Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 94, սյունակ 1
ԱՐՈՒԱՐՁ
«սահմանակից, քաղաքամերձ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *abvarz
փոխատու լեզու՝ իրան. *abvarjan
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արուարձական,
արուարձային,
արուարձան,
արուարձանեայ,
արուարձանեայք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
vərəz-
«բնակարան, տեղ»
ավ.
vərəzena-
«համայնք»
հ. պ.
vardana
«քաղաք»
< հ.-ե. *uerg’-
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 94, սյունակ 1
ԱՐՈՒԵՍՏ
(-ի, -ից, նաեւ -աց)
(արհեստ)
«ճարտարություն, արհեստ, արվեստ, ճարտարաբանակերտ բան, խաբեական հնարք, հրաշք, հրեշ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հ. պ. aruvasta
փոխատու լեզու՝ պրթ. rwst
բաղարկուած -եստ ածանցով հայերէն բառերի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արուեստագէտ,
արուեստագիտ,
արուեստագործել,
արուեստախառն,
արուեստական,
արուեստանոց,
արուեստակ,
արհեստ,
արհեստագէտ,
անարուեստ,
զբարուեստութիւն,
չարարուեստութիւն,
գեղարուեստ,
գեղարուեստագէտ,
ճարտարարուեստ,
արհեստական,
արհեստանոց,
արհեստատաւոր
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 517
Էջ 95, սյունակ 1
ԱՐՋԱՌ
(-ոյ, ուշ՝ -ի, -աց)
««խոշոր եղջերաւոր անասուն, տաւար» (բրբ. «ջահել եզ»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *er(i)-
«եղջերաւոր անասուն (այծ, ոչխար, կով, այծյամ)»
հ.-ե. արմատ՝ *per-
«ծնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pr-tiat-)
Կապ ունի՞ *er(i)- «եղջերաւոր անասուն (այծ, ոչխար, կով, այծյամ)» արմատի հետ, որտեղից թերեւս ծագում են էրինջ, ալոջ բառերը: Կասկածելի է կապը նաեւ *per- «ծնել» արմատի հետ, որտեղից՝ հայ. որթ (հորթ) բառը (*pr-tiat- > առ ՞)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արջառեանց,
արջառաջիլ,
արջառամահ,
արջառակաչի
Մատենագիտություն
Pok. IEW 326
Էջ 95, սյունակ 1
ԱՐՋԱՍՊ(Ն)
(առջասպ)
«քիմիական մի նիւթ, ծծմբատ»
(քիմիական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *ergu-/*orgu-
«մութ»
հ.-ե. արմատ՝ *reduos-
«մթություն»
փոխատու լեզու՝ իրան.
Այստեղից փոխառուած են նաեւ կովկասեան բառերը՝ վրաց. arjakela, arjioka «արջնդեղ», չեչ., ինգ. arzi «սեւ», որոնք Աճառեանը (ՀԱԲ 1, 336) համարում է հայերեն արջ, արջն ձեւերի աղբիւրը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արջասպաներկ,
արջասպնագոյն,
արջասպախառն,
արջասպային,
արջասպուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
arjakela, arjioka
«արջնդեղ»
չեչ.
arzi
«սեւ»
ինգ.
arzi
«սեւ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 336;
Ջահ. ՀԼՊ 609
Էջ 95, սյունակ 1
ԱՐՋՆ
«սեւ. մութ, մթին»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *arj
«մութ, մթին»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արջնագոյն,
արջնաբոլոր,
արջնագուս,
արջնազգեստ,
արջնաթոյր,
արջնայեցող,
արջնատես,
արջնատեսակ,
արջնազգեցեալ,
արջնդեղ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 609
Էջ 95, սյունակ 1
ԱՐՏ
I
(-ոյ)
«արտ, մշակվող հող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *agro-
*g > տ ոչ սովորական անցմամբ
*g > տ ոչ սովորական անցմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արտավար,
արտավայր,
արտավարել,
արտ(ա)հունձ,
արտորայք,
արտահող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ájra
հուն.
ἀγρος
լատ.
ager
գոթ.
akrs
«արտ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 337
Էջ 96, սյունակ 1
ԱՐՏԱՍՐ
(հգն. արտասուք, -սուաց)
«արտասուք, արցունք (փոխաբերաբար) ծառի հեղուկ, խեժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *drak'ru-
(անմիջական նախաձեւ՝ *drak'ur-)
-i- միջահավելվածով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արտասրագութ,
արտասրալից,
արտասրալիր,
բազմարտասր,
մշտարտասր,
արտասրաբեր,
արտասուալից,
արտասուագոշ,
արտասուակաթ,
արտասուակցորդ,
արտասուել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
δαχρυ(ον)
լատ.
lacrima
գոթ.
tagr
Մատենագիտություն
H. AG 425;
Աճ. ՀԱԲ 344
Էջ 97, սյունակ 1
ԱՐՔԵՐԷՑ
«ավագ երեց, ավագ քահանա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. αρχιερεύς
երկրորդ մասի բաղարկմամբ հայ. երեց բառի հետ
Էջ 98, սյունակ 1
ԱՒ
I
«խենթություն, գժություն, մոլեգնում, կիրք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«սիրել, հաճել, կարիք ունենալ, պահանջել, ցանկանալ, տենչալ, նպաստել, օգնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւիլ,
աւիւն,
ատոդական,
ատոլ,
աւանդիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
avati-
«նպաստում է, ցանկանում է, սիրում է»
լատ.
aveo
«ցանկանալ, տանջվել, տենչալ, փափագել, կրքոտ կերպով ուզել»
լատ.
avidus
«ագահ, կրքոտ»
կիմր.
ewyllys
«կամք, ցանկություն, տենչ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 77
Էջ 98, սյունակ 1
ԱՒ
II
«շվարում, շփոթություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
նույնն է աւ- «խենթություն, գժություն. մոլեգնում» արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աւատո
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։