Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 253 բառահոդված (էջ 20/26)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 533, սյունակ 1 Էջ 533
ՄՈՂԵՍ (մողեզ, մոդիզ, մոսղես, մուզեզ, մուղիզ, մուղուզ, մայլաղեզ) «մողես»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մանրել, փշրել, փշուր; գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող)» (անմիջական նախաձեւ՝ *mel-, *mol-)
կամ համեմատւում է յատկապէս *mel- «մանրել, փշրել, փշուր» արմատից ծագող հ. վ. գ. moll, molle «սալամանդր», հայ. մլուկ բառերի (Pok. IEW), կամ միեւնոյն գ. բառերի հետ միասին գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող) *mel-, *mol- արմատի հետ։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 342) փոխառեալ է համարում մ. պ. մի ձեւից՝ նկատի ունենալով պ. mālūs (mālōs) «կանաչ մողես» բառ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
moll, molle
«սալամանդր»
հայ.
մլուկ
պ.
mālūs (mālōs)
«կանաչ մողես»
Մատենագիտություն
Pok. IEW None; Աճ. ՀԱԲ 342
Էջ 535, սյունակ 1 Էջ 535
ՄՈՐԿԵՂ (մորխ) «մի սունկ» (բբ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. morchella
գրական հնաձեւ տառադարձութեամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 349
Էջ 536, սյունակ 1 Էջ 536
ՄՈՒԹ -ոյ, -ի, -ից (մութն, -ան) «մութ, մթություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meǔ- «խոնավ, կեղտոտ, կեղտոտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *meut-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մթագին, մթաձայն, մթազգաց, մթանալ, մթնանալ, մթապատ, մթար, մթարութիւն, մթարագոյն, խաւարամութ, մթնշաղ, մթնոլորտ, մթնոլորտային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
mothar
«մութ»
անգլ.
muddy
«ցեխոտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 742; Աճ. ՀԱԲ 351-352
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՂՁ II «սեւ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մթին, սեւ, կեղտոտ» գույնանիշ արմատից,
որից մլար։ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 332) միացնում է մղձուկ «շնչահեղձում» բառի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղձուկ, մղձկութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 332
Տե՛ս նաեւ
Էջ 538, սյունակ 1 Էջ 538
ՄՈՒՂՏ «մշուշ, խավար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «մթին, կեղտոտ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mold-)
որից մլար, մուղճ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մղտանալ, մղտափարատ, մղտագույն, մղտագունութիւն, մղտաձեւ, մղտատեսակ, մղտութիւն, մղտոտ, աղտամուղտ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 540, սյունակ 1 Էջ 540
ՄՈՒՐ (-ոյ) «մուր, ճանճախարիթ, սեւ թանաք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meu- «խոնաւ, կեղտոտ. հեղուկ, կեղտոտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mū-tro կամ *mū-to-)
արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրել, մրոտել, մրանալ, մրագիր, մրաթաթախ, մրակերպ, մրայուն, մրուր, մրազարկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
muras
«տիղմ»
հ. հնդկ.
mūtra-
«մէզ»
ավ.
mūθra-
«կեղտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 363
Էջ 541, սյունակ 1 Էջ 541
ՄՈՒՐՃ II «մուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meu- «խոնավ, կեղտոտ. հեղուկ, կեղտոտել»
արմատից, որտեղից մուր (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրճանալ, մրճ(ճ)ոտ, մրճոտել, մրճոտիլ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 543, սյունակ 1 Էջ 543
ՄՐՈՒՐ I (-ռ) «մրուր, դիրտ, մրրիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meu- «խոնավ, կեղտոտ, հեղուկ, կեղտոտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *mu-ro-)
մուր բառի հետ միասին (տե՛ս) պատկանում է *mu-ro- նախաձեւին՝ *meu- «խոնավ, կեղտոտ, հեղուկ, կեղտոտել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրրախառն, մրրիլ, մրրութիւն, մրրուկ, մրրիկ, մրրկել, մրրկածին, մրրկածուփ, մրրկախառն, անմրուր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 370
Տե՛ս նաեւ
Էջ 546, սյունակ 1 Էջ 546
ՅԱՂԿԻԼ «նեխել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sel- «նեխել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sl-g-) *-d- աճականով ձեւից է աղտ-ը
այս արմատի *-d- աճականով ձեւից է աղտ-ը։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բ.
ulka
«թարախակալել, նողկալ»
նորվ. բ.
alka
«կեղտոտել, ապականել»
Էջ 551, սյունակ 1 Էջ 551
ՅԵԶԻԼ II «ցեխ, աղտոտ, կեղտոտ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: