Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ՁԱՒԱՐ
«կորկոտ, աղացած հացահատիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ieu-
«հացահատիկ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *iuo-, *ieuo-)
հիմքից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զարեձաւար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
yava-
«հացահատիկ, գարի, կորեկ»
լիտվ.
javai
«հացահատիկ»
*i > *j > ձ անցման համար հմմտ. ձեզ, ձու
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 147
ՁՐՁԵԼ
«կորզել, շորթել, կեղեքել, գողանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'her-
«բռնել, գրավել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'her-g'h- կամ *g'her-di-)
արմատից (բաղարկված *g'her- «փոքր, մանր» արմատի հետ)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
harati
«բերում է, տանում է, բռնում է»
ՄԱՆ
I
«պտույտ, ոլորք, կոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mōn-
«պտտել(?)»
որ Pok. IEW-ում չկա
որ Pok. IEW-ում չկա, բայց Pok. IEW 1, 747-748-ում կա *mono- «ծոծրակ, պարանոց» հիմքը. հայտնի է, որ «պարանոց» իմաստը սովորաբար կապված է «թեքել», «պտտել» իմաստների հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանել,
մանելիք,
մանոց,
մանուած,
մանուածապատ,
մանուածոյ,
ոսկեման,
չուանաման,
բազմաման,
բարակաման,
խառնամանել,
կտաւամանութիւն,
մագմանոց,
շարամանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
պարանել
«շուռ տալ, շրջել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 747-748
ՄԱՆՈՒԿ
(-ան, -ունք)
«նորածին, երեխա պատանի, երիտասարդ, սպասաւոր, զինուոր, փոքր ձագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *men-
«փոքր, փոքրացնել, առանձին, մեկուսի»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mǝnu-)
*-u-ով հիմքով
-ուկ-ը համարւում է ուշ յաւելում, բայց հնարաւոր է ենթադրել *mǝnu-kon- սկզբնաձեւ՝ *-k-ի (անտեղաշարժ *k) պահպանմամբ՝ -կն (սեռ. -կան), ուղղականում -ն-ի ուշ անկմամբ (-ուկն-ի համար՝ հմմտ. ձուկն, մուկն, արմուկն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանլիկ,
մանլուկ,
մանլտի,
մանկանալ,
մանկամարդ,
մանկամայր,
մանկաբարձ,
մանկաբարոյ,
մանկապէս,
մանկակորուստ,
գեղեցկամանուկ,
մանկապարտէզ,
մանկավարժ,
մանկատուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μάνυ
«փոքր, քիչ»
ըստ Հեսիքիոսի
Մատենագիտություն
H. AG 272;
Աճ. ՀԱԲ 255
Տե՛ս նաեւ
ՄԱՐԶԱ
«կորթին, մարզա»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. märzä
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282
ՄԵՂԻՂՈՎՏԱՅ
«մի բույս, կորնգան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. μελίλοτον
Մատենագիտություն
H. AG 518;
Աճ. ՀԱԲ 300
ՄԻՐԶ
«կորեկօղի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ.
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 326
ՅԻՄԱՐ
(-ի, -աց)
(իմար)
«հիմար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«խանգարել, բարկացնել, արհամարհել, մոռանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *i(n)-mr-)
Կարող է ծագած լինել հնդեւրոպական արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յիմարիլ,
-անալ,
յիմարութիւն,
յիմարակորոյս
ՅՈՅՍ
«հույս, ակնկալություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *peu-
«հուսալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *peu-k-)
որ հավանաբար կապված է *peu- «հետազոտել, հասկանալ» արմատի հետ: հայ. եւ սլավ. ձեւերի հիման վրա հ.-ե *peu- «հուսալ» արմատի վերականգնումը հեղինակինն է: Երկու արմատների իմաստային կապը երեւում է լատ. puto «խորհրդածել, հաշիվ անել, գնահատել, կարծել, հուսալ» բառից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յուսամ,
յուսալից,
յուսակորոյս,
յուսահատ,
անյոյս,
մեծայոյս,
բարեյոյս,
դիւրայոյս,
չյուսալի,
նորայուսատու,
յուսահատված,
յուսախաբ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլավ.
upovati
«հուսալ, հույս դնել, ապավինել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 405-406
ՆՀԱՆԳ
«ծովային առասպելական կենդանի, վիշապ, կոկորդիլոս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրսկ. *nihang
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նհանգանման
Մատենագիտություն
H. AG 205;
Աճ. ՀԱԲ 458
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։