Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 106, սյունակ 1
ԱՔԱՐՏԵԼ
«մեղադրել, դատապարտել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kar-
«նախատել, պարսավել, պատժել»
«նախատել, պարսավել, պատժել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κάρνη
«վնաս, տուգանք, պատիժ»
Հեսիքիոս
հ. իռլ.
caire
«պարսավանք»
հ. վ. գ.
harwēr
«ծաղրել»
ռուս.
укорять
«մեղադրել»
ռուս.
кара
«պատիժ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 118, սյունակ 1
ԲԱՆՏ/Ղ
(-ի, -ից)
«բանտ, զնդան, դատապարտվածների արգելարան, կապանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *band
փոխատու լեզու՝ ավ. banda
«կապանք, շղթա»
փոխատու լեզու՝ պ. band
«կապ, շղթա»
փոխատու լեզու՝ սողդ. βand
«բանտ»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից՝ *band: Հմմտ. ավ. banda «կապանք, շղթա», պ. band «կապ, շղթա», սողդ. βand «բանտ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանտակալ,
բանտական,
բանտամուտ,
բանտարան,
բանտապետ,
բանտարգել,
բանտարկել,
բանտարկութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 117;
Աճ. ՀԱԲ 410
Էջ 129, սյունակ 1
ԲԻՐ
(-ի, -աց, ուշ` -ոյ)
«փորիչ, հաստ գաւազան, մահակ, կռանի կոթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bher-
«խփել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bher)
Բնիկ հնդեւրոպական` *bher «խփել» արմատից, ըստ ոմանց` *bhi-ro-` ըստ այլոց` *bhi-tro, իբր *tr> հր> հ անցմամբ, ինչպէս բահ-ի ժամանակ (տե՛ս), մանաւանդ որ կայ բարբառային բիրդ ձեւը` միջին օղակի հ-ի պահպանմամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բրել,
բրածեծ,
բրատուր,
բրածոյ,
բրիչ,
բրագոռ,
բրաքարի,
գետնաբիր,
երկրաբիր,
հողաբիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φιτρός
«գերան»
հ. հոլ.
bїail
հ. վ. գ.
bi(h)al
«տապար, կացին»
գ.
Bille
«բրիչ. տապար, կացին»
ռուս.
бич
«մտրակ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 117;
Աճառյան 392, 452
Տե՛ս նաեւ
Էջ 133, սյունակ 1
ԲՈԿԵՂ
««մի տեսակ կլորակ հաց» (բբբ. բոկ «այրուած խորիզ»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhe-
«տաքացնել, խորովել, բովել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhog-)
*g- աճականով, *bhōg- ձեւի տարբերակն է
Հազիվ թե կապ ունենա փռյուգ. bekos «հաց» բառի հետ, որ «հացի կտոր» իմաստով հատկացվում է *bhe(n)g- «ջարդել» արմատին, որից՝ հայ. բեկանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φώγω
«խորովել, տապակել»
հ. անգլ.
bacan
անգլ.
bake
«եփել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 463
Տե՛ս նաեւ
Էջ 136, սյունակ 1
ԲՈՎ
-ոյ, ու, ուզ` -է, -աց
«հնոց, քուրայ, բուրվառ, ձուլում, մետաղահալում, մետաղահանք, (փխբ.) փորձ, քննութիւն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhē/bhō-
«տաքացնել, բովել, խորովել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhō-th-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *bhō-th-` *bhē/bhō- «տաքացնել, բովել, խորովել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բովել,
բովերէլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ
bāen
«շոգեխաշել, խորովել»
հ. վ. գ
bähen
«շոգեխաշել, խորովել»
հուն.
φώφω
«խորովել, տապակել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 473
Տե՛ս նաեւ
Էջ 155, սյունակ 1
ԳԵՂՁ
II
«մարմնի գեղձ»
(բժշկ.)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ghelg'h-
«գեղձ»
*ghe-ի դիմաց գե-ն (փոխանակ ջե) բացատրվում է տարնմանությամբ՝ ձ վերջնաձայնի պատճառով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գեղձային,
գեղձ(ա)տապ,
գեղձախտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
gelënys
«գեղձ»
ռուս.
железа
«գեղձ»
Մատենագիտություն
H. AG 433;
Աճ. ՀԱԲ 535
Էջ 173, սյունակ 1
ԳՈՒՆԴՍՏԱՊԼ
(գունդստապլ, գունդուստապլ, գօնդստապլ, գունուստապլ, նոր՝ գունդստաբլ)
«արքունի բարձրաստիճան պաշտօնեայ, սպարապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հ. ֆր. conestable
փոխատու լեզու՝ իտալ. contestabile
թերեւս մասամբ բարդուած գունդ բառի հետ
Մատենագիտություն
H. AG 389;
Աճ. ՀԱԲ 595
Էջ 177, սյունակ 1
ԳՐՏԱՊՈԶ
«հնդկական մի կենդանի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. girda
«կլոր»
փոխատու լեզու՝ պ. pūz (pōz)
«ռունչ»
Փոխառություն` թերեւս պ. girda «կլոր» եւ pūz (pōz) «ռունչ»:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 607
Էջ 179, սյունակ 1
ԴԱԲՐԱՆ
(տապրան)
«աստղաբույլ Ցուլի համաստեղության մեջ»
(աստղագիտություն)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. dabrān
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 609
Էջ 180, սյունակ 1
ԴԱԼԱՊՐ
(ԲՀ՝ դաղապուր, դեղատր)
«սուր գործիք՝ թուր կամ կացին, տապար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն.
փոխատու լեզու՝ լատ. dolābra
Բաղադրություն՝ դալապրել։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դալապրել
Մատենագիտություն
H. AG 345;
Աճ. ՀԱԲ 612
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։