Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 26 բառահոդված (էջ 2/3)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 325, սյունակ 1 Էջ 325
ԽԱՓԱՐ- (խարափ-) «թավ, հաստ (ձայնի մասին)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *s(k)ep- «կտրել, ճեղքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *khəph-) *k>kh եւ *p>ph անցումներով
Կապ ունենա հնդեւրոպական արմատի հետ՝ *k>kh եւ *p>ph անցումներով (*khəph- > խափ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խափարական, խափարաձայն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 325, սյունակ 1 Էջ 325
ԽԱՓԻԹ (խաբըտ) «երեսնակ, անիծած ծաղիկ» (բուսաբանական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. γāfīt
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 354
Էջ 325, սյունակ 1 Էջ 325
ԽԱՓՇԻԿ (խաբշիկ) «եթովպացի, հաբեշ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *xabašīk
փոխատու լեզու՝ պ. habašī
Փոխառություն իրանական աղբյուրից՝ *xabašīk։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
habašī
Մատենագիտություն
H. AG 159; Աճ. ՀԱԲ 354
Էջ 325, սյունակ 1 Էջ 325
ԽԱՓՉՈՒՐ (փախչուր, ղփչուր, ղափչուն < *ղափչուն) «ոչխարահարկ»
Էջ 350, սյունակ 1 Էջ 350
ԽՈՒՓՆ (խուփ «փակ») «խուփ, կափարիչ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu- «ծածկել, փաթաթել» (անմիջական նախաձեւ՝ *khu-ph-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խփ(ան)ել (-նուլ), խփրնկեց, բացխփ(ն)իկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
skāuti, skunāti
«ծածկում է»
հայ.
ցիւ
հուն.
σκυνια
«հոնքեր»
լատ.
cucullus
«գլխադիր, գլխանոց»
հ. վ. գ.
scūr
«ծածկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951; ՀԱԲ 423
Տե՛ս նաեւ
Էջ 393, սյունակ 1 Էջ 393
ԿԱՐԿԱՓԵԼ «պապանձվել, բերանփակ մննալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Հավանաբար կազմված է կարկել բայից՝ -ափ ածանցով: հմմտ. թարթել-թարթափ, սարսել-սարսափ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 554) ընկալում է որպես կրկնավոր կազմություն՝ խարխափել, շարշափել (շաւշափել), զարգափել բայերի նման:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թարթել-թարթափ
հայ.
սարսել-սարսափ
հայ.
խարխափել
հայ.
շարշափել
հայ.
զարգափել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 554
Տե՛ս նաեւ
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԱՓ- (կափ «թակ») «փակում, խփում, զարկում, կպչում, բռնում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gabh- «բռնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gaph-) բնաձայնական երանգի
հ.-ե. արմատ՝ *kap- «բռնել»
բնաձայնական երանգի *gaph- *gabh- «բռնել» եւ *kap- «բռնել» տարբերակների կողքին: *gab- տարբերակից է հայ. կապ: Աճառյանը կապում է խափ, խուփ ձեւերի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կափել, կափատր, կափացումն, կափշիլ, կափումն, կափիոն, կափատել, կափուլ, կափկափել, կափկափումն, կափարիչ, կափիչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
կոռն.
gavel
«բռնում, պահում»
ալբ.
kap
«բռնել»
հուն.
καπτω
«կլանել»
լատ.
capiō
«բռնել»
Մատենագիտություն
Աճառյանը (ՀԱԲ) 562
Տե՛ս նաեւ
Էջ 396, սյունակ 1 Էջ 396
ԿԲՆԻԼ (ԲՀ` կբնել (կծբնել)) «կպչել», «խափանել»
Ստուգաբանություն ()
կպչել (կպնել) բառի բարբառային ձեւն է:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 495, սյունակ 1 Էջ 495
ՃՈԽ (-ի, -ի-ա) «հարուստ, փարթամ, լիքը, ճոխ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճոխութիւն, ճոխանալ, ճոխաբան, շքեղաճոխ, ճոխափառ, ճոխալ
Էջ 511, սյունակ 1 Էջ 511
ՄԱՌՕՆԵԼ «բաց թողնել, լքել, խափանել»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)