Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 166 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 486, սյունակ 1 Էջ 486
ՃԱՀՈՒԿ «խումբ, կենդանախումբ, բանակատեղի»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ հայ. (<իրան.) ջոկ < իրան.) ջոկ, մյուս կողմից՝ արաբ. (<իրան.) fawj «խումբ» (թերեւս)
բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված. հմմտ. թերեւս, մի կողմից հայ. (<իրան.) ջոկ, մյուս կողմից՝ արաբ. (<իրան.) fawj «խումբ»։
Էջ 486, սյունակ 1 Էջ 486
ՃԱՂԱԳ (ճեղագ, ճագագ, ճարգագ) «մացառապատ անտառ, մացառուտ»
Փոխառություն (հավանաբար)
որտեղից նաեւ վրաց. čalaki «գետափնյա մացառուտ, եգիպտացորենի հարդ»։ Աճառյանը, (ՀԱԲ 3, 178) նախնական է համարում կովկասյան ձեւերը, բայց որոնց ձեւը (-ak-ով) ակնհայտորեն իրանական է, եւ կան քրդական համապատասխան ձեւեր։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց. čalaki «գետափնյա մացառուտ, եգիպտացորենի հարդ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 178
Էջ 487, սյունակ 1 Էջ 487
ՃԱՄԲԱՐԱԿ «երկաթյա ճոպան, շղթա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *čambarak
հմմտ. մ. պ. čambar «գլխակապ», պ. čambar «շրջանակ, գլխակապ» հայ. (< իրան.) ճամբար «գլխակապ»։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ. čambar «գլխակապ»
պ. čambar «շրջանակ, գլխակապ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 180
Տե՛ս նաեւ
Էջ 487, սյունակ 1 Էջ 487
ՃԱՅ -ի, -ից «ուրուր, ագռաւացեղ մի թռչուն, մի արագիլ, մի տեսակ ծովաթռչուն»
Բնաձայն
Բնաձայնական կազմութիւն, որի նման կազմութիւններ կան հնդեւրոպական եւ ոչ հնդեւրոպական լեզուներում։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 180-181) բերում է այս ձեւերը, բայց դրանց յարաբերութիւնը անյայտ է համարում։ Կա նաեւ հայ. բ. ճարեց «սեւ կեռնեխ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճայեակ, ճայեկ
Նոր՝
անտառաճայ, մայրեճայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս. чайка «ուրուր»
վրաց. čari, čaro «ուրուր»
թրք. çay «ցին»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 180-181
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՅՐ «աչքի կեղտ, ճպուռ, մթար»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճայրոտ, ճայրոտել, ճայրոտութիւն
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՆ I «վեց, ճան»
Ծագումն անհայտ է
Հնարաւոր է իրանական ծագում
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՆ II «ուռուցք, այտուց»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՆԱԶ(Ի) ««գրատոցի» (այլեւ «գրատեցից» եւ «գրաստից») (ԲՀ)»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 488, սյունակ 1 Էջ 488
ՃԱՆԱԿ I (-ի) «մատանու կապիճ, ակնատեղ»
Ծագումն անհայտ է
Կապ ունի՞ ճան «վեգ» բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 489, սյունակ 1 Էջ 489
ՃԱՇԱԿ -ի, -աց «համտես. օրինակ, կում»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հայ. (<իրան.) ճաշ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճաշակել, ճաշակելի, անճաշակ, դառնաճաշակ, գեղեցկաճաշակ, նորաճաշակ, դժվարաճաշակ, դյուրաճաշակ, ճաշակավոր, հնաճաշակ
Մատենագիտություն
H. AG 187; Աճ. ՀԱԲ 186