Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 185, սյունակ 1
ԴԱՍՏԱՐԱԿ
«ոսկրածուծ (՞)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառեանը (ՀԱԲ 1, 628) եզրակացնում է «ոսկրածուծ» իմաստը «Եւ այլք` ի ջերմ հողմոյ եւ ի ցրտոյ, որ մտաներ ի դաստարակ ոսկերացն նորա եւ չորացուցանէր զձեռսն» հատուածից, սակայն կարելի է հասկանալ «ձեռքի ե...»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 628
Էջ 197, սյունակ 1
ԴԺՆԻԿ
(-ի)
«եղջերափուշ, ալաժահրի, եղինջ, վատ, դժնդակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *duž(i)nik
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
dūžna
«մեղու, խայթոց, կնճիթ»
պ.
dūžīna
«հերյուն, բիզ»
պ.
dižīna
«հերյուն, բիզ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 663
Էջ 209, սյունակ 1
ԵԶՆ
(-ին, -անց)
«եզ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ag'h-
«խոշոր եղջերավոր անասուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *eg'h-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եզնանոց,
եզնալուծ,
եզնակ,
եզնախոյ,
եզ(ն)ող,
եզնիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդ.
ahē-
«կով»
ավ.
azī
«երեք տարեկան կով»
մ. հոլ.
ag
«խոշոր եղջերավոր անասուն, ար...»
Էջ 215, սյունակ 1
ԵՂՆ
-ին, -ինք, -անց
«էգ եղջերու»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *el-
«գույնացույց»
(անմիջական նախաձեւ՝ *elno-)
բխում է *elno- *el- գույնացույց արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղնոտն,
եղնորթ,
եղնիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
έλαφος
«եղջերու»
հուն.
ελλός
«մատաղ եղջերու»
<*el-no-
լիտվ.
elnis
սլավ.
(j)elenь
ռուս.
олень
«եղջերու»
Մատենագիտություն
H. AG 442;
Աճ. ՀԱԲ 22
Էջ 215, սյունակ 1
ԵՂՈՓԻՆ
(եղոփոն)
«եղջերու»
Ստուգաբանություն ()
Էջ 216, սյունակ 1
ԵՂՋԻՒՐ
(հին՝ եղջեր), -ջեր, -ջերց (-ջերաւ)
«եղջիւր, կոտոշ, պոզ, սրվակ, մի անկիւնազարդ, այծեղջիւր (պտուղ)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er-
«վերնամաս, գլուխ, եղջիւր, գագաթ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k’reuer- կամ *k’reuro-)
արմատից ենթադրված
*k՛reuer- կամ *k՛reuro- նախաձեւի դեպքում ենթադրվում է *k՛r-ի նույնպիսի զարգացում, ինչպես *bhr-ի դեպքում (աղբիւր եւ եղբայր բառերում), որը քիչ հավանական է․ անհավանական է նաեւ խեթ․ *karauar «եղջիւր» եւ հայ․ եղջիւր բառերի համար *ghr-ով նախաձեւի վերականգնումը (փոխանակ *k՛r-ով նախաձեւի)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղջերու,
եղջերատր,
եղջերիկ,
եղջերուաքաղ,
եղջերցել,
միեղջերու,
մահիկեղջիւր,
ռնգեղջիւր,
այծեղջիւր,
միեղջիւր,
եղջերենի,
եղջերաւոր,
եղջիւրաքոյս,
եղջիւրահանդիպեալ
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՌ
«եռում, եռացող բան, եռք, մարմաջ, բորբ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ers-
«եռալ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եռալ,
եռանդն,
եռանդնանալ,
եռանդնաբար,
եռանդնալից,
եռանդնոտ,
եռանդնումն,
սրտեռանդն,
ջերմեռանդ(ն),
զեռալ,
զեռուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
arsati
«հոսում է»
խեթ.
ahšaniia
«նախանձել, խանդել»
լատ.
errō, -are
«մոլորվել, թափառել»
գոթ.
airripa
«մոլորություն»
հ. սաքս.
irri
«զայրացած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 30;
Pok. IEW 336
Էջ 220, սյունակ 1
ԵՐԱԿ
(-ի, -աց)
«երակ, արեան ուղի, ջիղ, երակաձեւ բան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *rak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երակահատ,
երակաձեւ,
երակառու,
շնչերակ,
միջերակ,
փողերակ,
բազկերակ,
զարկերակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
rhk
սողդ.
r'k
մ. պ.
rg
պ.
rag
քրդ.
rek
Մատենագիտություն
H. AG 147;
Աճ. ՀԱԲ 36;
Ջահ. ՀԼՊ 524
Էջ 224, սյունակ 1
ԵՐԷ
(-ոյ)
(երէ, երայ, հգն. երունք)
«որս, որսի կենդանի, կենդանի էակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er(i)-
«կենդանանիշ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *eretiio-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *eretiio- (՞) *er(i)- կենդանանիշ արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երէվայրի,
քաջերէ,
շիկերէ,
երէորս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
երինջ, որոջ (<*երոջ)
հուն.
ἔριφος
«ուլ»
լատ.
ariēs, -etis
«արու ոչխար, խոյ»
հ. խլ.
heirp
«այծյամ, այծ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 123
Էջ 225, սյունակ 1
ԵՐԹ
(-ի, -ից)
«ընթացք, երթալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-
«շարժ(վ)ել, բարձրանալ, իջնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *erth-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երթալ (երթանալ),
երթեւեկ,
երթեւեկել,
երթումն,
ողջերթ,
սերմներթութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
ar
«շարժ(վ)ել»
հուն.
ερχομαι
«գալ»
հայ.
յառնել, յորդորել
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 47;
Աճ. ՀԱԲ 53
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։