Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 82, սյունակ 1
ԱՏՈՒՔ
«հասուն, հուռթի, տռուզ, լիքը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sā-
«հագեցած, կուշտ, հագեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sā-d-)
«հագեցած, կուշտ, հագեցնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ատոքանալ,
ատոքութիւն,
ատոքատեսիլ,
ատոքահատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ádos
«հագեցվածութիւն»
Էջ 84, սյունակ 1
ԱՐԱԾ-
II
«արածում, ճարակում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, շփել, շփելով մաշեցնել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trǝg'-)
Բնիկ հնդեւրոպական` *trǝg'-` *ter- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արածել,
խոզարած,
այծարած,
ոչխարած,
հաւտարած,
խաշնարած,
հորթարած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρώγω
«կրծել, մաշեցնել, ուտել»
հուն.
τρώγλη
«անցք, ծակ»
բոխ. ԱԲ
trāsk
«ծամել, որճալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 293-294
Տե՛ս նաեւ
Էջ 84, սյունակ 1
ԱՐԱՄՈՒՐ
(-ի, -ից)
«ծուխ, թանձր, մշուշ, խավար, մթություն, մրրիկ, փոթորիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *rē-
«մթություն, խավար»
(անմիջական նախաձեւ՝ *rǝ-mo-)
-m- ածանց
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *rǝ-mo- «մթություն, խավար» (*rē- նույնիմաստ արմատից + -m- ածանց)։ Աճառյանը կասկածով կապում է մուր, մրոտ, մրրիկ բառերի հետ. հնարավոր է բաղադրություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rāmá
«մթին, սեւ»
հ. հնդկ.
rāmī
«խավար»
մ. վ. գ.
rām
«կեղտ. մուր»
Մատենագիտություն
Ջահ. None;
Աճ. ՀԱԲ 296
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՏ
I
(-ոյ, ուշ՝ -ուէ, -աւ)
«արատ, պակասություն, բիծ, կեղտի նշան, վնաս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *arəd-
*g' > ծ եւ տ արտացոլմամբ
արած-ի տարբերակը՝ *g' > ծ եւ տ արտացոլմամբ, ինչպէս *bhrg' - > բարդի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արատաւոր,
արատել,
անարատ,
անարատութիւն
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՏ
II
(-այ)
«արագիլ (՞)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *arədā-
«(ծովային) մի թռչուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *arōd/*arəd-)
Կասկածելի է -այ հոլովիչի պատճառով, որ բուն հայերեն հասարակ անունների համար անսովոր է
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ερωδιος
լատ.
ardea
«ձկնկուլ»
(<*arəd)
սերբ.
rōda
«արագիլ»
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՇ
(զարաւշ՞)
«մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Եթե բուն ձեւը արաւշ-ն է, կարող է կապված լինել *tr-nv սկսվող հնդեւրոպական բնաձայնական որեւէ արմատի հետ (հմմտ. արտոյտ), զ-ով սկսվելու դեպքում՝ կարող է փոխառյալ լինել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՍ
I
«ջրային մի թռչուն՝ otis tarda»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *tr-nv
(անմիջական նախաձեւ՝ *trəu-k-)
բնաձայնական մի արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρυγων
«տատրակ»
(τρυζω «ղունղունալ»)
կիմր.
trydw
«կեռնեխ»
հայ.
արտոյտ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՍ
II
«խոպան, կորդ հող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ter-
«կոշտ, կարծր, պինդ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trəuk-)
Բաղադրութիւն՝ արաւսախոտ (եթե ոչ՝ արաւս «մի թռչուն» բառից)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արաւսախոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. խոլ.
trūga
«անհարթ դարձնել, գգգզել»
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՏ
«արոտ, արածելու խոտ եւ դաշտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter-
«տորորել, շփել, շփելով մաշել, ծակել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *trəg'-)
*g'-ի տ արտացոլմամբ (հմմտ. *ag'ro- > արտ, *g'əlou-> տալ «տագերկին» եւ այլն) եւ ւ-ի ներմուծմամբ (ա-ի երկբարբառացմամբ)
ւ-ի ներմուծմամբ (ա-ի երկբարբառացմամբ, ինչպես՝ մաւտ (մատչիլ) եւ յաւտ (յատանել) բառերում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արաւտակից,
արաւտական,
արաւտատեղի,
արաւտաբոյծ,
արաւտանալ,
խաշնարաւտ,
պաճարարաւտ,
պարարտարաւտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τρωφω
«ուտել (հում բան), կրծել»
թոխ. ԱԲ
trāsk
«որոճալ»
հայ.
արածել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 349
Տե՛ս նաեւ
Էջ 85, սյունակ 1
ԱՐԱՒՐ
I
-ոյ (ուշ՝ հարաւր)
«հողը վարելու գործիք՝ արոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *arə-
«վարել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *arətrom-)
*-trom գործիքանիշ ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արաւրադիր,
արաւրադրել,
արաւրածիգ,
արաւրավար,
արաւրել,
կրկնարաւր,
երեքնարաւր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άρατρον
լատ.
aratrum
մ. հոլ.
arathar
«արոր, գութան»
Մատենագիտություն
H. AG 423;
Աճ. ՀԱԲ 350
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։