Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298) · Էջ 198 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՄԱԿ «հանդերձավորված կառք կամ սայլ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. (՞) (բուն աղբյուրը չի հավաստված)
Իրանական ծագման բառ, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՄԱՆ «կասկած, երկբայություն, տարակույս, կարծիք»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. gumān
Աղբյուր՝ պ. gumān
Փոխառություն իրանական աղբյուրից: հմմտ. մ. պ., պ. gumān:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անգուման
Մատենագիտություն
H. AG 590; Աճ. ՀԱԲ 590
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՄԱՐ «համախումբ, հավաք»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ մ. պ. gumārtan (թերեւս, ավելի քիչ հավանական է) «կարգել, նշանակել, հանձնարարել, հանձնել»
Աղբյուր՝ մ. պ. gumāretan (թերեւս, ավելի քիչ հավանական է) «լիազորել, կարգել»
Աղբյուր՝ ակկադ. gamāru (gammaru) (թերեւս, ավելի քիչ հավանական է) «լիակատարություն»
Աղբյուր՝ ակկադ. gamartu(m) (թերեւս, ավելի քիչ հավանական է) «հավաք, ամբողջություն»
Աղբյուր՝ ակկադ. gummurtu(m) (թերեւս, ավելի քիչ հավանական է) «լիակատարություն»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. gumārtan «կարգել, նշանակել, հանձնարարել, հանձնել», gumāretan «լիազորել, կարգել» (թերեւս փոխառություն ակկադերենից. հմմտ. ակկադ. gamāru (gammaru) «լիակատարություն», gamartu(m) «հավաք, ամբողջություն», gummurtu(m) «լիակատարություն»), ավելի քիչ հավանական է անմիջական փոխառություն ենթադրելը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գումարել, գումարութիւն, բազմագումար, երկնագումար, հոգեգումար, համագումար, հանրագումար
Մատենագիտություն
H. AG 130; Աճ. ՀԱԲ 591
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՄԱՐՏԱԿ (-ի, -աց) «խումբ, բազմություն, բանակ, համախումբ, մարդարտաշար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. gumārtak «լիազոր, հանձնակատար, կուսակալ»
Բաղադրություն՝ գումարտակել. -ակ-ի հանումով կազմվել են գումարտ, գումարտակական ձեւերը: Փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց մ. պ. gumārtak «լիազոր, հանձնակատար, կուսակալ» բառը իմաստով զգալիորեն տարբերվում է. ենթադրելի է սկզբնական այլ իմաստ, որ պահպանել է հայերենը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գումարտակել, գումարտ, գումարտակական
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 592
Տե՛ս նաեւ
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՄԻՆ (-ի) (գէմին) «հասարակություն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ լատ. commune
Փոխառություն՝ լատ. commune:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 592
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՆ I «ջանք, ճիգ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uon- «ձգտել, ցանկանալ, ձեռք բերել, հաղթել»
Բաղադրութիւն՝ գունատր: Բնիկ հնդեւրոպական՝ *uon- «ձգտել, ցանկանալ, ձեռք բերել, հաղթել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գունատր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. vanati «ցանկանում է, սիրում է, ձեռք է բերում, հաղթում է»
լատ. vēnor «որս անել, որսալ, ձգտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 592
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՆ II
Ստուգաբանություն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՆ III «՞»
Ստուգաբանություն
Սխալագրություն՝ փոխանակ քուն-ի:
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 593
Էջ 172, սյունակ 1 Էջ 172
ԳՈՒՆԱԿ (-ի, -աց) «նման, պես, իբր, տեսակ, կերպ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. gūnak «գույն, կերպ, տեսակ»
Աղբյուր՝ մ. պ. gōnak «գույն, կերպ, տեսակ»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից. հմմտ. մ. պ. gūnak, gōnak «գույն, կերպ, տեսակ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գունակել, գունակատրել, գունակութիւն, գունակունագունակ, այսգունակ, որգունակ, նոյն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 593
Տե՛ս նաեւ
Էջ 173, սյունակ 1 Էջ 173
ԳՈՒՆԴ I (-ի, -ից, -աց) (գունտ, կունդ, կունդն, կունտն) «գունդ, գնդաձեւ մարմին, երկնակամար, արեւի կամ լուսնի գունդ, ճրագարանի կլոր մաս, անիվ, գլուխ, խորաչափ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *gund
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գնդել, գնդաձեւ, գունդսաղ
Նոր՝
գնդախաղ, գնդասեղ, գնդագիր, երկրագունդ, ձիւնագունդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. gunda «խմորի գունդ»
մ. պ. gund «ամորձի»
Մատենագիտություն
H. AG 130; Աճ. ՀԱԲ 599
Տե՛ս նաեւ