Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 22 բառահոդված (էջ 2/3)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 382, սյունակ 1 Էջ 382
ԿԱՆԿԱԼ «կատակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. gangal
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 514
Էջ 388, սյունակ 1 Էջ 388
ԿԱՏԱԲ «մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կապ ունի՞ կատակ «մի թռչուն» կամ արաբ. judāf (կարդացուած՝ yadāf) «մի թռչուն՝ մի տեսակ ագռաւ (՞)» բառերի հետ։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 388, սյունակ 1 Էջ 388
ԿԱՏԱԿ I (Ուտիքին յատուկ) «մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 388, սյունակ 1 Էջ 388
ԿԱՏԱԿ II (կատիկ), -ի, -աց «ծաղր, կատակ, կատակաբանութիւն, ծաղրածու, խեղկատակ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷet- «խօսել, ասել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷed-)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. kalak «քաղաք»
փոխատու լեզու՝ պ. kada «տուն, բնակարան»
Կասկածելի է բխեցումը հնդեւրոպական *gʷet- «խօսել, ասել» արմատի *gʷed- տարբերակից. - Աճ. ՀԱԲ 2, 536 (ըստ Լիդենի)։ Եթե կապուած է Ներսեսովիչի կալաք «կատակ» բառի հետ, ապա հաւանական է բառի իրանական ծագումը. t/l յարաբերութեան համար հմմտ. մ. պ. kalak (հայ. քաղաք) < *kataka- «բերդ, ամրոց», թուրֆ. qdg, պ. kada «տուն, բնակարան»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կատակել, կատականք, կատակութիւն, խաղակատակ, այպանակատակ, հացկատակ, ծաղրակատակ, կատակարան, կատակախօս, կատակասէր, կատակերգու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gadati
«ասում է»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 536
Էջ 389, սյունակ 1 Էջ 389
ԿԱՏԻՃԱԿԵԼ (բբ) «կատակել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Կապ ունի՞ կատակ բառի հետ։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 453, սյունակ 1 Էջ 453
ՀԱՑ (-ի, -ից) «հաց, կերակուր, ճաշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *peku- «եփել, թխել» (անմիջական նախաձեւ՝ *poku-ti-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հացակից, հացամոլ, հացատար, հացարարոց, հացարարութիւն, հացերեց, հացեփեաց, հացկատակ, հացամեծար, գարեհաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
pakti-
«եփում, եփված կերակուր»
լատ.
pektas
«տապակած, խորոված»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 798; Ջահ. ՀԼՊ 142
Էջ 469, սյունակ 1 Էջ 469
ՀՏՊԻՏ (խտպիտ, հպիտ) (խտպիտ, հպիտ) «խեղկատակ, խենթեշ, մեղկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պարսկերեն hrptet «քրմական մի կոչում»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հտպտանի, հտպտիլ
Մատենագիտություն
Ջահ. ԼՀԳ 72
Էջ 473, սյունակ 1 Էջ 473
ՁԱՂ (-ու) «ծաղր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'hel- «ուրախ լինել, կատակել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'hleu-) արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձաղել, ձաղանք, ձաղածանակ, ձաղադեմ, ձաղումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χλεύη
«կատակ, ծաղր»
հ. իսլ.
glaumr
«ուրախութիւն»
հ. անգլ.
glēo
«խաղ, ուրախութիւն»
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 48; Աճ ՀԱԲ 143
Էջ 496, սյունակ 1 Էջ 496
ՃՈՒՀԻ (ճոհի, ջուհի) «խեղկատակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. juhī
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 214
Էջ 539, սյունակ 1 Էջ 539
ՄՈՒՆՋ «մունջ, անխոս, համր, լուռումունջ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mu- «բնաձայնական արմատ» (անմիջական նախաձեւ՝ *mundhio-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 359) տալիս է *mundyo- նախաձեւը, որ կասկածելի է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնջիկ, մնջուկ, մնջկատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
mutus
«համր»
հայ.
մունջ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 359