Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 25 բառահոդված (էջ 2/3)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 529, սյունակ 1 Էջ 529
ՄԽԻՐՃ (մխիճ, մխլուճ) «մխրճում, սուզում, ընկղմում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական ծագման մուխ «մխում» արմատից (տե՛ս): տարբեր աճականներով կազմված մխրճել-ին զուգահեռ կազմություն է մկրտել-ը (տե՛ս):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մխրճել, մխրճտել, մխճիլ, մխլճիլ, մխլճիկ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 529, սյունակ 1 Էջ 529
ՄԽԿԻԼ «լխկել, հոտել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meuk- «լպրծուն, սահել» (անմիջական նախաձեւ՝ *meuk/g-)
թերեւս կապ ունի հնդեւրոպական *meuk/g- «լպրծուն, սահել» արմատի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
mucor
«բորբոս»
կիմ.
mign (*mūkino)
«ճահիճ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 529, սյունակ 1 Էջ 529
ՄԿՐՏԵԼ «լվանալ, մկրտել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)meukh- (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)meug-) o-ձայնդարձ, *(s)meug- տարբերակից (*smug- > *մուկ եւ -րտ- աճական)
Կազմությամբ զուգահեռ է մխրճել բային, որ հավանաբար գալիս է մուխ «մխում» արմատից։ Այս դեպքում մկրտել բայի *մուկ- արմատն էլ գալիս է հնդեւրոպական *(s)meukh- արմատի *(s)meug- տարբերակից (*smug- > *մուկ եւ -րտ- աճական)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մկրտիչ, մկրտություն, մկրտատուն, մկրտարան, մկրտչական
Տե՛ս նաեւ
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԽ I (-ոյ) «ծուխ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *smukh- «ծխել, ծուխ» (անմիջական նախաձեւ՝ *smeukh- (*-g(h))-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մխախառն, թանձրամուխ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
σμύχω
«դանդաղ այրել»
հոլ.
smoken
«ծխել»
հ. անգլ.
smoke
«ծուխ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 353; Pok. IEW 971
Տե՛ս նաեւ
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԽ II «մխում, սուզում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *meukh- «սահել, սահուն, լպրծուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)meuk/g-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մխել, մղխել, մխած, մխոց, մխուն, ձեռնամուխ, դաշտամուխ, միջամուխ, բնամուխ, հոգեմուխ, խառնամուխ, ջրմուխ, մխրճիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μυχός
«ներքնամաս, խորք»
հ. իսլ.
smjúga
«ներս սողոսկել»
հ. անգլ.
smūgan
«ներս թափանցել»
լիտվ.
smùkti
«ցած սահել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 353-354
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԽԱԼԼԱՍԱ (մուղալլասա) «մի բույս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբերեն
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԽԱՏՐԱՅ (մուխադրայ) «վտանգավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. muxātara
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 354
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԽԹԱՍԻԲ «շուկայի հսկիչ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. muhtasib
ավելի վաղ՝ մութսիբ «հարկահավաք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 354
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒՃԱՆԵԼ (-մոյծ) «մուծել, մտցնել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)meug- «սահել, սողոսկել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)mug-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 343) միացնում է մուտ- արմատի հետ՝ առանց նկատի ունենալու, որ այս դեպքում չի բացատրվում մուծ/մոյծ հերթագայությունը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մուծումն, մուծիչ, մուծիկ, ստորամույծ, եկամույծ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
smjúga
հայ.
մուխ
հայ.
մխել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 139; ՀԱԲ 343
Էջ 537, սյունակ 1 Էջ 537
ՄՈՒԿԼ (մուղլ, մուխլ) «մի խեժ՝ քարաբաղնուկ, bdelium»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. mugl
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 354