Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 141, սյունակ 1
ԲՈՒՔ
(-ոյ)
«բուք, ձյուն փոթորիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bh(e)u-
«փչել, ուռչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhu-k-)
-*k- ածանցականով
հնչյունապես մոտ են գերմ. buh (<*bhu-k), հ. վ. գերմ. Buhil «բլրակ», հ. իսլ. bāla «ուռուցք, խոյլ, ելունդ» ձեւերը, իմաստով՝ զուգահեռ *p(h)(e)u- արմատից բխող *-g ածանցականով ձեւերը (*pu-g)՝ հ. իսլ. fjūk «ձյան փոթորիկ», fuk «բուք», լատվ. pūga «քամու պոռթկում»։ (մեկնաբանության տարբերությամբ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բբայոյզ,
բբաբեր,
բբազնաց,
բբալուկ,
բբախառն,
բբայորդոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գերմ.
buh
<*bhu-k
հ. վ. գերմ.
Buhil
«բլրակ»
հ. իսլ.
bāla
«ուռուցք, խոյլ, ելունդ»
հ. իսլ.
fjūk
«ձյան փոթորիկ»
հ. իսլ.
fuk
«բուք»
լատվ.
pūga
«քամու պոռթկում»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 489-490
Տե՛ս նաեւ
Էջ 151, սյունակ 1
ԳԱՌՆ
(-ին, -անց)
«գառ, ոչխարի ձագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uāren-
«խոյ, ոչխար, գառ»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գառնենի,
գառնութիւն,
գառնազգեստ,
գառնածին,
գառնանալ,
գառնադմակ,
գառնալեզու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
úrana
«խոյ, գառ»
հուն.
(φ)αρήν
«գառ»
Մատենագիտություն
H. AG 431;
Աճ. ՀԱԲ 519
Էջ 168, սյունակ 1
ԳՈՆՁԱԿ
(գանձակ)
«փոքր խոյ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 192, սյունակ 1
ԴԵՂ
I
(-ոյ, -աւք, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից)
«(կանաչ, դալար) խոտ, դեղաբույս, բուժախոտ, դեղ, դարման, թույն, կախարդանք, մարմինն օծելու անուշահոտ յուղ, աչքի ծարիր, թանաք, արեբ, կպչան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhel-
«ծաղկել, կանաչել»
Այստեղից է նաեւ դեղին գույնանունը: *dhel- «ծաղկել, կանաչել» արմատից՝ *dhal- ձեւի կողքին, որից դալար
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դեղատու,
դեղել,
դեղագիտութիւն,
դեղագործ,
դեղոց,
դեղախոյնկ,
դեղահունդ,
դեղաբուխ,
դեղուն,
անդեղեայ,
անդեղայ,
անթեղայ,
մաղձադեղ,
մկնդեղ,
սեւադեղ,
դառնադեղ,
թմրադեղ,
կապնդեղ,
հացադեղ,
խաշնդեղ,
ծակնդեղ,
դեղագիր,
դեղատոմս,
դեղատուն,
դեղավաճառ,
դեղատուփ,
դեղափոշի,
դեղին
Տե՛ս նաեւ
Էջ 201, սյունակ 1
ԴՇԽՈՅ
(դժխոյ)
(դժխոյ)
«թագուհի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դշխոյութիւն
Էջ 208, սյունակ 1
ԴՐՈՒԱՐ
«խոյ»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառեանը (ՀԱԲ 1, 695) համեմատում է անդրուար բառի հետ:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 695
Տե՛ս նաեւ
Էջ 209, սյունակ 1
ԵԶՆ
(-ին, -անց)
«եզ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ag'h-
«խոշոր եղջերավոր անասուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *eg'h-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եզնանոց,
եզնալուծ,
եզնակ,
եզնախոյ,
եզ(ն)ող,
եզնիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդ.
ahē-
«կով»
ավ.
azī
«երեք տարեկան կով»
մ. հոլ.
ag
«խոշոր եղջերավոր անասուն, ար...»
Էջ 224, սյունակ 1
ԵՐԷ
(-ոյ)
(երէ, երայ, հգն. երունք)
«որս, որսի կենդանի, կենդանի էակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er(i)-
«կենդանանիշ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *eretiio-)
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *eretiio- (՞) *er(i)- կենդանանիշ արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երէվայրի,
քաջերէ,
շիկերէ,
երէորս
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
երինջ, որոջ (<*երոջ)
հուն.
ἔριφος
«ուլ»
լատ.
ariēs, -etis
«արու ոչխար, խոյ»
հ. խլ.
heirp
«այծյամ, այծ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 123
Էջ 241, սյունակ 1
ԶՈԽ
(-ի, -ից)
«բանջարի դալար ցողուն, աշտանակի բուն»
(բուսաբանական)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զոխոյ (զոխօ)
Էջ 262, սյունակ 1
ԹԱՔ-Չ-ԻԼ
(թագ-չ-իլ)
«թաքնվել, ծածկվել, պահվել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pet-
«տապալել, խոյանալ, նետվել, թռչել, ընկնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ptā-k-)
արմատից։ (հայ-հունական զուգաբանություն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թաքուն,
թաքթաքուն,
թաքնուլ,
թաքնի,
թաքնաբար,
թաքուստ,
թաքստոց,
միաթաքուն,
քննաթագոյց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πτήσσω
«վախեցնել, վախից թաքնվել»
<*πτακιω
դոր.
πτασσω
«վախեցնել, վախից թաքնվել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 826;
Ջահ. ՀԼՊ 144
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։