Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2100 բառահոդված (էջ 176/210)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 608, սյունակ 1 Էջ 608
ՈՐՈՆԵԼ «փնտրել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ereu- «որոնել, հետազոտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *orou-ne- (°))
Աճառյանը ժխտում է ձեւահնչույթային նկատառումով, բայց հմմտ. Jahukian, 1990, 12
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որոնողութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἐρεουνάω
«հարցնել, որոնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 585; Jahukian 12
Էջ 608, սյունակ 1 Էջ 608
ՈՐՈՇ (որիշ, որուշ, ուրուշ) «զատ, առանձին, հեռու, որոշ(ակի) աստիճան»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ere- «խառնխուռն, նոսր, հեռու կանգնած, իրարից հեռանալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *oroskh-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որոշել, որոշտել, որոշումն, անորոշական, հաստորոշ, բացորոշել, հակորոշել, դիւրորոշել, դժուարորոշ, բազմորոշ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὁρίζω
«բաժանել, անջրպետել»
լիտվ.
irti
«քայքայվել, պատռվել»
Էջ 608, սյունակ 1 Էջ 608
ՈՐՈՋ -ի, -աց (օրոջ, արոջ) «գառնուկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *er- «մանր եղջյուրավոր անասուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *ero-)
Աճառյանը կասկածելի է համարում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որոջակ, որոջիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἔριφος
«ուլ»
լատ.
aries
«խոյ»
հ. իռլ.
heirp
«այծ»
պրուս.
eristian
«գառնուկ»
Մատենագիտություն
Pok IEW 326; Աճ. ՀԱԲ 586
Էջ 608, սյունակ 1 Էջ 608
ՈՐՈՎԱՅՆ -ի, -ից «փոր, որովայն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *krep- «մարմին, կերպարանք» (անմիջական նախաձեւ՝ *krop-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որովայնապատ, որովայնամոլութիւն, որովայնախոս, դժոխորովայն, համորովայն, անձորովայն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. ֆրիզ.
href
«փոր, որովայն»
հ. անգլ.
hrif
«արգանդ, փոր, որովայն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 586
Էջ 609, սյունակ 1 Էջ 609
ՈՐՍ (-ոյ) «որսորդություն, որս, որսի կենդանի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pork'- «ձկան որս» (անմիջական նախաձեւ՝ *pork'os)
«ձկան որս» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որսալ, որսալի, որսաբանել, որսակից, հատորս, ձկնորս, մկնորսակ, որսորդ, որսատեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
πóρκος
«ուռկան» հայ-հունական զուգաբանություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 588
Էջ 611, սյունակ 1 Էջ 611
ՉԱՄԻՉ «չամիչ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *kem- «սեղմել, քամել»
Հայտնի չէ կապը հնդեւրոպական *kem «սեղմել, քամել» արմատի հետ, որից ծագում են հայ. քամել եւ լիտվ. kĕmuras, լատվ. cemu(o)rs «խաղող» բառերը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չամչեայ, չամչեղեն, չամչախումիկ
Նոր՝
չամչարակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
kĕmuras
լատվ.
cemu(o)rs
«խաղող»
Էջ 613, սյունակ 1 Էջ 613
ՉՈՐ ուշ՝ -ոյ, -ի, -ից «չոր. լոկ, միայն, կոշտ, կարծր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ksoro- «չոր»
հ.-ե. արմատ՝ *ker- «այրել»
բայց *ksoro- «չոր» արմատից բխեցնել հնչիւնապէս խոցելի է, կասկածելի է նաեւ *ker- «այրել» արմատի հետ կապելը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չորանալ, չորաբեկ, չորակեաց, չորակեր, չորուտ, խորշակաչոր
Մատենագիտություն
H. AG 485; Աճ. ՀԱԲ 630
Տե՛ս նաեւ
Էջ 613, սյունակ 1 Էջ 613
ՉՈՐՔ -ից «չորս»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ketuores
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չորիր, չորրորդ, չորրեակ, չորեակ, չորրեկ, չորեքտասան, չորեքեան, (-քին), չորեքկուսի, չորքոտանի
Մատենագիտություն
H. AG 485; Աճ. ՀԱԲ 631
Էջ 613, սյունակ 1 Էջ 613
ՉՈՒ -ի, -ոյ (չոգ-) «երթ, ուղեւորութիւն, ճանապարհ, խմբային ուղեւորութիւն, գաղթ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kei- «շարժ(վ)ել» (անմիջական նախաձեւ՝ *kiou)
բխում է *kei- «շարժ(վ)ել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
չուել, չու առնել, ատգաչու, յորդաչու, երկնաչու, նաւաչու, ամպաչու, լուսաչու, ծովաչու, կենսաչու
Մատենագիտություն
H. AG 485; Աճ. ՀԱԲ 632
Էջ 615, սյունակ 1 Էջ 615
ՊԱԳ (բ. պաչ) «համբոյր»
Բնաձայն
(շրթունքների շարժումն ընդօրինակող) կազմութիւն, որի նմանակները կան հնդեւրոպական եւ ոչ հնդեւրոպական լեզուներում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պագանել, երկիր պագանել, երկրպագու, երկրպագութիւն