Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ամ» որոնման արդյունք՝ 3432 բառահոդված · Էջ 192 / 344
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 430, սյունակ 1 Էջ 430
ԿՌ(ԱՆ)- բուսանվանական արմատ (բուսանվանական)
Ծագումն անհայտ է
որից՝ կռաբանջար (կռան բանջար)։ Ըստ մի բժշկարանի՝ «յոյնք ակռանեայ կամ կառկարի ասեն»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կռաբանջար, կռան բանջար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 431, սյունակ 1 Էջ 431
ԿՈՒԻ (-ոյ) «կառչելու տեղ, կովան, կռիվ, ընդհարում, պայքար, պատերազմ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷēr- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēri- (°))
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *gʷēri- (°) *gʷēr- «ծանր» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կռուիլ, կռուական, կռուակից, կռուանոց, կռուասէր, կռուարար, գազանակռիւ, զատեկռիւ, բանակռիւ, մենակռիւ, մերկակռիւ, նաւակռիւ, բռնակռիւ, լծակռիւ, ընդդիմակռուել, անկռիւ, անկռուելի, բանակռուութիւն, ոտնկռիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. βρῑμη «խիստ, ճնշում, գրոհ»
հ. վ. գ. krēg «համառություն»
մ. վ. գ. kriec «ջանք, կայունություն, կռիվ, վեճ»
գ. krieg «կռիվ»
Էջ 431, սյունակ 1 Էջ 431
ԿՈՌՆՈՍ «Երեւակ մոլորակը, ժամանակի աստված, Քրոնոս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. Κρόνος
Փոխառութիւն՝ հուն. Κρόνος.
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 672
Էջ 431, սյունակ 1 Էջ 431
ԿՈՌՈՒՂԵԼ (ԲՀ) «կամենալ»
Ծագումն անհայտ է
Անստոյգ բառ։ Ծագումն անյայտ է։
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՌՈՒՓ (-ի, -աց) «բռունցք, բռունցքի հարված»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g(ē)ru-ph-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կռփել, կռփիչ, կռփանք, կռփահարել, կռփահարութիւն, կռփամարտիկ, կռփակել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. γρυπος «ուռուցիկ, արծվաքիթ» (*-p աճականով)
հուն. γρυποω «ծռել»
շոտլ.-գաել. groban «բլրի գլուխ կամ ծայր» (*-b աճականով)
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՌՕՃ «մի զետեղարան»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ նշանակությամբ բառ
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՍՆԵԼ (կըսնել) «կաթկթել»
Ստուգաբանություն
Սխալագրություն կլանել բայի, որ բերված է որպես կայլակել բառի բացատրություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 674; Ամալյան, ԲՀ 385
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՍԱԿ «կտակ․ դաշնագիր․ ուխտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. gitāk
Աղբյուր՝ արամ. getā «կտակ»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՍԱՊԻԼ «կծկվել, կուչ գալ (օձի մասին)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gud-) + -ապ հին վերջածանց
արմատից (+ -ապ հին վերջածանց)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ. kyta «սապատ, ուռած ծալք»
հ. վ. գ. kauzen (= kauern) «կծկվել, պպզել»
Էջ 432, սյունակ 1 Էջ 432
ԿՍԱՒ (-ոյ) «վուշ, վուշից պատրաստված կտոր, կտավից հագուստ, պարան, կտավեղեն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
կուտ բառից (տե՛ս), որը տարածվել է ողջ Առաջավոր Ասիայում եւ Եւրոպայում՝ տալով զանազան ածանցյալներ։ Հայտնված է նաեւ հակառակ կարծիքը, ըստ որի բոլոր ձեւերի աղբյուրն է սումեր. gada, որից՝ ակկադ. kitū(m), սրանից էլ մյուս ձեւերը․ սակայն այս ձեւերից ոչ մեկը հայերենի ձեւը չի բացատրում՝ ասոր. gəttau «բամբակ» ձեւը ոչ թե ակկադերենից է (Von Soden, AHW 1, 495), այլ հայերենից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կտաւագործ, կտաւավաճառ, կտաւեայ, կտաւի, կտաւեղէն, կտաւատ, հատկտաւ, կտաւագործութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սումեր. gada
ակկադ. kitū(m)
ասոր. gəttau «բամբակ»
Մատենագիտություն
H. AG 360; Աճ. ՀԱԲ 675-676; Von Soden, AHW 495
Տե՛ս նաեւ