Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ետ» որոնման արդյունք՝ 1892 բառահոդված · Էջ 20 / 190
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 100, սյունակ 1 Էջ 100
ԱՒԴՈԿ (-ի, -աց) «գժուծ, տնանկ» (բբ)
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս կապ ունի աւդոտ հոմանիշի հետ (տե՛ս):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 100, սյունակ 1 Էջ 100
ԱՒԵԼ II «աւելի»
Ստուգաբանություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւելագոյն, աւելախնդիր, աւելադրել, աւելաբանել, աւելուածք, աւելի, աւելեաց
Նոր՝
աւելորդ, աւելորդաբան, աւելորդապաշտ, առաւել, առաւելութիւն, յաւել, աւելուլ, յաւելումն, յաւելուագործութիւն
Էջ 101, սյունակ 1 Էջ 101
ԱՒԵՏ (աւետ) «ուրախ լուր, բարի, ողջույն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *aued- «խոսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *aueid-)
«խոսել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւետիք, աւետչեայ, աւետագիր, աւետաւոր, աւետապարգեւ, աւետարան, աւետարանել, աւետարանիչ, աւետարանագիր, նախաւետեալք, աւետեացաբեր, հրատտումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. vádati
հուն. αὐδή «խոսք, ձայն, լուր. գուշակություն, փառաբանություն»
բոխ. Բ watk «հրամայել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 358-359; Ջահ. ՀԼՊ 113
Էջ 101, սյունակ 1 Էջ 101
ԱՒԹԱՂԱՅ (օթաղայ) «գլխի կամ գլխարկի վրա ամրացված փետրազարդ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թյուրքական otaya
Փոխառություն թյուրքական աղբյուրից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
չաղաթ. otaya
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 610
Էջ 102, սյունակ 1 Էջ 102
ԱՒՂԻ (ուղի, եաղի) «օղի, գինի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *au(e)- «հոսել, թաց, ջուր» (անմիջական նախաձեւ՝ *aulio-)
«հոսել, թաց, ջուր» արմատից, որտեղից` *(a)ued-> հայ. գետ, ռուս. вода «ջուր», водка «օղի»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղրաւղի, ամբրաւաւղի, օղեվաճառ, բարկօղի, խնձորօղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս. вода «ջուր»
ռուս. водка «օղի»
Էջ 102, սյունակ 1 Էջ 102
ԱՒՃԱՆ (-ի, -ից, -աց) (ոճան) «օգնություն, հնարք, միջոց»
Անստույգ (թերեւս)
ուշ` թերեւս կապ ունի աւժանդակ հոմանիշի հետ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 104, սյունակ 1 Էջ 104
ԱՒՐԵՐ (-ի, -աց) (օրեր) «անեծք, նզովք, նախատինք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *au- «խոսել» (անմիջական նախաձեւ՝ *au-ro-) բաղարկված *rəu- ձեւի հետ (*ōr- «խոսել, կանչել»)
Թերեւս կրկնավոր կազմութիւն՝ հնդեւրոպական *au-ro- ձեւից (*au- «խոսել»)՝ բաղարկված *rəu- ձեւի հետ (*ōr- «խոսել, կանչել»)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. αὐώ «գոռալ, ճչալ»
հուն. ἀρᾱ́ «աղոթք, անիծել» ((*αρφα))
լատ. ōrō «խոսել, խնդրել»
խեթ. aruuāi «ժխտել, դիմել»
խեթ. arliia- «պատգամախոսել»
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓ (-ոյ) «ձեռքի ափ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ap- «բռնել, վերցնել, հասնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *aph-) տարբերակից
ըստ Պետերսենի. անհավաստի են համարում Մեյեն եւ Աճառյանը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ափաչափ, ափալոք, ափիկ, ափկից, ափցի, ափլափել, ափլեզ, ափնիք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. άφή «շոշափում, բռնում, բռնելը»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 363
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓՆ -ին, -ունք, -անց «եզր, ծայր, ափ, ջրափ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ap(o)- «ափ» (անմիջական նախաձեւ՝ *aph-) տարբերակից (այստեղից *āpero- «ափ»)
Pok. 1, 53 (հիշատակում է, բայց հնչյունապես հեռու է համարում)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ափնածիր, ափնի(ք), գետափն, ծովափնեայ, քարափն, դարափն, առաջափնյա
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. άπειρος-
դոր. απειρος
հ. անգլ. ōfer
գերմ. ufer «ափ»
Մատենագիտություն
Pok. 53
Էջ 105, սյունակ 1 Էջ 105
ԱՓՍԷ (ափսեայ) ««մետաղյա սկավառակ» (նոր՝ «կերակրաման» (արեւել.), «թեփսի, սկուտեղ» (արեւմտ.)»
Ստուգաբանություն