Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«տի» որոնման արդյունք՝ 2894 բառահոդված · Էջ 167 / 290
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԳՈՅՆ «նման, պէս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. hamgōn
Աղբյուր՝ պ. hamgōn
Աղբյուր՝ ավ. hamagaona
հմմտ. մ. պ., պ. hamgōn, այլեւ աւ. hamagaona
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգունակից, հանգունաւոր, հանգունապատիւ, հանգունական, երկնահանգոյն
Մատենագիտություն
H. AG 176; Աճ. ՀԱԲ 37
Տե՛ս նաեւ
Էջ 445, սյունակ 1 Էջ 445
ՀԱՆԳՈՅՑ (-ի, -ից) «հանգոյց, կնճիռ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
Թերեւս կազմուած է -ոյց ածանցով՝ անգանիլ (անկանիլ) «հասնել, աւարտել» բայի յանգ արմատից, կամ, որ աւելի հաւանական է, հանգ «դադար, աւարտ» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանգուցել, ոսկեհանգոյց
Էջ 446, սյունակ 1 Էջ 446
ՀԱՆԴԱՐՏ «հանգիստ, խաղաղ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *handart
հմմտ. հայ. հան-<իրան. han եւ ավ. darta- (դերբայական ձեւ՝ dar «պահել, ետ պահել, ամուր պահել»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանդարտել, հանդարտասիրտ, հանդարտիկ, հանդարտութիւն, անհանդարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. darta- «դերբայական ձեւ՝ dar «պահել, ետ պահել, ամուր պահել»»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 39
Էջ 446, սյունակ 1 Էջ 446
ՀԱՆԴԻՊԱՆԱԼ «բարեխոսել» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն
Կազմված է հանդէպ բառից եւ ստացել է «բարեխոսել» իմաստը «ընդառաջել» իմաստից
Տե՛ս նաեւ
Էջ 446, սյունակ 1 Էջ 446
ՀԱՆԴՈՅՐԺ «հանդուրժող, համբերող, դիմացող»
Փոխառություն (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *dher- «պահել»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված: Հավանաբար կապ ունի հնդեւրոպական *dher- «պահել» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անդուրժել, հանդուրժական, անհանդուրժելի, դժուարահանդուրժելի, անհանդոյ(ր)ժ
Էջ 447, սյունակ 1 Էջ 447
ՀԱՆՑԵԼ «առաջնորդել, տանել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
անց արմատից կազմված բարբառային ձեւ է
Էջ 448, սյունակ 1 Էջ 448
ՀԱՍ I (-ի, -ից) «հասնելը, հասունություն, հասակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *enek- «հասնել»
բայց կան հնչիւնական կողմի մեկնաբանութեան դժուարութիւններ. թերեւս պէտք է ենթադրել կոկորդային նախաձեւ եւ հայերենի *-ne- ներածանցով ձեւ, այլապէս կապը հասանեմ-ի եւ հ. հնդկ. asnoti «հասնում է» բառի հետ անհաւանական է (Mayrhofer-ը, KEWA 1, 66, ժխտում է այդ կապը):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հասանել, հասակ, հասակակից, հասակաչափ, հասուն, հասու, հասույթ, հասկանալ, բարեհասակ, անհասակ, երագահաս, տհաս, ձեռնհաս, վերահաս, կարճահասակ, վաղահաս, վաղահասակ
Նոր՝
հասութաբեր, հասունություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. asnoti «հասնում է»
Մատենագիտություն
KEWA 66
Տե՛ս նաեւ
Էջ 448, սյունակ 1 Էջ 448
ՀԱՍ II «տիպ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն
Ուղղելի է տիպ. հասակ «տարիք» բառի արմատն է:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 449, սյունակ 1 Էջ 449
ՀԱՍԻՄՈՆԱ «մի դեղաբույս» (բժշկական/բուսաբանություն)
Փոխառություն
բուն աղբյուրը չի հավաստված (հունարեն կամ լատիներեն)
Էջ 449, սյունակ 1 Էջ 449
ՀԱՍԿ (-ի) «հասկ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Թերեւս կապ ունի հաս- («հասնել, հասուն») արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հասկաթուռ, հասկահանեալ, հասկաքաղ, քաջահասկ
Տե՛ս նաեւ