Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ել» որոնման արդյունք՝ 4109 բառահոդված · Էջ 185 / 411
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՆՉ (-ոյ, -ի, -ից) «բարձրաձայն լաց, կանչ»
Բնաձայն
հ.-ե. արմատ՝ *kan- «երգել, հնչել» առանց բաղաձայնական տեղաշարժի՝ որպէս բնաձայն արմատ
բնաձայն կազմութիւն: Աւելի քիչ հաւանական է անմիջապես բխեցնել հնդեւրոպական *kan- «երգել, հնչել» արմատից (առանց բաղաձայնական տեղաշարժի՝ որպէս բնաձայն արմատ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանչել, կանչիւն, կանչուկ, լալականչ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 517
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՇԱՅԵԼ (կաշետել) ««ծրարի մէջ փակել, կնքել» (ԲՀ)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ֆրանս. cacheter
Մատենագիտություն
Ամալյան, ԲՀ 386
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՇԱՌ (-ոյ, -ի, -աց) «կաշառք»
Ծագումն անհայտ է
Աղբյուր՝ ակկադերեն kašu(m) (Քիչ հաւանական է) «նուիրել»
Քիչ հաւանական է կաշ-ն անջատել եւ դիտել որպէս փոխառութիւն ակկադերենից՝ kašu(m) «նուիրել»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաշառել, կաշառաբեկ, կաշառագնաց, կաշառակուրծ, կաշառառու, կաշառանալ, անկաշառ, կաշառակեր, կաշառակերութիւն
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՇԿԱՆԴԵԼ «ամուր կապել»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս կրկնաւոր կազմութիւն, որի բուն արմատն է կանդ. քիչ հաւանական է սրա ծագումը հնդեւրոպական *gen- «սեղմել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաշկանդում, անկաշկանդ
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՉԱՂԱԿ (կեչեղակ) «կաչաղակ, անձեղ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. kajāla
Աղբյուր՝ քրդ. kaǰele
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կաչաղել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 519
Էջ 383, սյունակ 1 Էջ 383
ԿԱՊ I (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից, -աց) «կապ, վանն, կախարդանք, տտիպ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghabh- «բռնել, վերցնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *kap-) հնարավոր տարբերակիչ
հնդեւրոպական` *ghabh- «բռնել, վերցնել» արմատի (կա նաեւ *gabh-) հնարավոր տարբերակիչ` *kap- համիմաստ արմատի կողքին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կապել, կապակցել, կապանք, կապարան, կապանարան, կապան, կապակոշի, կապակոտոր, բազմակապ, երկաթակապ, բադակապ, լեզուակապ, ծնկակապ, շաղկապել, շղթայակապ, կամարակապ, հոյակապ, կապնդեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. habēnā «փոկ, սանձ» (habeō «պահել»)
գալլոռոմ. *gabella «խուրձ, փայտերի կապոց»
Էջ 384, սյունակ 1 Էջ 384
ԿԱՊԱՐ I (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -աց) «կապար, արճիճ, կապարե գրիչ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ ակկադ. abāru(m) < սումեր.?) > արամ. ab(b)ār (բայց որտեղի՞ց է կ-ն (թերեւս)
սեմական աղբյուրից. հմմտ. ակկադ. abāru(m) (< սումեր.?) > արամ. ab(b)ār (բայց որտեղի՞ց է կ-ն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կապարեայ, կապարայայտ, կապարակիր, կապարանման, կապարել, կապարագոյն
Էջ 384, սյունակ 1 Էջ 384
ԿԱՊԱՐ II (ուշ՝ կապպար) «մի բույս՝ կապար, կապերցախ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. qapār (ավելի քիչ հավանական է)
Աղբյուր՝ իրան. *kapar (ավելի քիչ հավանական է)
Աղբյուր՝ արաբ. qabbār (ավելի քիչ հավանական է)
ասոր. qapār կամ իրան. *kapar. ավելի քիչ հավանական է հուն. κάππαρις, որ ունի կրկնակ պ։ Կապպար ձեւը ծագում է արաբ. qabbār ձեւից։ Հյուբշմանը (AG 165) համարում է հունարենից, Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 523)` ասորերենից կամ պահլավերենից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կապրցախ, քապրիստ
Մատենագիտություն
AG 165; Աճ. ՀԱԲ 523
Էջ 384, սյունակ 1 Էջ 384
ԿԱՊԱՐՃ (ուշ՝ -ի, -ից, -աց) ««կապարճ, նետաման» (նաեւ «կապիճ»°)»
Փոխառություն (հավանաբար)
հավանաբար իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված: վրաց. kaparči (kaparča) բառը թերեւս անմիջապես իրանական աղբյուրից է, թեեւ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 523) համարում է հայերենից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կապարճակիր, կապարճադարձոյց, կապարճել, աղեղնակապարճ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց. kaparči (kaparča)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 523
Էջ 384, սյունակ 1 Էջ 384
ԿԱՊԵԼԱՅ (կապեղայ, կապիղայ, կապեղէ, այլեւ՝ կապելիոն, կապեղիոն) «հասարակաց տուն, պանդոկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. qapēla < հուն. καπηλεία եւ καπηλεῖον, καπηλίον
ասոր. qapēla (< հուն. καπηλεία եւ καπηλεῖον, καπηλίον)։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 523