Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«բաղ» որոնման արդյունք՝ 3993 բառահոդված
· Էջ 179 / 400
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԹ
I
(-ի, -ից)
«ցատկոտում, ուրախության պար»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gēi-
«երգել, կանչել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gəi-ti-)
Քիչ հավանական է ծագումը հնդեւրոպական *gəi-ti-ից` *gēi- «երգել, կանչել» արմատից։ Ավելի հավանական է կապը` կ/խ հերթագայությամբ, խայտալ բայի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայթել,
կայթին,
կայթումն,
կայթոտ,
կայթանել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԹ
II
(-ի, -ից)
«կողով, 60 լիտրանոց մի չափ»
Ծագումն անհայտ է
Աղբյուր՝ ասոր. kailtā
(Հազիվ թե)
«չափ»
Հազիվ թե երկրորդ իմաստով կապ ունենա ասոր. kailtā «չափ» բառի հետ (բաղարկո՞ւմ)
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅԾ
(-ի, -ից)
«կայծ, խարույկ, կարկեհան, նռնաքար»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *gʷhēi-
(անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēidi-)
*-d ածականով
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 506) հնարավոր է համարում բխեցնել հնդեւրոպական *gʷhēi- արմատի *gʷēi- հնարավոր տարբերակից` *-d ածականով (gʷēidi- > կայծ)։ Կասկածելի է նաեւ համեմատությունը *skāi-(d)- «լուսավոր» արմատից ծագող խայտ արմատի հետ` կ/խ հերթագայությամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայծակն,
կայծակել,
կայծքար,
կայծի,
կայծոռիկ,
կայծակ,
առկայծել,
եռանդնակայծակ,
կիծուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
gaidrùs
հուն.
φαιδρός «պայծառ, լուսավոր, զվարթ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 506
Տե՛ս նաեւ
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅՄ
«կայմ, առագաստակալ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
Թերեւս կապված է կալ բայի (կայ- տարբերակով) հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անկայմ,
եռակայմ,
երկկայմ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 380, սյունակ 1
ԿԱՅՍՐ
(-եր, -երաց)
(կեսար, -ու, կեսառ, կեսառոս, կիսառոս)
«հռոմեական ինքնակալ, կայսր»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. καῖσαρ < լատ. Caesar
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կայսերագիր,
կայսերական,
կայսերակերպ,
կայսերալուր,
կայսերազարմ,
կայսրուհի,
կայսրանալ,
կեսառութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 354;
Աճ. ՀԱԲ 509
Էջ 381, սյունակ 1
Էջ 381, սյունակ 1
ԿԱՆ
I
«պտոյտ, շրջան»
Ծագումն անհայտ է
Հնարաւոր է կապը գերմ. եւ սլավ. gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել» արմատի հետ, եթե ենթադրենք *gen-gh` *-gh աճականով կազմութիւն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գերմ.
gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել»
սլավ.
gengh- «պտտել, ոլորել, հիւսել»
Էջ 381, սյունակ 1
ԿԱՆԱՉ
(կանանչ)
«կանաչ (ած.), կանաչ, կանաչեղէն (գոյ.)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Ենթաշերտային բա՞ռ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանաչանալ,
կանաչագեղ,
կանաչագոյն,
կանաչազգեստ,
կանաչածել,
կանաչորակ,
կանաչութիւն
Էջ 381, սյունակ 1
ԿԱՆԳ-
«կանգնելը, կանգուն, ուղղահայաց»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *g"em-
«գնալ, գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g"m-gh-)
*-gh աճականով
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *g"m-gh- ` *g"em-, *g"ā- «գնալ, գալ» արմատի տարբերակը՝ հայերենի համար բնորոշ յուրայատուկ իմաստով (հմմտ. կալ, կայ-)։ m > n անցման համար հմմտ. հայ. եկն, ավ. jantu, հուն. βαινω։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանգուն,
կանգնել,
կանգնական,
կանգնաւոր,
կանգնութիւն,
կանգնումն,
կանգնաչափ,
կանգնաչափութիւն,
կանգնեան,
եռականգուն,
երկկանգուն,
հինգկանգնեան,
տասնկանգնեան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
եկն
ավ.
jantu
հուն.
βαινω
Տե՛ս նաեւ
Էջ 381, սյունակ 1
ԿԱՆԴԱՂԵԼ
«հաստատել»
Ծագումն անհայտ է
Կապ ունի՞ կաշկանդել բայի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կանդաղումն
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։