Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 166, սյունակ 1
ԳՈՂ
-ոյ
««գող» (գող- «անհետացում, ջնջում, գրավում, զավթում»°)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uel-
«պոկել, շորթել, թալանել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uolo-)
Հ. Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 573) կապում է զատել «ծածկել» ու գոդել «ծածկել, թաքցնել» ձեւերի հետ եւ բխեցնում *uel- «խաբել» արմատից, որ քիչ հավանական է, թեեւ այն ընդունում է նաեւ Զոլտան (Solta, DAKIS 452)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գողակից,
գողություն,
գողունի,
գողանք,
գողացիկ,
գողուղի,
գողումն,
գաղտագողի,
զրգողել,
մարդագող,
գողախեժ,
գողախիժաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
vellō
«պոկել, քանդել»
գոթ.
wilwan
«թալանել»
գոթ.
vulwa
«գողություն, թալան»
խեթ.
ualh
«խփել, զարկել, կռվել, հաղթել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 573;
Solta, DAKIS 452
Էջ 181, սյունակ 1
ԴԱՀԻՆ
«քունջութայուղի նստվածք, մրուր, դեղնամոխրագույն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ անհայտ tahīna
«քունջութայուղի նստվածք, մրուր»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դահնագույն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 616
Էջ 196, սյունակ 1
ԴԷՊ
(-ի, -աց)
«դեպք, դիպված, հարմար, պատշաճ, դեպի, մեկի կողմը»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *dheya-
«տեսնել, նայել»
Հավանաբար փոխառություն իրանական աղբյուրից։ Այն թերեւս հանգում է հնդեւրոպական *dheya- «տեսնել, նայել» արմատին, որտեղից իրանական ճանապարհով ծագում են հայ. դէմ, դէտ ձեւերը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեպետդեպ,
դեպուդեպ,
դեպուղիղ,
դիպուն,
դիպան,
դիպատրութիւն,
դիպիլ,
դիպող,
դիպուկ,
դիպադէպ,
ինքնադէպ,
բարեդէպ,
հանդէպ,
հանդիպիլ
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Տե՛ս նաեւ
Էջ 208, սյունակ 1
ԴՐՈՒՍՏ
(բբ.) (մ. հ. տրուստ)
«ուղիղ, շիտակ, ճիշտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. durust
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 697
Էջ 220, սյունակ 1
ԵՐԱԿ
(-ի, -աց)
«երակ, արեան ուղի, ջիղ, երակաձեւ բան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *rak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երակահատ,
երակաձեւ,
երակառու,
շնչերակ,
միջերակ,
փողերակ,
բազկերակ,
զարկերակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
rhk
սողդ.
r'k
մ. պ.
rg
պ.
rag
քրդ.
rek
Մատենագիտություն
H. AG 147;
Աճ. ՀԱԲ 36;
Ջահ. ՀԼՊ 524
Էջ 222, սյունակ 1
ԵՐԴ
(-ոյ)
«տանիքի լուսամուտ, երդիկ, տուն, ծուխ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per-
«անցկացնել, տանել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *per-to-)
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երդակից,
երդաշէն,
երդահամար,
երդումարդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
pərǝtu-
«անցարան, անցուղի, անցատեղ»
հուն.
—
լատ.
porta
«դարպաս, մուտք, ելք, անցարան»
լատ.
portus
«նավահանգիստ, ապաստան, տուն»
հայ.
հորդ
«անցք, անցուղի»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 64
Էջ 226, սյունակ 1
ԵՐԻՒՐ
«հարմար, պատշաճ, ուղիղ, հարթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել, պատշաճել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ritro-)
հմմտ. ավ. ar «ամրացնել», հուն. ararisko «միացնել, ամրացնել, պատշաճել», թոխ. Ա ārwar, Բ ārwer «պատրաստ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երիւրած,
երիւրել,
յերիւրել,
յերիւրումն,
ըստերիւրել,
ստերիւրել,
ստերիւրումն,
անստերիւր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
ar
«ամրացնել»
հուն.
ararisko
«միացնել, ամրացնել, պատշաճել»
թոխ. Ա
ārwar
«պատրաստ»
թոխ. Բ
ārwer
«պատրաստ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 58;
Ջահ. ՀԼՊ 113
Տե՛ս նաեւ
Էջ 226, սյունակ 1
ԵՐԿԱԹ
(-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց)
«երկաթ, երկաթե գործիք, շղթա, կապանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dei-
«փայլել, շողալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *d(i)u-)
*-u աճականով
նոյն զարգացմամբ, ինչ երկին բառի մէջ՝ ենթարկուած արծաթ բառի ազդեցութեանը. երկաթը հնում կապուած է եղել երկնքի հետ՝ ստացուելով երկնաքարից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկաթագամ,
երկաթագործ,
երկաթակապ,
երկաթապատ,
երկաթի,
աներկաթ,
երկաթեայ,
երկաթուղի,
երկաթուղային,
երկաթավաճառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
rkina
քարթվելական ձեւ
մեգր.
rkina
լազ.
erkina
Էջ 228, սյունակ 1
ԵՐՈՅ-Ր
(երխուր)
«ճանապարհ, ուղի»
Ստուգաբանություն ()
Սխալ բառ, որ ստացուել է երխուր (= երոյր) «հարթ» բառի սխալ մեկնաբանութեամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 69
Էջ 266, սյունակ 1
ԹԻԶ
(-ի, -աց)
«թիզ, թզաչափ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *steigh-
«քայլել, ելնել, բարձրանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *tighiā-)
*tigh- (երկրորդական ձեւ)
որտեղից՝ *st(o)igho-, *stigh-tā- «ճանապարհ, ուղի»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թզեան,
թզաչափ,
թզաչափաբար,
թզուկ,
թզահասակ,
երեքթզեան,
իննըթզեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
στιξ, -χος, στοσχος
«շարք, կարգ»
հ. իռլ.
teiht
«գնալը, ընթացք»
հ. վ. գ.
stig
«արահետ, աստիճան»
հ. վ. գ.
steg
«կամրջակ, ուղիղ գիծ»
լատվ.
stiga
«արահետ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։