Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Արդյունք՝ 11298 բառահոդված (շտեմարանում ընդհանուր՝ 11298) · Էջ 177 / 1130
Արտահանման համար ընտրեք որեւէ զտիչ (լեզու, ծագում, կասկածելիություն կամ բառ)
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒԻԿ (բբ) «վիճ, քնար»
Ծագումն անհայտ է
Սխալ գրչութիւնից ենթադրւած բառ է՝ փոխանակ Գղաւկ հատուկ անւան՝ հուն Γλαύκος-ի դիմաց
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 528
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒՀԱՐԿԱՆ «փող, շեփոր» (երաժշտական գործիք)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. gāv (gāvdum) «շեփոր»
Բարդ բառ՝ պ. gāv (gāvdum) «շեփոր»-ի կրճատմամբ եւ հայ. հարկան- (հարկանեմ -ից) բաղադրիչներով
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒՃԱԿ (գօճակ, կաւճակ, կօճակ) «մի ծաղիկ» (բուսաբանություն)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒՇԵԼ (ուշ՝ գօշել, գոշել, գուշել) «գիշատել, պատառոտել»
Փոխառություն (հավանաբար)
Հաւանաբար փոխառութիւն իրանական աղբիւրից, բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստւած
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒՍ (ուշ՝ գօս) «չոր, չորացած, անպտուղ»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գաւսանալ, գաւսագոյն, գաւսական, գաւսութիւն, կիսագաւս
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳԱՒՏԻ (ուշ՝ գօտի) «գոտի, երկնքի գոտի, ծիածան, ծիրանի գոտի, լեռնաշղթա»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uebh- «հյուսել, գործել» (անմիջական նախաձեւ՝ *uābh-)
հ.-ե. արմատ՝ *dē- «կապել»
արմատներից (*«հիւսակապ»)։ -*dē-ի համար հմմտ. Աճ. ՀԱԲ 1, 608, կամ *uād'nō- (*ueg'- «հիւսել, գործել»)> գաւ-տ-ի (Աղայան, ԲՍՀ 49)։ g'>տ անցման համար հմմտ. *bhrgiio-> բարտի, եւ լ-ի յաւելման համար՝ հմմտ. մա-ւ-տ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գաւտիածու, գաւտեմարտիկ, գաւտեպինդ, գաւտեկռիւ, գաւտելոյծ, գաւտեւոր, գաւտեած, ընդգաւտել, հաւագաւտի, շրջագաւտի, քաջագաւտի, գաւտեյած
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 608; ԲՍՀ 49
Էջ 153, սյունակ 1 Էջ 153
ԳՔԱՅԱԹ «տուն, բնակարան»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ արաբ. bait (կասկածով)
բայց չի բացատրւած գ-ն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 529
Էջ 154, սյունակ 1 Էջ 154
ԳԳՈՒԱՂՆ (գզգուաղել, գբբուաղել, գդուղել, ղբդուաղել, դղուաղել) «ցնցոտիապատ լինել (՞)»
Ծագումն անհայտ է (՞)
Թերեւս կապ ունի գրգլի «ցնցոտի» բառի հետ։
Էջ 154, սյունակ 1 Էջ 154
ԳԳՈՒԵԼ «փայփայել, շոյել, մեծարել, պատվել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghou- «ուշադիր լինել, ընդունել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գգուեցուցանել, գգուանք, գգուիչ, գգուողական, գգում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. faveō «նպաստել, բարեհաճ լինել»
հ. հոլ. gā «ուշադիր լինել, հոգալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 154, սյունակ 1 Էջ 154
ԳԴԱԿ -ի, -աց (՞) (գտակ, քդակ) «գլխարկ»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ իրան. *goudak
Աղբյուր՝ իրան. goud «ծածկել»
որտեղից նաեւ՝ վրաց., ճան., մեգր. kudi, այլեւ՝ հայ. գուտի (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գտակակարոց
Նոր՝
գդակագործ, գդակակար, գդակավաճառ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 529-530; Գ. Ասատրյան, «Իրան-Նամե» 42
Տե՛ս նաեւ