Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 17 բառահոդված (էջ 2/2)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 736, սյունակ 1 Էջ 736
ՏՐԵ I (-եայ) «հայկական չորրորդ ամիս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. tīr «Շնիկ (աստղ)»
փոխատու լեզու՝ պ. tīr «արեգակնային 4-րդ ամիս»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 435-436
Էջ 789, սյունակ 1 Էջ 789
ՔՐԻՍՏՈՆԵԱՅ (-ի) (քրիստոննեայ, քրիստոնայ) «քրիստոնյա, Քրիստոսին հավատացող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. Χριστός «օծյալ»
փոխատու լեզու՝ հուն. Χριστόν «Քրիստոսին»
հուն. Χριστός «օծյալ», Χριστόν «Քրիստոսին» բառից՝ -եայ վերջածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քրիստոնէութիւն, քրիստոնէաբար, քրիստոնէական
Մատենագիտություն
H. AG 389; Աճ. ՀԱԲ 600
Էջ 795, սյունակ 1 Էջ 795
-ԱՅ «ակամայ, կամայ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ միջ. իրան. -āy (-avya-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պարթ.
āgāmay
«ակամայ» kām «կամք, ցանկութիւն» բառից
Տե՛ս նաեւ
Էջ 803, սյունակ 1 Էջ 803
-ԵԱՅ ( > *-եէ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. xaldāyā
փոխատու լեզու՝ ասոր. īhudāyā
փոխատու լեզու՝ ասոր. məsalləyānē
Կազմուած է -ի հիմքային տարրից եւ -այ բաղադրիչից, որ հաւանաբար նոյնն է -այ-ք ածանցի -այ-ի եւ, թերեւս, հատուկ անունների -այ վերջաւորութեան հետ, այսինքն՝ նոյնպէս սկզբնական հիմքային տարր է. -ի-ի համար հմմտ. այծ, -ի (սկզբնական հիմքը՝ *այծի) - այծեայ, արեւել-ք, -ից - արեւելեայ, սիրտ, -ի - սրտեայ, փայտ, -ի - փայտեայ. հետագայում տարածուել է նաեւ սկզբնապէս -ի-ով չվերջացող հիմքերի վրայ (հմմտ. անձն, -ին - անձնեայ, բուրդ, -ոյ - բրդեայ), ընդ որում առկա են տարբերակային ձեւեր՝ միջերկրայ - միջերկրեայ. որկորայ - որկորեայ, փողոկրայ - փողոկրեայ. ինչպէս -այ-ք-ի -այ-ը, -եայ-ը նոյնպէս բաղարկուել է օտար կազմութիւնների համապատասխան ձեւերի հետ՝ քաղդեայ - ասոր. xaldāyā, հրեայ - ասոր. īhudāyā, մժնեայ - ասոր. məsalləyānē, այլեւ իրան. ծագման դժնեայ, աշտեայ: քիչ հաւանական է -այ-ի համեմատութիւնը կամայ, ակամայ բառերի -այ-ի հետ, որ գալիս է իրան. -āy ածանցից (սա գոյականներից ածականներ է կազմել):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անձեայ, բրդեայ, եղեւնեայ, ծաղկեայ, կնեայ, մաշկեայ, արտեայ, քրիստոնեայ, այծեայ, արեւելեայ, սրտեայ, փայտեայ, անձնեայ, միջերկրեայ, որկորեայ, փողոկրեայ, քաղդեայ, հրեայ, մժնեայ, դժնեայ, աշտեայ
Մատենագիտություն
ՕԻՅ. Среднеперсидский язык 198
Էջ 804, սյունակ 1 Էջ 804
-ԵՂԷՆ «ամպեղէն, աստուածեղէն, բոցեղէն, երկաթեղէն, կաւեղէն, հողեղէն, ջրեղէն, փայտեղէն, քարեղէն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
փոխատու լեզու՝ իրան. -էն
Բաղկացած է -եղ եւ -էն տարրերից, որոնցից երկրորդը գալիս է իրանական ծագման -էն-ից, կամ հին -այն-ից` բարբառային հնչիւնափոխութեամբ (հմմտ. -եայ > է):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 806, սյունակ 1 Էջ 806
-ԷՔ «այծէք, ձեռք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
-եայ-ք-ի հնչյունափոխված տարբերակն է՝ եայ-ք > -էք՝ *այծի-այք > այծէք. ձեռոք-ի էք-ը համաբանական է, եթե նախնական *ձեռքի տիպի հիմք չենթադրենք:
Էջ 814, սյունակ 1 Էջ 814
-ՉԵԱՅ «առհաւատչեայ, աւետչեայ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է -իչ եւ -եայ ածանցներից: