Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«բաղ» որոնման արդյունք՝ 3993 բառահոդված
· Էջ 191 / 400
ԿԻՃ
I
«խայթոց»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gidio-
«կծել, խայթել, խուտուտ ածել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *geid-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 586) միացնում է կիճ-ի հետ, բայց Պոկոռնին տարբերում է *geig-՛ եւ *geid- արմատները
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կճել,
կճան,
կճատոր,
կճիկ,
կճիշ,
կճի,
կճմթել,
կմճթել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կետ «կետ»
հայ.
կետ «իշամեղու»
հ. անգլ.
citelian
հ. սաքս.
kitilōn
հ. վ. գ.
kizzilon «խուտուտ ածել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 124;
ՀԱԲ 586
ԿԻՄԻՐ-
«՞»
Անստույգ
Աղբյուր՝ հուն. κιμμέριος
«կիմերներ»
Բաղադրություն՝ կիմիրական (երկնքի յոթ գոտիներից մեկը)։ Արդյոք կիմերների անունը չէ՞։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կիմիրական
ԿԻՆ
(-ոջ, -աւ, կան-ամբ, կան-այք, -անց, -ամբք)
«կին»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷen-
«կին»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷenā-)
Աղբյուր՝ ակկադ. qinnatum
(թերեւս)
«հետույք, հետեւի կողմ»
Աղբյուր՝ վրաց. ukan
(թերեւս)
«հետո, հետեւում»
Աղբյուր՝ մեգր. keni
(թերեւս)
«դեպի հետ»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *gʷenā- «կին» արմատից։ սեմական կամ քարթվելական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնութիւն,
զ-կնի,
կնահան,
զկնընթացաբար,
կնամոլ,
կնամոլի,
կնասեր,
կնամարդ,
կնամարդի,
կնատրութիւն,
կնատիլ,
կնահաճոյ,
կնոջածին,
կնոջական,
կնոջասեր,
կանամբի,
կանանի,
կանանոց,
կանանցաբարոյ,
կանանցածին,
կանանցական,
կանանցահանդերձ,
կանացի,
կանացաբար,
անկին,
բազմակնութիւն,
երկկին,
միակին,
կննարմատ,
քեռակին,
տագերակին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gna ((*gʷnā-))
հուն.
γυνή
հ. իռլ.
ben
հ. վ. գ.
qena
պրուս.
gena
հ. սլ.
žena
Մատենագիտություն
H. AG 460;
Աճ. ՀԱԲ 589;
Pok. IEW 473-474
ԿԻՆ-
(կուն-՞)
««ուժ» (կամ «ջիղ»՞)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gen-
«սերմել»
Բաղադրություն՝ կնեղ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնեղ
ԿԻՆՃ-
(կունճ-, կանճ-՞)
«կաղկանձում, վնգստում»
Բնաձայն (թերեւս)
բնաձայնական արմատ, որ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 496) միացնում է կաղկանձել-ի հետ՝ վերջինիս արմատը համարելով կանձ-ը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնճկնճալ,
կնճկըռալ,
կնկնծալ,
կնճկնծտալ,
կզկնծըտալ,
կնճաձայն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 496
Տե՛ս նաեւ
ԿԻՆՃ
II
(կինջ)
«վարազ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ մեգր. γej
(թերեւս)
«խոզ»
Աղբյուր՝ ճան. γej
(թերեւս)
«խոզ»
ըստ Մառի։ Անհավանական է կապը պ. kenj (fil) «մեծ (փիղ)» բառի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնջուտ,
կնճադէմ,
կնճանալ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 591
ԿԻՊ
«կիպ, կպած, հարած»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘēbh-
«լորձնոտ, կպչուն, մածուցիկ»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *gᵘēbh- «լորձնոտ, կպչուն, մածուցիկ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կպ(չ)իլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
իսլ.
kvap(i) «դոնդող, դոնդողանման նյութ»
ԿԻՊԱՐԻ(Ս)
(կիպարիս, սխալմամբ՝ պեկիբիս)
«կիպարիս, նոճի»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κυπάρισσος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կիպարեայ
Մատենագիտություն
H. AG 357;
Աճ. ՀԱԲ 592
-ԿԻՏ
«?»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geid-
«կծել, խայթել, խուտուտ ածել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gid-)
ձայնդարձ
ձայնդարձով կապված է կետ բառի հետ եւ ծագում է հնդեւրոպական *gid- ձեւից՝ *geid- «կծել, խայթել, խուտուտ ածել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ականակիտ
ԿԻՐ
I
(-ոյ)
«կիր, սպիտակ խաղավարտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ակկադ. giru
Աղբյուր՝ արամ. (՞)
Աղբյուր՝ արաբ. gīr
Հ. Բեյլին (DKS 603) նշում է խոտա-սակ. cirāminai «կավե» զուգահեռը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրագործութիւն,
կրազուր,
կրակապ,
կրահամ,
կրաշաղախ,
կրաջուր
Նոր՝
կրախառն, կրահող, կրային
կրախառն, կրահող, կրային
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 457;
Ջահ. ՀԼՊ 457
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։