Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2100 բառահոդված (էջ 186/210)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԵՐՄՆ (-ան, -անք, -անց) «սերմ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er- «աճել, աճեցնել, սնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սերմնակաթ, սերմնընկալ, սերմնարկութիւն, մանկասերմութիւն, չարասերմն, սերմունք, սերմնաքաղ, սերմանել, սերմանիչ, սերմանարկու, սերմանական, սերմակրել, սերմահեղձութիւն, սերմատել, բարեսերմութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սերունդ
հայ.
սեռ
լատ.
creō
«ստեղծել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 206
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԵՐՏ (-ի, -ից) «սերտ, պինդ, ստույգ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er-di- *k’er- «աճել, աճեցնել, սնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սերտել (-անալ), սերտաշէն, գերասերտիլ, նախասերտեալ, սերտողութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
creber
«խիտ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 132
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԵՒԵՌ I (ուշ` -ի) «բեւեռ, գամ, մեխ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Առաջարկված հնդեւրոպական ստուգաբանութիւնները հավաստի չեն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սեւեռել, սեւեռակայ, սեւեռապինդ, սեւեռումն
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԷԳ (սեգ) «սեգ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kēi-gh- «արագ, ուժգին»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիգալ, սիգութիւն, սեգութիւն, սիգանք, սիգաքայլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
śīghrá-
«արագ»
անգլ.
hie
«շտապել»
ռուս.
сигать
«ցատկել, թռչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 207
Էջ 677, սյունակ 1 Էջ 677
ՍԷՐ (-ոյ) «սեր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ēi- «պառկել» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ēi-ro-)
արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիրել, սիրիչ, սիրուն, սիրելի, սիրելութիւն, սիրապէս, սիրահարիլ, բարեսէր, գինեսէր, դիցասէր, կենսասէր, եղբայասէր, զարդասէր, զբաղասէր, թշնամասէր, սիրաբանութիւն, սիրակարօտ, սիրակէզ, սիրահար, սիրահարութիւն, սիրայօժար, սիրաշահել, սիրասուն, սիրավէպ, սիրատոչոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սիղեղ
լատվ.
siēva
«կին»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 208; Pok. IEW 540; H. AG 420
Էջ 679, սյունակ 1 Էջ 679
ՍԻՂԵՂ (-ի, -աց) (սեղեղ, սիղիղ, սիղեխ, սեղիխ, սիղիխ) «սիրեկան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'ei- «պառկել, հանգրվան, տուն, սիրելի» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ei-lo-, *k'ei-) *-ro- ածանցով
Աճառյանը, ՀԱԲ 4, 213, սիղեղ-ից առանձին, սեղեխաբար։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիղեղաւոր, սեղեխաբար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
śila-
«սովորություն, բնավորություն»
հայ.
սէր
*-ro- ածանցով
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 213; Ջահ. ՀԼՊ 131
Էջ 679, սյունակ 1 Էջ 679
ՍԻՄ I «կոթող» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *k'em- «ձող, բուն»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *k'em- «ձող, բուն» արմատի հետ, որից սամի:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 679, սյունակ 1 Էջ 679
ՍԻՆ I (ոսին), -ոյ (ոսին) «սին, դատարկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ken- «դատարկ» (անմիջական նախաձեւ՝ *k'enos-)
Բաղադրությունների մեջ նշված են նաեւ նոր կազմությունները:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սնանալ, սնոտի, սնոտիլ, սնութիւն, սնակուրտ, սնաբանութիւն, սնամեջ, ոսին, հոսնիլ, սնահաւատ, սնոտիապաշտ, սնոտիապաշտական, սնոտիապաշտութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κενεός
«դատարկ, չնչին»
Էջ 680, սյունակ 1 Էջ 680
ՄԻՆ II «անձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *psen- «ստինք» (անմիջական նախաձեւ՝ *spen)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
միասին, անսին, սնանիջ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 681, սյունակ 1 Էջ 681
ՍԻՍԵՌՆ (սեռ. սիսեռան, սիսռան) «սիսեռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'eik'eron- (անմիջական նախաձեւ՝ *k'ik'er-) եւ այլ ձեւերի կողքին
Կրկնավոր այս ձեւը առկա է նաեւ կովկասյան լեզուներում, որոնց կապի բնույթը հնդեւրոպական ձեւերի հետ պարզ չէ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սիսեռնախորով
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. (մակեդ.)
κίκερροι
լատ.
cicer
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 601, 612