Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԱՆՃՈՌՆԻ
-նոյ, -նեաց
«մեծ խոշոր, տձեւ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Թերեւս ան- ժխտական նախածանցից՝ այլուստ անծանոթ ճոռն- արմատից:
ԱՆՓԱՅԻ
«ամայի, անմարդաբնակ»
Ստուգաբանություն ()
փոխատու լեզու՝ պ. pāyi
«ոտք, հետք»
կազմված է ան- ժխտականից՝ փայի < պ. pāyi «ոտք, հետք» բաղադրիչից։
ԱՆՓԵՂԹ
(-ի, -ից)
«արջառաջի»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)p(h)el-
«ճեղքել, հանել»
թերեւս հայկական կազմություն է՝ ան- ոչ ժխտական նախածանցով եւ *փեղթ «կտրված (կաշվի) շերտ» բառով, որ կարող էր գալ *(s)p(h)el- «ճեղքել, հանել» արմատից։
ԱՆՔՈՅԹ
«հանգիստ, խաղաղ, հանդարտ, ապահով, թաքուն, ծածուկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kēe-
«շարժ(վ)ել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kōi-)
եզակի է *kōi- > *քոյ անցումը
հ.-ե. արմատ՝ *han+*kōi-
«հաճելիորեն հանգստանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kōeio-)
հնչյունական անցումը պարզ չէ
կան վերականգնման դժվարություններ։ Եթե ան-ը ժխտական է, ապա քոյթ-ը թերեւս կարելի է կապել *kēe- «շարժ(վ)ել» արմատի հետ (այս դեպքում էլ եզակի է *kōi- > *քոյ անցումը)։ Եթե ան-ը ժխտական չէ, ապա անքոյթ-ը ծագմամբ կարող է համապատասխանել հանգիստ-ին, որ գալիս է *han+*kōi- (*kōeio-) «հաճելիորեն հանգստանալ» արմատից. այս դեպքում էլ հնչյունական անցումը պարզ չէ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անքութանալ,
անքոյթութիւն
Տե՛ս նաեւ
ԱՊԱՐԹԱՆԵԼ
(ապըրթան-ել, այլեւ՝ ապըրթիլ, ապըրդիլ)
«հանդգնել, խրոխտանալ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. apartanīh
«ամբարտաւանութիւն»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ապարթանական,
ապըրթանական,
ապըրթական
Մատենագիտություն
H. AG 105;
Աճ. ՀԱԲ 231
ԱՊԻՄԱԿ
(ապիմկամ)
«անսանձ, ինքնագլուխ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. իրան. apē-kām
«ան-կամ»
Եթե ճիշտ է ապիմակ-ի ուղղումը ապիկամ-ի, ապա ծագում է մ. իրան. apē-kām «ան-կամ» ձեւից (՞)։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 235
ԱՍՈՒՊ
«ասուպ, թռչող աստղ, ընկնող աստղ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *k'eu-
«լուսավորել, լուսավոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k'u-b-)
Քիչ հաւանական են ինչպէս բնիկ հնդեւրոպական ծագման՝ *k'u-b-` *k'eu- «լուսաւորել. լուսաւոր» արմատից՝ ան- նախահաւելուածով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասուպագիտութիւն,
ասուպային,
ասուպաւոր
ԱՔԱՂԱՂ
-ոյ
(աքալալ, ազալալ, այգալալ, այլեւ աքլալ, աքլար, աքլոր, աքլօր, ագլոր)
«հավի արու, աքաղաղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«կանչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kəl- կամ *kl-)
Կրկնավոր կազմություն, ձայնդարձային ձեւ
Կրկնավոր կազմության բնիկ հնդեւրոպական ծագման *քալ < հնդեւրոպական *kəl- կամ *kl- ձեւից, որ *kel- «կանչել» արմատի ձայնդարձային ձեւն է:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
usa-kalā
հ. իռլ.
cailech
կիմր.
ceilliog
«աքաղաղ»
ան-կախ կազմություններ *kel- արմատից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 368-369
ԲՈՒԹ
I
«հաստ, գուլ, ոչ սուր, թավ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhau-, *bhu-
«խփել, հրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhu-t-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բթել,
բթագույն,
բթահայեաց,
բթութիւն,
բութան-կյուն,
բթանալ,
բթամիտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
confuto
«խառնել»
գոթ.
baus
«խուլ. համր»
դան.
but
«բթացած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 479;
Ջահ. ՀԼՊ 115
ԳԱՒՀԱՐԿԱՆ
«փող, շեփոր»
(երաժշտական գործիք)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. gāv (gāvdum)
«շեփոր»
Բարդ բառ՝ պ. gāv (gāvdum) «շեփոր»-ի կրճատմամբ եւ հայ. հարկան- (հարկանեմ -ից) բաղադրիչներով
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։