Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 464, սյունակ 1
ՀՈԳ
-ոյ
«հոգս, խնամք, հոգաբարություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pouiiō-
«փչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pəu-, *pau-)
որտեղից նաեւ հով, հոգի, փութս, փչել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հոգալ,
հոգածել,
հոգածու,
հոգող,
հոգաբարձ,
հոգաբարձու,
հոգաբարձութիւն,
անհոգ,
անհոգութիւն,
բազմանհոգ,
հոգատար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 106-107
Տե՛ս նաեւ
Էջ 464, սյունակ 1
ՀՈԳԻ
-ւոյ, -ւոց, -եաց
(ոգի)
«հոգի, շունչ, ոգի, եռանդ, ոգի, ուրվական»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pouiiō-
«փչել, ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pəu-, *pau-)
հմմտ. հայ. հետ, փութս, փչել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հոգեխառն,
հոգեմարտ,
հեզահոգի,
դառնահոգի,
երկայնահոգի,
կարճահոգի,
ոգեխառնիլ,
ոգեկորույս,
ոգեշունչ,
ոգեւորութիւն,
կաթոգի(ն),
կաթոգինիկ,
կարճոգի,
հոգեբաժին,
հոգեբան,
հոգեբանական,
հոգեբանութիւն,
հոգեզմայլ,
հոգեպարար,
հոգեցունց,
հոգեւորական,
հոգեւորականութիւն,
ոգելից,
ոգեւորութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
p(h)uphusu-
«թոք»
լատ.
pussula
«պղպջակ»
ռուս.
пухнуть
«ուռչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 107-108
Էջ 553, սյունակ 1
ՅՂՓԱՆԱԼ
(յղփիլ)
(յղփիլ)
«լիանալ, հագենալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel-
«լցնել, թափել»
արմատի կրկնաւոր ինչ-որ ձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յղփութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
յղի
Տե՛ս նաեւ
Էջ 580, սյունակ 1
Էջ 592, սյունակ 1
ՇՈՅՏ
(շուտ)
«փութկոտ, արագաշարժ, շուտ, արագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skheud- *skeud-
«գցել, նետել, հալածել, (անանցող.), նետվել, շտապել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շուտաբան,
շուտախօս,
շուտութիւն,
շուտասելուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
zūd
«փութկոտ, արագաշարժ, շուտ, արագ»
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՒԹԱՓ
«արագաշարժ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական šitāb
Թերեւս փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ շտապ-ի (<պ. šitāb) տարբերակը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շութափել,
շութափութիւն,
շուտափութութիւն
Էջ 665, սյունակ 1
ՍԱՂՄՆ
-ն (սեռ. սաղման)
«սաղմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'el-
*-mo կամ *-men- ածանցով
Ըստ ածանցի (*-mo կամ *-men-)՝ ենթադրելի է հնդեւրոպական ծագում, բայց սաղ-ի համար համապատասխան զուգահեռներ չկան: Թերեւս առանձնակի կանգնած հնդեւրոպական *k'el- տիպի արմատից սնվող ձեւ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սաղմնաթափութիւն,
սաղմնազգեստեալ,
սաղմնաբոյն,
սաղմ(ե)լ,
սաղմնանալ,
սաղմնարան,
սաղմնաբանական,
սաղմնաբանութիւն
Էջ 667, սյունակ 1
ՄԱՆԴՈՒՂՔ
(-ոց)
((սանդուխ-ք, սանդուխդ, սանդուխս, սանդուղի, սանդուխտ), ուշ` -ոց)
«սանդուղք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skand-
Հնդեւրոպական ծագման վարկածը` *skand-ից (Տերվիշյան), կասկածելի է եւ՛ ըստ հայերենի հնչյունական օրինաչափությունների (*sk-ի դիմաց ս-), եւ՛ ըստ բերված զուգահեռների համեմատության. չի բերված Pok. IEW-ում, բայց ավելի հավաստի վարկածներ չկան:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սանդղաձեւ,
սանդղամատն,
սանդղատեսակ,
սանդղականույց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
skándati
«ցատկում է, ժայթքում է»
հ. խոլ.
scenlim
«ցատկում եմ»
Էջ 694, սյունակ 1
ՍՏԵՂՆ
(-ան, -ունք, -անց)
«ցողուն, ծիլ, բողբոջ, շերտ, ծխի սյուն, մաս, հատված, ստեղն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *stel-
«դնել, կանգնեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *stel-no-(n)-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ստեղնիկ,
ստեղնաւոր,
ստեղնածիգ,
ստեղնաշիտակ,
ստեղնաչափութիւն,
ստեղի,
բիւրաստեղն,
գեղեցկաստեղն,
ստեղնաշար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
στάλιξ
«սյուն»
հ. վ. գ.
stollo
«նեցուկ, պատվանդան»
Մատենագիտություն
H. AG 492;
Աճ. ՀԱԲ 272
Էջ 718, սյունակ 1
ՏԱՂ
I
(-ի)
«երգ, քերթված, բանաստեղծություն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Թերեւս կապ ունի տաղ «խարան, նշան» բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տաղաչափել,
տաղաչափութիւն,
տաղասաց,
տեղերգութիւն,
տաղարան
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։