, կորակտուց, կորակնոր, կորնթարդ, կորագլուխ, ակնկոր, ակնկորեմ, կամակոր, գլխակորիմ, կորաթամակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կեռ
բրբ.
կոռ
բրբ.
կորձ
Մատենագիտություն
IEW 397
Էջ 422, սյունակ 1 Էջ 422
ԿՈՐ II «ձագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g^or-
Յ. Պոկոռնին (IEW 1, 485) տալիս է միայն ածանցյալ *g^rebh- «սաղմ, երեխա, ձագ» նախաձեւը, որի *g^orēbh- տարբերակից, թերեւս, ծագում է կորիւն-ը (*g^orēbh-no` ըստ O. Hass-ի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորիւն, խոճկոր, խոճկորակ, առիւծակորիւն, գայլակորիւն, իժակորիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gárbhas
«արգանդ, սաղմ»
ավ.
garəva
«արգանդ, սաղմ»
հուն.
βρειρος
«սաղմ, նորածին, երեխա, ձագ»
ռուս.
жеребенок
«քուռակ, մտրուկ»
Մատենագիտություն
IEW 485
Էջ 423, սյունակ 1 Էջ 423
ԿՈՐԶԵԼ «կորզել, խլել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «հավաքել, ի մի բերել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gor-gh-)
արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
αγείρω
«հավաքել»
հուն.
αγοστος
«ձեռք, ափ»
ռուս.
горсть
«բուռ»
Էջ 423, սյունակ 1 Էջ 423
ԿՈՐԻ «արտի առու, փոքր ջրանցք, ակոս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *goᵘeriio-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 648) կասկածելի է համարում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γυρός
«կլոր, ուռուցիկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397; Աճ. ՀԱԲ 648