Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 394 բառահոդված (էջ 17/40)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 280, սյունակ 1 Էջ 280
ԺԱՄԱՐՈՒՆԱԿ «անժամանակ» (ԲՀ) կամ «հիրաւի, արդարեւ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ժամ բաղադրիչով ինչ-որ կազմութիւն:
Էջ 283, սյունակ 1 Էջ 283
ԻԲՐԱՄԵՆ (ԲՀ) (-ու (դա(մ)բրէոմին, դաբարամինայն, դաբրէոմին՝ ԲՀ)) «Գիրք մնացորդաց»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. dibrē-yomīn «Գիրք մնացորդաց»
փոխատու լեզու՝ եբր. dibrē-hayāmīm «Գիրք մնացորդաց»
«Գիրք մնացորդաց» անվան աղավաղված տառադարձությունը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 237
Էջ 285, սյունակ 1 Էջ 285
ԻՄԱՐՄԻՆԵ (-ի) (իմարմէն) «ճակատագիր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ειμαρμενη
(տառադարձութիւն)
Մատենագիտություն
H. AG 518; Աճ. ՀԱԲ 242
Էջ 286, սյունակ 1 Էջ 286
ԻՆՔՆ (-եան (ուշ՝ ընթ-)) «ինքը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *s(e)ue-) քե-հիմքից
Կազմուած է բնիկ հնդեւրոպական քե-հիմքից (*sue- (*s(e)ue- անդրադարձ դերանուն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
այսինքն, ինքնին, ինքնեակ, ինքնեկ, ինքնանեղել, ինքնակալ, ինքնաբաղխ, ինքնակամ, ինքնիշխան, ընթնագիր, ընթնի, ինքնագոհ, ինքնավարութիւն, ինքնավստահ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
իւր
«իր, յուր» <*seuoro-
հ. հնդկ.
svá
ավ.
hva
«իր, յուր»
լատ.
suus
ռուս.
свой
«իր, յուր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 882
Տե՛ս նաեւ
Էջ 287, սյունակ 1 Էջ 287
ԻՌԻՈՆ «բանաստեղծական մի չափ` դիւցազնական, հեքսամետր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ηρωόν
տառադարձություն; միայն թե տալիս է ոչ թե մեր բերած ձեւը, այլ ηρωίκον-ը, որ իբր աղաւաղուելով տուել է այս ձեւը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 248
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՐԵԱՐ (-ից, -աց) (իրիրաց, իրար) «իրար, միմյանց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
իր անդրադարձ դերանվան կրկնավոր կամ -եար ածանցով կազմված ձեւ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զիրարել
Էջ 288, սյունակ 1 Էջ 288
ԻՒՐ (-ոյ) «իր, յուր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seue- «անդրադարձ դերանուն» (անմիջական նախաձեւ՝ *seuoro-(°))
*seuoro-(°) (*seue- անդրադարձ դերանուն) արմատից։ *-ro ածանցի համար հմմտ. ալբ. vajr «աղջիկ» (< *uaria- ` *suo-ro-ից «մերձավոր ազգական»)՝ հայ-ալբանական զուգաբանութիւն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
իւրեան, իւրորոյն, իւրեանցակուռ, իւրեանցայինք, իւրակայան, իւրակից, իւրային, չիւր, իւրաքանչիւր, յուրայատուկ, յուրատեսակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
svá
ավ.
hva
հ. լատ.
sovos
լատ.
suus
ռուս.
свой
Մատենագիտություն
H. AG 451; Աճ. ՀԱԲ 254
Տե՛ս նաեւ
Էջ 290, սյունակ 1 Էջ 290
ԼԱՂԱՐԻԿՈՆ
Ստուգաբանություն ()
Տե՛ս նաեւ
Էջ 291, սյունակ 1 Էջ 291
ԼԱՅՆ (-ի, -ից) «լայն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *plāt- «լայն ու հարթ, լայնացնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *plǝteno-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լայնագույնս, լայնաթեւ, լայնալիճ, լայնանալ, լայնանիստ, լայնել, լայնի, լայնասիրտ, լայնարձակ, լայնացում, ընդլայնել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prthú
«լայն, ընդարձակ»
ավ.
pǝrǝthu
«լայն, ընդարձակ»
հուն.
πλάτος
«լայն. հարթ»
կիմր.
lled
«լայնություն»
բրետ.
led/t
«լայնություն»
Մատենագիտություն
H. AG 451; Աճ. ՀԱԲ 263
Էջ 300, սյունակ 1 Էջ 300
ԼՈԿ (-ոյ) (լուկ «հազիվ», լուր «իսկոյն եւեթ») «զուրկ, զերծ, ազատ, պարզ, հասարակ, մերկ, աղքատ, միայնակ, միայն, սոսկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *lēg- «թոյլ, մեղկ» (անմիջական նախաձեւ՝ *logo-) «ազատ թողնել, արձակել» իմաստից
«ազատ թողնել, արձակել» իմաստից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լոկարար, լոկիմ, լոկաւոր, լոկութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ληγώ
«դադարեցնել»
հուն.
λαγασσαι
«բաց թողնել» ըստ Հեսիք.
լատ.
laxus
«արձակ. ընդարձակ»
մ. ն. գերմ.
lak
«թոյլ, արձակ»