Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որի» որոնման արդյունք՝ 422 բառահոդված
· Էջ 19 / 43
Էջ 414, սյունակ 1
ԿՈԼՈԶՏՐ
(բ. կլզտրուկ, կլստրիկ)
««աչքի կոպի գարեհատիկ, գարուկ» (այլեւ՝ բրբ. կլստրիկ «ծիլիկ»)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gel-
«գնդ(վել), կլոր բան, գունդ»
պատկերավոր կազմություն՝ հնդեւրոպական *gel- «գնդ(վել), կլոր բան, գունդ» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. անգլ.
colk(e) «խնձորի կորիզ»
ռուս.
глаз «աչք»
Էջ 415, սյունակ 1
ԿՈԿՈԶ
«մեծամիտ»
Ծագումն անհայտ է
Կրկնավոր կազմություն՝ *կոզ- արմատից, որ առանձին չի ավանդվել, եւ որի ծագումն անհայտ է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոկոզարան,
կոկոզաբանել,
կոկոզավիզ,
կոկոզանք,
կոկոզումն,
կոկոզիլ,
կոկոզանալ,
կոկոզնալ
Էջ 415, սյունակ 1
ԿՈԿՈՄԵՂՈՆ
(կոկեմեղոն)
«սալորի տեսակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κοκκύμηλον
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 618
Էջ 416, սյունակ 1
ԿՈՂ
(-ի, -ից, -աց)
(կողն, -ան)
«կող, կողք, կողմ, կողակից, կին»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gol-
«ճյուղ»
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 621), հետեւելով Մեյեին, համեմատում է բոխս. Ա källyme, Բ källymiye «կողմ» բառերի հետ, սակայն այս բառերի բուն իմաստն է «ուղղություն, աշխարհի կողմ», եւ նրանց համեմատությունը հուն. κλίμα «աշխարհամաս. աշխարհի կողմ» բառի հետ ավելի հավանական է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողակից,
կողաբաղ,
կողահերձ,
կողահոս,
կողամայր,
կողնիլ,
զառիկող,
զառիկողի,
հարստակող,
միջակող,
պատկողանդոց,
անկողին,
ընկողին,
անգողին,
ընգողին,
ընկողնիլ,
գետնանկողին
Նոր՝
կողոսկր, կողիկ
կողոսկր, կողիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կողր «ճյուղ»
ռուս.
голья «ճյուղ»
Մատենագիտություն
Աճառյան 621
Տե՛ս նաեւ
Էջ 417, սյունակ 1
ԿՈՂՈՊՈՒՏ
-ոյ, -ի, -ից
«ավար, թալան, մեռելի թողած գույք, կողոպտված»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gel-b-
«սեղմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gleb-)
կապ ունենայ հնդեւրոպական *gel-b-/*gleb- «սեղմել» արմատի հետ, որից անգլ. dasp (<*glaps-) «սեղմել», լիտվ. glėbti «գրկել, շրջապատել, բռնել»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կողոպտել,
կողոպտիչ,
կողոպտած,
դիակողոպուտ,
դիրակողոպուտ,
դժվարակողոպուտ,
գանձակողոպուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
անգլ.
dasp (<*glaps-) «սեղմել»
լիտվ.
glėbti «գրկել, շրջապատել, բռնել»
Էջ 419, սյունակ 1
ԿՈՆԱՔՈՂ
««պատկերահան» (կամ «ամենակալ»?)»
(ԲՀ)
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ հուն. εἰκών
(թերեւս)
«պատկեր»
աղավաղված, որի կոն- բաղադրիչը հուն. εἰκών (οἰκος-ի հայց. ձեւ) «պատկեր» բառն է
Էջ 420, սյունակ 1
ԿՈՌ
II
«վեգ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g(o)ᵘors-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g(o)ᵘosr-)
արմատից. հմմտ. հայ. կոր, կորիզ, լիտվ. gurnas «ոտքի կոճ», մ. ն. գ. küse «կոր»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կոր
հայ.
կորիզ
լիտվ.
gurnas «ոտքի կոճ»
մ. ն. գ.
küse «կոր»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 422, սյունակ 1
ԿՈՏՈՐ
I
(-ոյ)
(բրբ. կտոր, կոտր)
«կտոր»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-t-
*-rt-ի շրջմամբ
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-t-
«կտրել»
հազիվ թե հնդեւրոպական *(s)ker-t- արմատից ծագող որեւէ աղբյուրից` *-rt-ի շրջմամբ (կամ, թերեւս, *(s)keu-t- «կտրել» արմատից)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոտորել,
կոտորատել,
կոտորոտել,
կոտորած,
կոտորիչ,
կոտորուած,
կոտորումն,
կարթակոտոր,
սանձակոտոր,
կապակոտոր,
լաստակոտոր,
հատակոտոր,
ծայրակոտոր
Տե՛ս նաեւ
Էջ 422, սյունակ 1
ԿՈՐ
I
«ծուռ, ծռված»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gor-)
եթե նկատի առնենք կեռ ձեւի առկայությունը, ապա ավելի քիչ հավանական է բխեցումը *gou-ero-ից կամ *gou-tro- ից` *geu- «ծռել, թեքել, կամար կազմել» արմատից, ինչպես կարծում է Յ. Պոկոռնին (IEW, 1, 397)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորանք,
կորացուցանեմ,
կորակտուց,
կորակնոր,
կորնթարդ,
կորագլուխ,
ակնկոր,
ակնկորեմ,
կամակոր,
գլխակորիմ,
կորաթամակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կեռ
բրբ.
կոռ
բրբ.
կորձ
Մատենագիտություն
IEW 397
Էջ 422, սյունակ 1
ԿՈՐ
II
«ձագ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *g^or-
Յ. Պոկոռնին (IEW 1, 485) տալիս է միայն ածանցյալ *g^rebh- «սաղմ, երեխա, ձագ» նախաձեւը, որի *g^orēbh- տարբերակից, թերեւս, ծագում է կորիւն-ը (*g^orēbh-no` ըստ O. Hass-ի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորիւն,
խոճկոր,
խոճկորակ,
առիւծակորիւն,
գայլակորիւն,
իժակորիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gárbhas «արգանդ, սաղմ»
ավ.
garəva «արգանդ, սաղմ»
հուն.
βρειρος «սաղմ, նորածին, երեխա, ձագ»
ռուս.
жеребенок «քուռակ, մտրուկ»
Մատենագիտություն
IEW 485
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։