Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 23 բառահոդված (էջ 2/3)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 316, սյունակ 1 Էջ 316
ԽԱՆԴԱԿԵԼ «կրել» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
այլ ձեռագիր՝ «կոկել կամ պնդել»։ աղավաղված բառահոդվա՞ծ
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՐ II «տանելը, կրելը, կրում, գործածություն, կիրք, բնավորություն, զատիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēr-/*gʷer-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *gʷēr-/*gʷer- «ծանր» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրել, կիրառութիւն, կիրըդունակ, կրատրական, բարեկիր, բարեկրիչ, իմաստակիր, խաչակիր, խորհրդակիր, ծանրակիր, ծիրանակիր, հրեշտակակիր, բեռնակիր, բեռնակրութիւն, կրան, կիրառել, կիրարկել, կրքոտ, անհամակիր, համակրելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gurú
հուն.
βρίθος
«բեռ»
հուն.
βρίθω
«ծանր լինել, բեռն(վ)ել»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 84-85
Տե՛ս նաեւ
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՌ III «հարկադիր աշխատանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘer- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘor-s-)
որտեղից նաեւ հայ. կրել (կիր-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոռավար, մորեխակոռ, կոռութ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կրել (կիր-)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 429, սյունակ 1 Էջ 429
ԿՈՒՐ II «կեր, անասնակեր, ապրուստ, շահ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer- «կլանել, ուտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷ(ə)r-)
արմատից, որտեղից` կեր (տե՛ս), այլեւ` բալթ. *gurtla, պրուս. gurcle «կոկորդ», ռուս. жрать «խժռել» եւ այլն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կերակուր, կերակրել, կերակրիչ, կերակրչութիւն, գազանակուր, գետակուր, գերեզմանակուր, դեղակուր, ձովակուր, տատանակուր, վաճառակուր, ջրհեղեղակուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բալթ.
*gurtla
պրուս.
gurcle
«կոկորդ»
ռուս.
жрать
«խժռել»
Մատենագիտություն
H. AG 459; Աճ. ՀԱԲ 575, 665; Pok. IEW 474
Տե՛ս նաեւ
Էջ 449, սյունակ 1 Էջ 449
ՀԱՍՏԵԱՅ «խմորեղեն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pa-/pā- «կերակրել, սնել, արածեցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pa-sti- կամ *pā-sti-) + -եայ
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *pa-sti- կամ *pā-sti (+ -եայ)՝ *pa-/pā- «կերակրել, սնել, արածեցնել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
panis
«հաց»
լատ.
pastillus
«ալյուրագնդակ»
Էջ 466, սյունակ 1 Էջ 466
ՀՈՎԻՒ (-ի, -աց) «հովիվ, ոչխարապահ, ոչխարաբույծ, (հոգեւոր) առաջնորդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *owi-pā- «ոչխար եւ կերակրել, արածեցնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հովուել, հովուական, հովուապետ, հովուութիւն, հովուակից, հովուաբիր, հովուերգակ, հովուերգական, հովուերգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
avi-
լատ.
ovis
«ոչխար»
լատ.
pāstor
«հովիւ»
ռուս.
пасти
«արածեցնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 118
Էջ 630, սյունակ 1 Էջ 630
ՊԱՐԱՐ(Տ) «պարարտ, գեր, բերրի, պարարտություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *paðar(t)-
ըստ Benveniste-ի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարարել, պարարուն, պարարտանալ, պարարտութիւն, պարարտամարմին, մարմնապարար, որովայնապարար, երկնապարար, որդնապարար, հոգեպարար, շտեմարանապարար, ակնապարար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
pδ’r
«կերակրել»
սողդ.
pδ’rti
«կերակուր»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 541
Էջ 632, սյունակ 1 Էջ 632
ՊԱՐՄԱՅԵԼ «կրել, տուժել, փորձել»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական parmāy-
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ.
parmād
«կրել»
պ.
parmāsidan
«շոշափել»
Մատենագիտություն
H. AG 228; Աճ. ՀԱԲ 64
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԵՐՄՆ (-ան, -անք, -անց) «սերմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er- «աճել, աճեցնել, սնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սերմնակաթ, սերմնընկալ, սերմնարկութիւն, մանկասերմութիւն, չարասերմն, սերմունք, սերմնաքաղ, սերմանել, սերմանիչ, սերմանարկու, սերմանական, սերմակրել, սերմահեղձութիւն, սերմատել, բարեսերմութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սերունդ
հայ.
սեռ
լատ.
creō
«ստեղծել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 206
Էջ 720, սյունակ 1 Էջ 720
ՏԱՆԻԼ (տար) «տանել, կրել, փոխադրել, պարունակել, բավականացնել, տոկալ, դիմանալ, կատարել, գրավել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անտանելի, տանողական, տարուբեր, համբերատար, դիւրատար, խնամատարութիւն