Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«դեւ» որոնման արդյունք՝ 2100 բառահոդված
· Էջ 170 / 210
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՒԱՐ
(շուայր, շիայր, շիար)
«շվար, շվարանք, շվարում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *skeu-
«ուշադրություն դարձնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շուարիլ,
շուարումն,
շատաշուար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
caveo «զգուշանալ»
լատվ.
kavek «դանդաղեցնել, հապաղեցնել»
գոթ.
ur-skaws «զգույշ, շրջահայաց»
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՒԻ
(բ. շվի)
«սուլիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'er-
«սուլել»
այստեղից է բխեցվում (Pok. IEW 1, 628) շչել բայի արմատը:
Մատենագիտություն
Pok. IEW 628
Տե՛ս նաեւ
Էջ 593, սյունակ 1
ՇՈՒՆ
(շան)
«շուն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k'uōn-
«շուն»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շնանալ,
շնաբարոյ,
շնաբերան,
շնագլուխ,
շնկնճիթ,
շնութիւն,
շանագլուխ,
շանազգեստ,
շանաճանճ,
շանի
Նոր՝
շնազգայ, շնախոտ, շնական, շնակապիկ, շնային
շնազգայ, շնախոտ, շնական, շնակապիկ, շնային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
çván-
հուն.
—
Էջ 594, սյունակ 1
ՇՈՒՇՏ
I
«տարակուսող, երկբայող»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *skeu-
«ուշադրություն դարձնել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *skeu- «ուշադրություն դարձնել» արմատի հետ, որից, թերեւս շուար (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անշուշտ,
արեւիշուշտ,
շուշտել,
շուշտիկ,
շուշտակ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 594, սյունակ 1
ՇՈՒՈՏ
(բ.՝ «փետրվարին հայտնվող դեւ»)
(շուատ)
«փետրվար»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պ. šubāt
Փոխառության աղբյուր՝ ասոր. šəbāt
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 537-538
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՈՒՐԹՆ
(-ան, -ունք)
«շուրթ, շրթունք, բերան, լեզու, խոսողութիւն, եզր, եզերք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k'ur-(t-)
«կտրել, բաժանել, անջատել, քերծել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skhurtom-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kreu-
«պտտել, շրջել, ծռել»
Աճառյանը համարում է շուրջ բառի տարբերակը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շրթնատ,
շրթնաշղթայ,
միաշուրթն,
խորաշուրթն,
պղծաշուրթն,
զուգաշուրթն,
թիւրաշուրթն,
մատնաշուրթն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 538
Տե՛ս նաեւ
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՈՒՐՋ
«շուրջ, բոլորտիք, շրջան, պտույտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«շրջել, ծռել»
*-k/gh- աճականների քմայնացմամբ (*-ki-, *-ghi-)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kreu-
սահող ձայնդարձով
թերեւս այն արմատի սահող ձայնդարձով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շրջել,
շրջշրջել,
շրջան,
շրջանակ,
շրջանակել,
շրջանկեալ,
շրջանակի,
շրջեալ,
յեղաշրջել,
շրջակի,
շուրջանակի,
շուրջառ,
շուրջտեսանելիք,
խելաշուրջ,
գաղտաշուրջ,
դժվարաշուրջ,
դիւրաշուրջ,
շուրջկալ,
շուրջպար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
virum «շուրջ(ը)»
ռուս.
круг «շրջան»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՓԵԼ
(շուփ)
«շփել, տրորել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *skeup-
«շոշափել, շփել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skhupt-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շփշփել,
շփումն,
ամպաշուփ,
ոտնաշուփ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
щупать «շոշափել»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 595, սյունակ 1
ՇՈՒՔ
(-ոյ, -ի)
«շվաք, ստվեր, ծածկոց, հովանի, շուք, շքեղութիւն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *k'eu-
«լուսավորել, լուսավոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k'uoko-)
որից կազմվել է նաեւ *k'euk- հիմքը
որից կազմվել է նաեւ *k'euk- հիմքը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շքալ,
շքեղ,
շքադիր,
շքեղազարդ,
շքեղաշուք,
մեծաշուք,
անշուք,
բարեշուք,
չարաշուք,
սքանչելաշուք,
գեղաշուք,
գեղեցկաշուք,
բազմաշուք,
շքախումբ,
շքամուտք,
շքանշան,
շքեղափայլ,
շքերթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
scati- «լուսավորում է, փայլում է, վառվում է»
հ. հնդկ.
çukra-, çukla- «լուսավոր, սպիտակ, մաքուր»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 132
Էջ 596, սյունակ 1
ՇՊՈՌՆԵԼ
«հրել»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *skeub-
«նետել, հրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skhub-)
նույնը բ. շպրտել բայի հետ, որոնց համար կարելի է ենթադրել շուպ- արմատ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։