Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 308 բառահոդված (էջ 17/31)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 397, սյունակ 1 Էջ 397
ԿԵԼ (կել) «հնարամտություն, հնարք, խորամանկություն, նենգություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷei(ə)- «ուժ, բռնութիւն, բռնի ճնշել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷoi-lo-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կելութ-ք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jayati
ավ.
jijišaiti
«ձգտում է հաղթել, հնարամիտ դարձնել»
հուն.
βια
«ուժ, բռնություն»
Էջ 398, սյունակ 1 Էջ 398
ԿԵՂԾ «կեղծ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kelg- «ոլորվել, գալարվել. նենգություն, կեղծիք» կ/խ հերթագայությամբ
բնիկ հնդեւրոպական, որ կ/խ հերթագայությամբ (հմմտ. տկեղտ ծ/տխեղտ) կապված է հնդեւրոպական *kelg- «ոլորվել, գալարվել. նենգություն, կեղծիք» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կեղծիք, կեղծավոր, կեղծավորակից, կեղծավորիլ, կեղծատրություն, անկեղծավոր, անկեղծիկ, տկեղծ, տգեղծ, տկեղտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. իռլ.
celg
«նենգություն, խորամանկություն, դավաճանություն»
հ. անգլ.
hylc
«ծռում, ոլորք»
լեհ.
chołgać się
«սողալ, սահել, քարշ գալ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 554
Տե՛ս նաեւ
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՇԵԽՈՐ «նիզակ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
որի «նիզակ» իմաստը կարող է լինել կեշտոր եւ կենդէշ «նիզակ» բառահոդվածների միացումից: կազմված է *կեշի եւ ատոր բաղադրիչներից
Էջ 403, սյունակ 1 Էջ 403
ԿԻԲԻԿՈՆ (կիւբիկոն) «խորանարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κυβικόν
Մատենագիտություն
H. AG 357; Աճ. ՀԱԲ 584
Էջ 404, սյունակ 1 Էջ 404
ԿԻԶ «խորոված»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կեզ (կիզել) արմատի անշեշտ կիզ- ձեւի շեշտավոր ձեւը
Էջ 406, սյունակ 1 Էջ 406
ԿԻՎՈՍ «խորանարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κύβος
Մատենագիտություն
H. AG 357; Աճ. ՀԱԲ 592
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՐ II «տանելը, կրելը, կրում, գործածություն, կիրք, բնավորություն, զատիկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēr-/*gʷer-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական` *gʷēr-/*gʷer- «ծանր» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրել, կիրառութիւն, կիրըդունակ, կրատրական, բարեկիր, բարեկրիչ, իմաստակիր, խաչակիր, խորհրդակիր, ծանրակիր, ծիրանակիր, հրեշտակակիր, բեռնակիր, բեռնակրութիւն, կրան, կիրառել, կիրարկել, կրքոտ, անհամակիր, համակրելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
gurú
հուն.
βρίθος
«բեռ»
հուն.
βρίθω
«ծանր լինել, բեռն(վ)ել»
Մատենագիտություն
Աղայան, ԲՍՀ 84-85
Տե՛ս նաեւ
Էջ 409, սյունակ 1 Էջ 409
ԿԾԻԾ «գող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gei- «պտտել, ծռել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gig-) կրկնավոր կազմություն, ածանցական ձեւ
կրկնավոր կազմություն՝ *gei- «պտտել, ծռել» արմատի ածանցական *gig- ձեւից։ հմմտ. հ. հնդկ. jihmá «ծռուռ, կեղծ, խորամանկ, նենգ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կծծի, կծծանք, կծծութիւն, գաղտակծիծ, մանրակծծի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jihmá
«ծռուռ, կեղծ, խորամանկ, նենգ»
Էջ 412, սյունակ 1 Էջ 412
ԿՆՃԻՌ «կապանք, շղթա, հանգույց, դժվարություն, դավաճանություն, խարդավանք, կնճիռ, խորշոմ, խորհուրդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gen- «սեղմել, ճնշել, գնդված բան, գունդ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gendio-)
Արմատից. հմմտ. հայ. կնճ- «հաստ բան, գունդ, ելունդ», հ. վ. գ. knetan «ճմռել», ն. վ. գ. knoten «կապ, հանգոյց»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կնճ-
«հաստ բան, գունդ, ելունդ»
հ. վ. գ.
knetan
«ճմռել»
ն. վ. գ.
knoten
«կապ, հանգույց»
Էջ 413, սյունակ 1 Էջ 413
ԿՈՁԱԿ (-ի, -աց) (խոզակ) «շենքի պահակ, բարավորի վերնախարիսխ, վերին շեմք, շինվածքի դուրս ցցված մաս, խորանի կամարի մեջտեղ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
(իրանականա՞ն)