Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ական» որոնման արդյունք՝ 4658 բառահոդված · Էջ 177 / 466
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՄՈՒԹ «ձիու լծասարք, խամութ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թրք. qamut
Աղբյուր՝ կումիկ. qamutlar
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խամբատոր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 324
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՄՈՒՐ- (ուշ՝ նաեւ խամր-) «քառասուն, թռչնում, ավերում, փչացում»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ մեգր. xomula- (թերեւս) «չոր»
Աղբյուր՝ ճան. xomula- (թերեւս) «չոր»
ալանական ձեւերի ճշտումն ըստ Ջահ. ՀԼՊ 595
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խամրիլ, խամրացուցանել, արագախամուր, վաղախամուր, դիւրախամուր, անխամր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 324; Ջահ. ՀԼՊ 595
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՅԹ «խայթ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *khait- «խփել, բռնցքահարել, հրել, խփել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)k(h)ai-d/t-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայթահար, խայթողութիւն, կարճախայթոց, չարախայթոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. caedō «խփել, կտրել»
լատ. cadō «խփել, կտրել»
մ. վ. գ. heie «թակ, փայտե մուրճ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 325; Pok. IEW 917
Տե՛ս նաեւ
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՅԾ «բիծ, բծավոր, փոքր տեղ, մի փոքր, պատառ, կտոր, խայծ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *khaidio- «լուսավոր, պայծառ» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kāi-d/t-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայծոտ, խայծութիւն, խայծիլ, խայծուած, խայծող, խայծողիկ, խայծկեր, խայծաղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. kētá- «նշան»
հ. իսլ. heið «պայծառ երկինք»
հ. վ. գ. heitar «պայծառ, պարզ. զվարթ»
լիտվ. skaidrùs «լուսավոր. պարզ»
հայ. խայտ «խատուտիկ, պիսակավոր»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 325
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՅՏ I «խատուտիկ, բծավոր, պիսակավոր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *khaid- «լուսավոր, պայծառ» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kāid/t-)
որտեղից նաեւ՝ խայծ (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայտուց, խայտացուցանել, խայտարղէտ, խայտարղետութիւն, խայտանկար, խայտապիսակ, խայտուած, խայտառակ, խայտառակամահ, խայտառականք, խայտառակել, խայտակն, գորշախայտ, գեղեցկախայտուց, կարմրախայտ
Նոր՝
խայտաճամուկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 326
Տե՛ս նաեւ
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՅՏ II (°) , -ի, -ից (ճարտարապետական տերմին)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 315, սյունակ 1 Էջ 315
ԽԱՅՏ(ԱԼ) (խայտալ) «ուրախանալ, ցնծալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *khaid- «լուսաւոր, պայծառ» (անմիջական նախաձեւ՝ (s)kāi-d/t-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայտալից, խայտախնդութիւն, խայտամահ, խայտումն, բացախայտալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ. heitar
գ. heiter «պայծառ, պարզ, զուարթ, ուրախ»
հայ. խայտ
հայ. խայծ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 327
Էջ 315, սյունակ 1 Էջ 315
ԽԱՅՐԻ «պտուղ, ընծայուող պտուղ, առաջին պտուղ, երախայրիք, նուբար»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ արաբ. hair (՞) (արդեօք վաղ արաբական փոխառութիւն չէ՞) «բարիք»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խայրաբեր, երախայրիք, անխայրի, դառնախայրի
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 486 (կասկածով)
Էջ 315, սյունակ 1 Էջ 315
ԽԱՆ I (խոն), -ի, -ից ««սինի» (թրք. «գորենի մի չափ»)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
Աղբյուր՝ պ. xuān «սինի, սեղան, սփռոց»
պ. xuān (կարդացւում է առանց ս-ի) «սինի», այլեւ՝ «սեղան. սփռոց»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խանակիր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 327
Տե՛ս նաեւ
Էջ 315, սյունակ 1 Էջ 315
ԽԱՆ III (հին՝ ղան), -ի, -աց «խան, արեւելեան իշխան»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ թյուրք-թաթարական (՞)
Աղբյուր՝ թթր. qan
Աղբյուր՝ ուղղուր. qan
Աղբյուր՝ պ. xan
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 164