Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 2100 բառահոդված (էջ 174/210)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 604, սյունակ 1 Էջ 604
ՈՍԿՐ (-եր) «ոսկոր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ost(h)- «ոսկոր» (անմիջական նախաձեւ՝ *ost-ko- կամ *ostuer-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոսկրոտի, ոսկրաբանդ, ոսկրկու, հաստոսկր, փղոսկր, փղոսկրեայ
Նոր՝
զատոսկր, ծղոսկր, կրծոսկր, ճակատոսկր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. asti «սրունքոսկր»
հուն. ὀστέον
բրետ. askourn
հ. հնդկ. asthi-
խեթ. nastai- «ոսկոր»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 567
Էջ 604, սյունակ 1 Էջ 604
ՈՍՏ I (-ոյ) «ճյուղ, շիվ, ոստ, ելունդ, բլուր, բլրակ, իլիկի վրա դիզված թել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ozdo-s- «ճյուղ, ոստ» նախաձեւից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոստախիտ, ոստանալ, ոստաքանդ, ոստակոտոր, նրբոստ, մանրոստ, բազմոստ, վեցոստեան, դառնոստեան, եաւթնոստեայ, ոստայն, ոստայնանկ, ոստայնանկել, ոստայնանկութիւն, միոստանի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ὄζος
գոթ. asts «ճյուղ»
հ. անգլ. ōst «ոստ, ելունդ»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 568-569
Էջ 605, սյունակ 1 Էջ 605
ՈՍՏԻՆ (ոստան) «անջրդի, չոր, ցամաք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *as- «վառ(վ)ել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ozd- (*azd- ի կողքին))
Կասկածելի է դարձնում հ.-ե. *a-ի դիմաց *o-ի առկայությունը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոստնական
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571
Տե՛ս նաեւ
Էջ 605, սյունակ 1 Էջ 605
ՈՍՏՂ «սոսնձապատ ճյուղ թռչուն որսալու համար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
ոստ «ճյուղ» բառի հետ նույնը՝ աճած -ղ-ով։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 605, սյունակ 1 Էջ 605
ՈՏՆ -ին, -ամբ, ոտք, -ից «ոտք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pod- «ոտք» (անմիջական նախաձեւ՝ *pod-m-) *pod-/pəd- արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոտնակապ, ոտնակապել, ոտնառ, ոտնատեղի, ոտանաւոր, հետիոտն, անոտք, լեռնոտեայք, անոտեայ, քարըմբռոտել, ոտնաձայն, խոչընդոտն, ճիոտն, արագոտն, եղնոտն, բազմանոտանի, չորքոտանի, երկոտանի, երեքոտանի, եռոտանի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. pad
ավ. paθ-
հուն. πούς (սեռ. ποδός)
գոթ. fōtus
խեթ. pata- «ոտք»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 573-574
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐ (հգն. -եար, -եանք) «մարդ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «ծնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pori-)
որից նաեւ որդի, որթ (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազատորեար, հայորեար, քաջորեար, առորեար, ծառայորեար, աւագորեար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԱՅ (-ոյ) «հացահատիկի խուրձ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «կապել, շաղկապել, միացնել, կցել» (անմիջական նախաձեւ՝ *urəto-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որայիկ, որային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. vrāta- «բազմութիւն, խումբ, հոտ, հաւաք»
գոթ. waúrps «հոտ»
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԲ (-ոյ) «որբ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *orbho- «որբ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որբանոց, որբասէր, որբութիւն, որբանալ
Նոր՝
որբախնամ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. ὀρφανός «որբ»
լատ. -orbus «զուրկ, որբացած, այրիացած»
հ հոլ. orb(b)e
գոթ. arbi «ժառանգութիւն»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 575
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԴԻ (-ւոյ, -ւոց, -եաց) «որդի, զաւակ, արու զաւակ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *per- «ծնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *portuo-)
որից նաեւ որթ (հորթ): Պոկոռնին (Pok. IEW 1, 326) տալիս է *er- «բարձրացնել» արմատի տակ, որից նաեւ յորդոր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որդեակ, որդեգիր, որդեծնութիւն, որդեսէր, որդիասէր, որդիանալ, անորդի, կուսորդի, բոզորդի, եղբորորդի, հարճորդի, շնորդի, փոխորդի, փողորդի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. prthuka- «ձագ, հորթ, տղա»
հ. հուն. πόρτις «հորթ, երեխայ»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 576
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԴՆ (-ան, -ունք, -անց) «որդ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «պտտել, ծռել» (անմիջական նախաձեւ՝ *uert-) t-ով աճած
Ի՞նչ յարաբերութիւն ունի հնդեւրոպական *uer- «պտտել, ծռել» նախաձեւի, հատկապէս սրա *t-ով աճած *uert- արմատի հետ. հնարաւոր է սկզբնային *u-ի անկում o-ի մոտ (*uort-m > որդ-ն)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որդնալից, որդնածին, որդնահատ, որդնիլ
Նոր՝
որդնոտ, որդնոտիլ